HÂFIZ

LAFZIN HÂMİLİ
MANANIN ÂMİLİ

(

KUR’AN-I KERİM’DEN

SERLEVHA AYETLER

III

DİYANET İŞLERİ BAŞKANLIĞI YAYINLARI: 1458
HALK KİTAPLARI : 318

Yayın Yönetmeni
Dr. Fatih KURT

Yayın Koordinatörü
Dr. Faruk GÖRGÜLÜ

Grafik Tasarım
Ali ÇINKI

Baskı Takip
İsmail DERİN

Baskı
Çağlayan Matbaacılık
Tel: (0.232) 274 22 15
1. Baskı, Aralık 2018 İzmir

ISBN 978-975-19-7071-8 (Tk.)
ISBN 978-975-19-7074-9 (3. C.)
2018-35-Y-0003-1458
Sertifika No: 12931

Eser İnceleme Komisyon Kararı
20.03.2018/06

© Diyanet İşleri Başkanlığı

İletişim
Dini Yayınlar Genel Müdürlüğü
Basılı Yayınlar Daire Başkanlığı
Tel: (0.312) 295 72 93-94
Faks: (0.312) 284 72 88
e-posta: diniyayınlar@diyanet.gov.tr

Dağıtım ve Satış
Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü
Tel: (0312) 295 71 53 - 295 71 56
Faks: (0312) 285 18 54
e-posta: dosim@diyanet.gov.tr

Proje
Eğitim Hizmetleri Genel Müdürlüğü

Proje Danışmanı
Kadir DİNÇ
Cafer Tayyar DOYMAZ
Osman ALPASLAN

Proje Takip
Dr. M. Şükrü KILIÇ
Mustafa ÖLMEZ

Editör
Dr. Bilal ESEN

Son Okuma
Doç. Dr. Halil ALTUNTAŞ

Hazırlayanlar
Üzeyir ÖZTÜRK
Mahmut KAYIŞ
Dr. Bayram KÖSEOĞLU
Dr. Bilal ESEN
Dr. Yaşar Seracettin BAYTAR
Zekeriya ABDULAZİZOĞLU
Mehmet YAZICI
Hüseyin ARI
Dr. Bahattin AKBAŞ
Salih ŞENGEZER
Fatih KANCA

Mushaf sayfa no: 401
Hafızlık sayfa no: 21. cüz / 20. sayfa

قُلْ كَفٰى بِاللّٰهِ بَيْن۪ي وَبَيْنَكُمْ شَه۪يدًاۚ يَعْلَمُ مَا فِي السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضِۜ وَالَّذ۪ينَ اٰمَنُوا بِالْبَاطِلِ وَكَفَرُوا بِاللّٰهِۙ اُو۬لٰٓئِكَ هُمُ الْخَاسِرُونَ •

(

“De ki: ‘Benimle sizin aranızda şahit olarak Allah yeter. O, göklerde ve yerde ne varsa bilir. Batıla inanıp Allah’ı inkâr edenler (var ya), işte ziyana uğrayacaklar onlardır.’”
(Ankebût, 29/52)

ALLAH’TAN BAŞKA İLAH YOKTUR.

Bilgi:

Allah, insanların doğruyu bulabilmeleri için gerekli olan şeyleri öğretmiştir. İnsanların bir kısmı böylece doğruyu görüp Allah’a iman ederken bir kısmı inat, cehalet ve dünyevî kaygılarla Allah’ı inkâr etmişlerdir. Hiçbir hakikati olmayan putların, faydasız ve yalan yanlış şeylerin peşine düşmüşlerdir. Peygamberlerin bütün ikazlarına rağmen inkârlarını devam ettirmişler, onlardan mucizeler istemişlerdir. Ancak, şu unutulmamalıdır ki, Allah her şeyi bilip görmektedir. Kıyamet gününde Allah bütün gerçekleri ortaya çıkaracaktır. İşte o zaman inkârcılar kaybettiklerini anlayacaklardır.

