MESCİD-İ AKSA’DA MİRACIN İZLERİ VE HATIRALARI


Betül ALTUN ERİNCİK



Burak Mescidi

(Hz. Peygamber’in (s.a.s.) Miraç Gecesi bineğini bağladığı yer)

Peygamber Efendimizin Miraç Gecesi Burak adlı bineğini Mescid-i Aksa’nın güneybatı köşesinde, Mağripliler Kapısı’nın hemen girişinde bulunan Burak Mescidi’nin bulunduğu yere bağladığına inanılır. Adını Hz. Peygamber’in Miraç Gecesi’nde bindiği bineğinden alan bu küçük yeraltı mescidinin duvarında Burak’ın bağlandığı sembolik bir demir halka bulunur. Hadislerde belirtildiğine göre Nebi (a.s.), Cebrail’in eşliğinde Mescid-i Aksa’ya ulaştığında Burak’tan inmiş, Cebrail (a.s.), Burak’ı eskiden kalmakta olduğu yere götürüp peygamberlerin bineklerini bağladıkları halkaya bağlamıştır. (Müslim, İman, 259.)

Nebi Kapısı

(Hz. Peygamber’in Mescid-i Aksa avlusuna girdiği kapı)

Miraç Gecesi Burak Duvarı’nın önünden geçen Hz. Peygamber, sonraki zamanlarda yapılacak olan Emevi saraylarına bitişik, güney cephedeki Nebi Kapısı’ndan Harem-i Şerif’e girmiştir. Şehri teslim almak üzere Kudüs’e gelen Hz. Ömer, Resul-i Ekrem’in izinden giderek bu kapıdan Harem’e girmeyi tercih etmiştir. Emevi halifeleri ve şehrin idarecileri de protokol girişi mahiyetindeki Nebi Kapısı’nı kullanmışlardır.

Miraç Koridoru:

Kadim Aksa Mescidi

(Hz. Peygamber’in Harem-i Şerif’e girerken adımladığı koridor)

Nebi Kapısı, kuzey-güney yönünde uzanan iki uzun koridordan ibaret olan Kadim Aksa Mescidi’ne açılır. Nebi Kapısı’ndan geçen Peygamber Efendimizin Miraç Gecesi bu koridorlardan birini adımlayarak Mescid-i Aksa’nın avlusuna girdiğine inanılır. Onun Mescid-i Aksa’da görüp Mekkeli müşriklere tarif ettiği direk ve sütunlar, kireç taşından büyük ve kalın sütunlar üzerine bina edilen bu yeraltı yapısının kalıntıları olmalıdır.

Nebi Mihrabı ve Kubbesi

(Hz. Peygamber’in Miraç Gecesi peygamberlere namaz kıldırdığı yer)

Kubbetü’s-Sahra’nın kuzeybatısında, Kubbetü’s-Sahra ile Miraç Kubbesi arasında yer alan Nebi Kubbesi, Sevgili Peygamberimizin Miraç Gecesi’nde kendinden önceki peygamberlere namaz kıldırdığı yerde bu olayın anısına inşa edilmiştir. Nebi Kubbesi, adını hadislerde anlatılan miracın bu kıymetli hatırasından alır.

Miraç Kubbesi

Miraç mucizesinin anısına inşa edilmiştir. Kubbetü’s-Sahra’nın kuzeybatısında yer alan kubbenin Resul-i Ekrem’in miraca yükseldiği noktada bulunduğu söylenir. Hacer-i Muallak’ın Kubbetü’s-Sahra avlusunun neredeyse tamamını kapsayan yekpare bir kaya olduğu dikkate alındığında bu kanaatin, miracın Hacer-i Muallak’ın (Sahra-i Müşerrefe) üzerinden gerçekleştiği görüşü ile çelişmediği ifade edilir.

Hacer-i Muallak (Sahra-i Müşerrefe)

 (Hz. Peygamber’in miraca yükselirken üzerine bastığı kaya)

Altında bulunan mağara (Ruhlar Mağarası) sebebiyle havada asılı olduğu izlenimi veren Hacer-i Muallak’a dair İslam geleneğinde pek çok menkıbe anlatılır. Buna göre, Muallak Kayası’nın üzerinde bulunan ayak izi Hz. Peygamber’e ait olup bu mübarek gecenin hatırası olarak muhafaza edilmiştir. Kaya, Miraç Gecesi semaya yükselmekte olan Hz. Peygamber’i takip etmek istemiş ancak Cebrail tarafından durdurulduğu için havada asılı kalmıştır. Hacer-i Muallak’a dair tüm anlatı ve menkıbeler onun halk nezdindeki değerini gösterir.

Ruhlar Mağarası

(Hz. Peygamber’in Miraç Gecesi bazı peygamberlerin ruhlarıyla buluşup görüştüğü mağara)

Kubbetü’s-Sahra’nın altında bulunan Ruhlar Mağarası’nda Miraç Gecesi Resul-i Ekrem Efendimizle görüştüklerine inanılan Hz. İbrahim, Hz. Musa ve Hz. Zekeriyya’ya izafe edilen üç mihrap bulunur. Bunlardan Hz. İbrahim’e ait olanın yeryüzündeki en eski mihrap olduğu söylenir.