HAWORTHİA FASCİATA İLE EVLERİMİZDE GÖRSEL ŞÖLEN
Yasemin HASMER
Haworthia fasciata, Güney Afrika’ya özgü sukulent (etli yapraklı) bir bitkidir. Yıldız penceresi, yılan derisi ve kaktüs olmamasına rağmen zebra kaktüsü gibi isimlerle anılır. Yeşil dış yüzeyinde ona zebra dedirten aslında bitki susuz kalıp büzüldüğü ve su alıp şiştiği esnada yaprak dış zarının yırtılmasını engelleyen beyaz yumrulu çizgileri (tüberkülleri) ve çok çeşitli yapraklarıyla öne çıkar. Bu bitkinin bilinen yaklaşık 80 türü vardır. Gözünüzün önünde mücevher gibi duracak bir bitkiye ihtiyacınız varsa o zaman haworthia dikmeyi düşünmelisiniz. Görsel olarak en çekici sukulentlerden biridir. Oturma odalarına ve ofislere yaban hayatı havası katar. Haworthia bitkisini, inci gibi siğillerinden hemen tanıyabilirsiniz. Yavaş bir büyüme hızına sahip bu bitki, en gelişmiş hâliyle 15-20 cm çapa ve 20-22 cm boya ulaşır.
Haworthia fasciata, ilkbahar ve yaz aylarında iyi gelişen mükemmel bir bitkidir. Evcil hayvanlarınız için toksik olmadığı gibi küçük çocuklarınız için de herhangi bir tehlike oluşturmaz.
Yetiştirdiğiniz yerin sıcaklığı 21 derece ve üzeri olursa maksimum gelişme sıcaklığını sağlamış olursunuz. Bitki, 10 derecenin altında deforme olmaya başlar, 4 derecenin altındaki sıcaklıklarda ise bitkinizi kaybedersiniz. İç mekânlarda başarıyla yetişebilen detaylı bakım istemeyen zebra kaktüsünü, kısmi güneş ışığı alan bir alana yerleştirdiğinizden emin olmalısınız. Güneş, her bitkinin sağlıklı büyümesi için gereklidir. Ancak haworthianızın sağlıklı büyümesi için dolaylı güneş ışığı en iyisi olacaktır. Haworthianızı, yaz aylarında dışarı çıkarırsanız yaprakları yanmasın diye çok fazla güneşe maruz bırakmamaya dikkat edin. Güneşte uzun saatler kalırsa yaprakların ucu kırmızıya dönebilir. Günlerce güneşte kalırsa yaprakları beyazlar ve bitkinizi kaybedebilirsiniz.
Haworthiayı çoğaltmak çok basittir. İlk olarak dip sürgünlerini gövdeden ayırın, ardından iyi drene edilmiş kumlu toprağa yeniden dikin. Çok az yer kaplarlar. O kadar ki küçük bebek patiği ve çay fincanlarını (drenaj deliği bırakmak kaydıyla) saksı olarak kullanabilirsiniz.
Haworthia fasciata bitkisinin toprak isteğine gelince, çok fazla detaya gerek yoktur. Onu verimli, iyi drene edilmiş toprağa ektiğinizde iyi sonuç verecektir. Gübre çok gerekli değildir, ancak büyümeyi artırmak için arada bir ekleyebilirsiniz. İlkbaharda seyreltilmiş kaktüs gübresi kullanmak harika olacaktır.
Bitkinin çok fazla sulamaya ihtiyacı yoktur. Bunu ayda bir kez yapabilirsiniz. Daima alttan sulayın, toprağın suya doyduğundan emin olun ve sonra saksı tabağında biriken suyu boşaltın. Hiçbir sukulent, sulu toprakta oturmaktan hoşlanmaz. Yaprak boşlukları arasındaki kronlarda su birikmesi nedeniyle yaprakların buruşması, çökme gibi sorunları fark edebilirsiniz. Haworthia fasciatayı etkileyen haşere ve hastalıklar da aşırı sulamadan kaynaklanır. Özellikle unlu bit, kırmızı örümcek ve akarlar sorun olabilir. Böyle durumlarda yaklaşık 1 lt suya 1 yemek kaşığı sirke koyarak bitkinize duş aldırabilirsiniz.
Yavaş büyüyen haworthia bitkisi, doğası nedeniyle özellikle iç mekâna dikildiğinde nadiren çiçek açar, ince uzun bir sap üzerinde küçük, boru şeklinde pembe veya beyaz çok gösterişli olmayan çiçekleri vardır. Çiçeklenme aralığı yıllar sürebilir.
Bitki, uzun ömre sahiptir, hediye etmek için mükemmeldir.