Mesaj:

1. Kıyamet gününde Allah, bütün yaptıklarımızı ortaya çıkaracaktır.

2. Allah’tan başka rab arayanlar kaybedeceklerdir.

Kelime Dağarcığı:

Batıl: Gerçeğe uymayan inanç ve düşünce; yalan, boş, faydasız, geçersiz.

Mushaf sayfa no: 402
Hafızlık sayfa no: 21. cüz / 19. sayfa

كُلُّ نَفْسٍ ذَآئِقَةُ الْمَوْتِ ثُمَّ اِلَيْنَا تُرْجَعُونَ •

(

“Her canlı ölümü tadacaktır. Sonra döndürülüp bize getirileceksiniz.”
(Ankebût, 29/57)

KAÇINILMAZ GERÇEK:
ÖLÜM

Bilgi:

Dünya hayatı doğum ile ölüm arasında yaşanan bir süreçtir. İnsan başıboş yaratılmamış, aksine hem hayat hem de ölüm bir imtihan vesilesi kılınmıştır. Dünya hayatında insanın başta gelen sorumluluğu bir olan Allah’a iman etmek, O’nun emir ve yasaklarına uymaktır. Bu yüzden, dünya hayatının ahireti kazanabilmek için bizlere verilmiş bir fırsat olduğunu bilerek, iman, ahlak ve sâlih ameller üzerine kurulu bir hayat sürmeye, karşılaştığımız maddî ve manevî zorlukları sabır, metanet ve tevekkül ile aşmaya gayret etmeliyiz. Neticede ölüm gerçeği ile yüzleşerek Rabbimizin huzuruna varacağımızı unutmamalıyız.

Mesaj:

“Lezzetleri yok edeni (yani ölümü) çok hatırlayın.” (Nesâî, “Cenâiz”, 3)

Kelime Dağarcığı:

Nefis: Ruh, can, hayat, arzu ve istek.

Mevt: Ölüm.

Mushaf sayfa no: 403
Hafızlık sayfa no: 21. cüz / 18. sayfa

وَمَا هٰذِهِ الْحَيٰوةُ الدُّنْيَٓا اِلَّا لَهْوٌ وَلَعِبٌۜ وَاِنَّ الدَّارَ الْاٰخِرَةَ لَهِيَ الْحَيَوَانُۢ لَوْ كَانُوا يَعْلَمُونَ •

(

“Bu dünya hayatı sadece bir eğlenceden, bir oyundan ibarettir. Ahiret yurduna (oradaki hayata) gelince, işte asıl hayat odur. Keşke bunu bilselerdi!”
(Ankebût, 29/64)

DÜNYA FANİ, AHİRET BAKİ

Bilgi:

İnsan nefis sahibi bir varlıktır. Aynı zamanda insana akıl gibi üstün bir nimet verilmiştir. Nefsine yenik düşerek, onun istek ve arzularına boyun eğerek bir hayat süren kişi dünyada mutlu ve kazançlı gibi görünse de ahirette kazançlı çıkamayacaktır. Aklını kullanarak nefsine hâkim olabilen, dünyanın geçici zevk ve eğlencelerine kendini kaptırmayan kişi ise dünyada kazandığı gibi ahirette de kazanacaktır. Çünkü dünya hayatı kısadır, zevk ve sefası geçicidir. Ahiret ise sonsuzdur, her şeyiyle gerçektir. Akıllı kişi hangisini seçer acaba? Geçici ve değersiz olanı mı yoksa gerçek ve sonsuz olanı mı?

Mesaj:

“Mal sahibi, mülk sahibi

Hani bunun ilk sahibi

Mal da yalan mülk de yalan

Var biraz da sen oyalan.” (Yunus Emre)

Kelime Dağarcığı:

Lehv: Eğlence.

