İslam dini bir kitap medeniyetidir ve bu medeniyetin başlangıç noktası ilahi kelam, kutsal kitabımız Kur’an-ı Kerim’dir. İnsan, bilme ve anlama ihtiyacı içerisindedir: Önce varlığı, ardından varlık içindeki konumunu, kâinatı ve bu kâinatın yaratıcısı olan Yüce Allah’ı bilmek, ardından anlamlı bir ömür sürmek. Bunun için de yapılacak olan, hem kâinatı hem zübde-i âlem olan insanı hem de “kitab”ı okuyup tefekkür etmektir. Diyanet İşleri Başkanlığı yayınlarından neşredilen Kitap Medeniyeti de öncelikli olarak “Kutsal Kitap” la olan kurbiyetimizi, imanın bir cüzü olan kitaplara iman meselesini, medeniyetimiz öncülü kitaplarımızı, geleneğimizde kitaba verilen değeri sayfalara taşır.

Kitap Medeniyeti, İstanbul Müftülüğünce yayımlanan Din ve Hayat dergisinin “Kitap Medeniyeti” temalı sayısından seçilen çeşitli yazılardan müteşekkil bir eser. Prof. Dr. Rahmi Yaran, “Kitabım Kur’an” yazısında insan hayatı için kitabın öneminden bahsederken İslam dini açısından kitabın bir iman konusu olduğunu belirtti. Prof. Dr. İlyas Çelebi, “Âmentü’nün Bir Cüz’ü Olarak Kitaplara İman” bahsinde konuyu detaylandırarak ilahi kitap kavramı, ilahi kitaplara imanın gereği, vahyin gönderiliş sebepleri ve kimlere gönderildiği başlıklarını ele aldı. Prof. Dr. Mustafa Altundağ, “Kitap Olarak Kur’ân-ı Kerîm” yazısıyla ilahi kelamın indirilme, yazıya geçirilme ve Mushaf olarak bugünlere ulaşma sürecini anlattı.

İnsanoğlunun okuduğu kitaplar dışında bir de kendi yazdığı kitap vardır ki bu kitap insanın kendi yapıp ettikleriyle yazılmıştır. İsra suresi 13. ve 14. ayette zikredilen bu kitap insanın amel defteridir. Prof. Dr. Yakup Çiçek, “Amel Defteri Olarak Kitap” yazısında “Her insanın sorumluluğunu omuzuna yükledik. Kıyamet gününde insana, açılmış vaziyette önüne konulacak olan bir kitap çıkaracağız.” ayeti ışığında dünya hayatını tanzim eden ilahi kitaba uyulmadığı takdirde insanın kendi eylemleri ile yazılan kitabının (amel defterinin) onu nasıl hüsrana sürükleyeceğini belirtir.

Kitap Medeniyeti’nde ayrıca ehl-i kitap kavramı üzerinde de durulmuş, Prof. Dr. Bilal Gökkır “Kur’an’daki Ehl-i Kitap Biz mi, Öteki mi?” yazısıyla Batının ayrıştırıcı diline karşı, ilahi kelamda insanların ancak iyi ve kötü davranışlarına göre bir ayrıma tabi tutulduğu gerçeğinin altını çizmiştir. Kâinat ve zübde-i âlem olan insan ise Doç. Dr. Zeliha Öteleş’in kaleminde makes bulur: “Kâinat Büyük, İnsan Küçük Kitaptır”

İslam medeniyetin kitaba verdiği değer, “Medeniyetin Kurucu Unsuru Olarak İslam Dünyasında Kitabın Künyesi” başlığıyla Muhammet Sönmez Bayraktar tarafından kaleme alınmıştır. Doç. Dr. Tuğba Aydeniz ise “Osmanlı’da Kitap Vakfetme Geleneği” yazısıyla esere katkı sunar. Yine Türk İslam medeniyetinden hareketle “Osmanlı Sosyal Hayatında Kitapların Yerine ve Önemine Dair” başlığıyla Dr. Şemsettin Şeker, saray çevrelerinin kitaba verdiği ehemmiyetten, cami derslerine, evlerde kurulan kitap halkalarından kütüphane geleneğine kadar ecdadımızın meseleye verdiği ehemmiyeti gözler önüne serer.