DUA ÇİÇEĞİ

Yasemin HASMER
Ziraat Mühendisi

Dua çiçeği (calathea), marantaceae familyasına ait çiçekli bitkilerin bir cinsidir. Tropikal Amerika’ya özgü olan türlerin çoğu, dekoratif yaprakları ve bazı türlerde ise renkli çiçek salkımları nedeniyle saksı bitkileri olarak oldukça fazla tercih edilirler. Birbirinden güzel yaprak ve formlar içeren yaklaşık 60 türü vardır.

Dua çiçeklerinin yaprakları genellikle pembe, turuncu, kırmızı ve beyaz gibi parlak renklerle alacalıdır. Yaprakların alt tarafı genellikle mor renktedir. Gece boyunca yapraklar kıvrılır. Bitki, ismini de yaşadığı bu fiziksel değişimden alır. Güneşin batması ve gecenin gelmesiyle beraber dua eden bir kişinin ellerini andıran bir görünüme bürünür. Sabah, yapraklar güneşi aramak için açılır. Nyctinasty olarak bilinen bu durum, bitkinin gövde ve yaprak arasında sahip olduğu küçük bir eklem sayesinde mümkün olur. Bitki; yaz aylarında sarı, mor, beyaz renklerde çiçek açar. Dua çiçekleri, genellikle çiçeklerinden ziyade çok çekici olan egzotik yaprakları için yetiştirilir.

Toprak İsteği

Dua çiçekleri, toprağın kalitesine son derece duyarlıdır, toprak koşullarındaki değişikliklere anında tepki verirler. İyi drene edilmiş, havalandırılmış ve tınlı (kil,kum,silt karışımı) bir toprak isterler. Bir kısım tınlı toprağın bir kısım kaliteli torfla karıştırılması, karışıma bir miktar (%10 oranında) tarımsal zeolit eklenmesi bitkinize son derece verimli bir gelişme ortamı oluşturacaktır. Yaprakların sararması ve kıvrılması, toprakta bir sorun olduğunu gösterir.

Sulama

Bu bitkiler her zaman nemli fakat iyi drene olabilen toprak isterler, toprağın tamamen kurumasına izin vermemek, yaprakları arada bir nemlendirmek dua çiçeği yetiştirmenin püf noktasıdır. Bu nedenle, toprağın nemini takip etmeniz bitkinin sağlıklı gelişimi için önemlidir. Dua çiçeğinizin suya ihtiyacı olup olmadığını belirlemek için klasik parmak yöntemini kullanabilirsiniz. Büyüme mevsimi boyunca toprağı nemli bırakmak önemlidir. Dua çiçeğinin bulunduğu ortamdaki ışık seviyeleri, sıcaklık ve nem, sulama miktarını etkiler. Bununla birlikte, sulama için en iyi yöntem toprak yüzeyinin bir iki cm altındaki kuru topraktır.

Dua çiçeği, sulama suyundaki florüre ve kirece duyarlıdır. Toprakta ve yapraklarda oda sıcaklığında içme suyu veya dinlenmiş su kullanılmalıdır. Çok fazla su; bitkinin yapraklarında uç kuruması, kıvrılma, sararma, mantar hastalıkları ve kök çürümesine neden olabilir.

Işık İsteği

Aydınlık ve bol ışık alan mutfakları, yüksek nem seviyelerinden de faydalanabileceğinden bitkinize yer seçimi açısından alternatif düşünebilirsiniz. Dua çiçekleri, tropikal yağmur ormanlarının zeminlerinde yaşayan bitkiler olduklarından yarı gölge, dolaylı ışık alan, nemli ortamları sağladığımızda sağlıklı bir şekilde gelişerek bizleri mutlu edeceklerdir. Onları diğer tropikal bitkilerin yanına yerleştirebilirsiniz. Böylece oluşturacağınız bitki grubu nem seviyesini artırarak koruyacaktır. Bir nevi yağmur ormanını taklit ederek dua çiçeğinize istediği ortamı sağlamış olacaksınız. Şayet grup yapabileceğiniz başka bitkileriniz yoksa dua çiçeğinizi bir çakıl tepsisinin üzerine oturtup gerekli olan nemli ortamı ona sunabilirsiniz. Çakıl, suyun saksı toprağına ulaşmasına engel olmak için kullanılan dekoratif bir malzemedir, çakıl tabakasını kaplayacak kadar biraz su döküp ardından bitkinizi üstüne yerleştirebilirsiniz. Çakıl tepsisindeki su doğal olarak buharlaştığında bitkiniz gelen tüm nemi emecektir.

Bitkiyi yaz aylarında açık havada balkonda veya bahçede de tutabilirsiniz ancak gün boyunca direkt güneş almadığından ve gölgeli bir alanda olduğundan emin olun. Uzun süreli güneş ışığına maruz kalması, yaprak yanması riskini artırır ve yapraklarda kahverengi leke oluşumuna neden olur.

Bitkinizi yetiştirmek için en uygun sıcaklık 16º C ile 27º C arasındadır. Bu aralığın altındaki veya üzerindeki herhangi bir sıcaklık, dua çiçeğinizin sağlıklı büyümesini zorlaştırabilir.

Gübreleme

Dua çiçekleri, ilkbahar ve yaz gibi hızlı büyüdüğü aylarda yılda bir veya iki kez gübrelemeye ihtiyaç duyar. Güçlü bir büyüme için ayda bir veya iki kez sıvı gübre kullanın. Kış aylarında büyüme yavaşladığı için gübrelemeye ihtiyaç duymaz. Toprağı tuz vb. kimyasal birikimden korumak için granül yerine sıvı gübre kullanın.

Budama

Dua çiçeklerinin sanat eseri muhteşem yapraklarına dokunmamak en iyisidir. Ancak zararlılar, hastalıklar, yaşlı ve sararmış yapraklar budanmasını gerektirecektir.

Bir makas veya bıçak kullanarak yaprağı tabandan keserek budama yapın. Budama için en iyi zaman, bitkinin, yaprakları ve yaraları daha hızlı iyileştirebildiği ilkbahar veya yaz başıdır.

Bununla birlikte budama, bitkinin formunu düzeltmek veya zararlıları, hastalıkları kontrol etmek için yılın herhangi bir zamanında yapılabilir.

Toprak yüzeyinin çok sayıda gövdeyle dolu olup olmadığını kontrol edebilirsiniz, bu da bitkinin büyümek için daha büyük bir alana ihtiyacı olduğunu gösterir. Diğer ev bitkilerinden farklı olarak dua çiçekleri sadece köklerinden bölünerek çoğaltılabilir. Bunu yapmak için bitkinizin yeterli olgunluğa gelmesini yani saksı içinde çok sayıda kuvvetli gövdelerin oluşmasını beklemek gerekir.

Her ne kadar haşerelere karşı yüksek direnç gösterse de nem oranındaki değişiklik, diğer komşu bitkiden bulaşma vs. sebeplerle unlu bit, örümcek akarları, beyazsinek veya yeşil bitlerle karşılaştığınızda en güzel doğal çözüm tespih ağacından elde edilen “neem yağı” kullanmaktır.

Dua çiçekleri; çocuklar, bebekler ve evcil hayvanlar için toksik değildir. Dua Çiçeği