Mushaf sayfa no: 404
Hafızlık sayfa no: 21. cüz / 17. sayfa

اَوَلَمْ يَتَفَكَّرُوا فٓي۪ اَنْفُسِهِمْ۠ مَاخَلَقَ اللّٰهُ السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضَ وَمَا بَيْنَهُمَٓا اِلَّا بِالْحَقِّ وَاَجَلٍ مُسَمًّىۜ وَاِنَّ كَث۪يرًا مِنَ النَّاسِ بِلِقَٓائِ۬ رَبِّهِمْ لَكَافِرُونَ •

(

“Kendi kendilerine, Allah’ın, gökleri, yeri ve ikisinin arasında bulunanları ancak hak olarak ve belli bir süre için yarattığını hiç düşünmediler mi? İnsanların birçoğu, Rablerine kavuşmayı gerçekten inkâr etmektedirler.”
(Rûm, 30/8)

İLAHÎ HAKİKAT:
DİRİLİŞ

Bilgi:

Yüce Allah hâkimdir, hikmet sahibidir. Yaptığı her işi, yarattığı her şeyi bir amaca yönelik olarak bir düzen içerisinde planlamıştır. Hayatın, ölümün, dağların, denizlerin, bitkilerin, dünyanın kısacası bütün âlemin yaratılması boş yere değildir. Bir başka gerçek de şudur ki, bütün bunlar sonsuz değildir. Her biri için belirlenmiş bir süre vardır. Çünkü dünya hayatı geçicidir. Sonunda ise, herkesin Allah’a döneceği ahiret hayatı vardır. Herkes önce kendisine, sonra çevresine bakıp bir düşünse, geçmişte yaşamış olan toplumları tefekkür etse bu gerçekleri zaten anlayabilecektir. Ancak, buna rağmen inkârcılar ahireti ve Allah’ın huzuruna çıkmayı kabul etmemektedirler.

Mesaj:

Öldükten sonra dirilmeyi kabul etmek, bir iman esasıdır.

Kelime Dağarcığı:

Tefekkür: İyi düşünmek, hesap etmek.

Mushaf sayfa no: 405
Hafızlık sayfa no: 21. cüz / 16. sayfa

يُخْرِجُ الْحَيَّ مِنَ الْمَيِّتِ وَيُخْرِجُ الْمَيِّتَ مِنَ الْحَيِّ وَيُحْيِ الْاَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَاۜ وَكَذٰلِكَ تُخْرَجُونَ۟ •

(

“Ölüden diriyi, diriden de ölüyü O çıkarıyor; yeryüzünü ölümünün ardından O canlandırıyor. İşte siz de (kabirlerinizden) böyle çıkarılacaksınız.”
(Rûm, 30/19)

HER TÜRLÜ YARATMA O’NUN İŞİDİR.

Bilgi:

Kâinatta müthiş bir düzen ve denge vardır. Her şey yerli yerinde ve bir ahenk içerisinde meydana gelmektedir. Allah’ın kudreti ve yaratma sıfatı gereği, hareketsiz ve cansız olan küçük bir çekirdekten kocaman bir ağaç ortaya çıkmaktadır. Yine, cansız topraktan insan gibi mükemmel bir varlık meydana gelmiştir. Kışın kupkuru bir hâl alan tabiat baharın gelmesiyle birlikte âdeta canlanıp harekete geçmektedir. Bütün bu hakikatlere rağmen, müşrikler ve diğer inkârcılar öldükten sonra dirilmeyi mümkün görmeyerek inkâr etmişlerdir. Her şeyi yoktan var eden, yaratmayı sürekli tekrarlayan Yüce Allah’ın insanı tekrar diriltmesi hangi delille inkâr edilebilir?

Mesaj:

Ölüm bir son değil, sonsuz hayat için yeni bir başlangıçtır.

Kelime Dağarcığı:

Hayy: Diri, canlı.

Meyyit: Ölü.

Mushaf sayfa no: 406
Hafızlık sayfa no: 21. cüz / 15. sayfa

فَاَقِمْ وَجْهَكَ لِلدّ۪ينِ حَن۪يفًاۜ فِطْرَتَ اللّٰهِ الَّت۪ي فَطَرَ النَّاسَ عَلَيْهَاۜ لَا تَبْد۪يلَ لِخَلْقِ اللّٰهِۜ ذٰلِكَ الدّ۪ينُ الْقَيِّمُۗ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَعْلَمُونَۗ •

(

“Sen yüzünü hanîf olarak dine, Allah insanları hangi fıtrat üzere yaratmış ise ona çevir. Allah’ın yaratışında değişme yoktur. İşte dosdoğru din budur; fakat insanların çoğu bilmezler.”
(Rûm, 30/30)

FITRAT DİNİ İSLAM

Bilgi:

Allah, insanı mükemmel bir varlık olarak yaratmıştır. İnsan doğuştan temizdir, saftır, bozulmamıştır. Bu hâliyle o bir olan Allah’a iman etme ve tertemiz bir hayat sürme potansiyeline sahiptir. Ancak, doğumdan itibaren eğitimin, çevrenin ve ailenin etkisiyle iyi veya kötü bir insan hâline gelebilir. İnsanın sorumluluğu, kendisine verilen aklı kullanarak, peygamberlerin bildirdiği hakikatleri benimseyip doğruyu bulmaktır. Çünkü insan, bir olan Allah’a inanıp O’na kulluk etmek için yaratılmıştır. Bunun yolu ise dosdoğru din olan İslam’dır.

Mesaj:

“Her çocuk fıtrat üzere doğar. Sonra onu Yahudi, Hristiyan veya Mecusi yapan anne-babasıdır.” (Müslim, “Kader”, 22)

Kelime Dağarcığı:

Hanîf: Hz. İbrahim’in tebliğ ettiği din, Allah’ı bir kabul eden.

Fıtrat: Yaratılış, yaratmak; insanın doğuştan sahip olduğu özellikler.

Mushaf sayfa no: 407
Hafızlık sayfa no: 21. cüz / 14. sayfa

ظَهَرَ الْفَسَادُ فِي الْبَرِّ وَالْبَحْرِ بِمَا كَسَبَتْ اَيْدِي النَّاسِ لِيُذ۪يقَهُمْ بَعْضَ الَّذ۪ي عَمِلُوا لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُونَ •

(

“İnsanların bizzat kendi işledikleri yüzünden karada ve denizde düzen bozuldu, ki Allah yaptıklarının bir kısmını onlara tattırsın; belki de (tuttukları kötü yoldan) dönerler.”
(Rûm, 30/41)

SUÇU BAŞKASINDA ARAMAMAK

Bilgi:

Allah, kâinatı ve insanları yaratmış, bir düzen içerisinde hareket etmelerini istemiştir. Kâinatta düzeni sağlayan birtakım yasalar koymuştur. İnsan da kendisine öğretilenleri yapmasıyla bu düzenin bir parçası olacaktır. Öte yandan insana bir kısım işlerinde tercih hakkı verilmiştir ve o kimi zaman tercihini yanlış yönde kullanmaktadır. İnsanların inkârları, şirke düşmeleri, haksızlıkları, mezhep kavgaları, inatları ve dünya hayatına yönelik hırsları hem insan fıtratının hem de dünyadaki maddî ve manevî düzenin bozulmasına ve pek çok karışıklıkların çıkmasına neden olmuştur. Bugün işlenen günahlar, çatışma ve kavgalar, ekolojik problemler hep insanların hataları yüzünden meydana gelmektedir.

Mesaj:

Başımıza gelenler kendi hatalarımız yüzündendir.

Kelime Dağarcığı:

Fesâd: Bozulma, çürüme, doğruluktan sapma, karışıklık.

Mushaf sayfa no: 408
Hafızlık sayfa no: 21. cüz / 13. sayfa

فَانْظُرْ اِلٰٓي اٰثَارِ رَحْمَتِ اللّٰهِ كَيْفَ يُحِْ الْاَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَاۜ اِنَّ ذٰلِكَ لَمُحْيِ الْمَوْتٰىۚ وَهُوَ عَلٰى كُلِّ شَئٍْ قَد۪يرٌ •

(

“Allah’ın rahmetinin eserlerine bir bak: Yeryüzünü, ölümünün ardından nasıl diriltiyor! Şüphesiz O, ölüleri de mutlaka diriltecektir. O’nun her şeye gücü yeter.”
(Rûm, 30/50)

YOKTAN VAR EDEN, ÖLÜYÜ DİRİLTMEYE DE KÂDİRDİR.

Bilgi:

Dünya hayatı doğumla ölüm arasında geçen zamandır. Her şeyi hikmetle yaratan Allah, hayatı da bir amaca binaen yaratmıştır. Bu yüzden ölüm bir son değildir. Hayatta iken yapılan iyi ve kötü şeylerin karşılığının görüleceği bir ahiret hayatı vardır. Ahirete iman bütün ilahî dinlerde bir iman esası iken, dünyaya saplanıp kalan inkârcılar ölümün bir son olduğunu ve dirilmenin söz konusu olmadığını iddia etmişlerdir. Oysa gece ve gündüzün oluşması, mevsimlerin değişmesi, yağan yağmurla yeryüzünün yeşerip hayat bulması öldükten sonra dirilmenin Allah’ın gücü dâhilinde olduğunu gösteren delillerdendir.

Mesaj:

3. Ölümden sonra bir hayat olduğuna inanmak ve bu hayat için iman ve amel-i salih ile hazırlık yapmak gerekir.

4. “Her kul öldüğü hâl üzere diriltilir.” (Müslim, Cennet, 83)

Kelime Dağarcığı:

Kadîr/kâdir: Her şeye gücü yeten.

Mevtâ: Ölüler, cansızlar.

Mushaf sayfa no: 409
Hafızlık sayfa no: 21. cüz / 12. sayfa

فَيَوْمَئِذٍ لَايَنْفَعُ الَّذ۪ينَ ظَلَمُوا مَعْذِرَتُهُمْ وَلَا هُمْ يُسْتَعْتَبُونَ •

(

“Artık o gün, zulmedenlerin (beyan edecekleri) mazeretleri fayda vermeyeceği gibi, onlardan Allah’ı hoşnut etmeye çalışmaları da istenmez.”
(Rûm, 30/57)

KÂFİRLER İÇİN ACI SON

Bilgi:

Allah, insanı yaratmış, ona akıl vermiş ve birtakım sorumluluklar yüklemiştir. İnsanın başta gelen görevi Allah’a iman etmek, O’nun emir ve yasaklarını yerine getirmektir. Bunlara riayet ederek Müslümanca yaşayıp iman üzere ölenler cennette türlü türlü nimetlerle karşılanacaklardır. Buna karşılık, Allah’ı inkâr eden ve kâfir olarak Allah’ın huzuruna çıkanlar için ise iş işten geçmiş olacaktır. Artık onların ileri sürecekleri mazeretler geçerli olmayacak, tekrar dünyaya dönerek orada sâlih ameller işleme talepleri kabul edilmeyecektir. Çünkü hesabın varlığı, hiçbir mazeret bırakmayacak şekilde delillerle ortaya konulmuş olacaktır.

Mesaj:

“Can boğaza gelmediği sürece Allah kulun tövbesini kabul eder.” (Tirmizî, Daavât, 98)

Kelime Dağarcığı:

Ma’ziret: Mazeret, özür, gerekçe, bahane.

Mushaf sayfa no: 410
Hafızlık sayfa no: 21. cüz / 11. sayfa

وَمِنَ النَّاسِ مَنْ يَشْتَر۪ي لَهْوَ الْحَد۪يثِ لِيُضِلَّ عَنْ سَب۪يلِ اللّٰهِ بِغَيْرِ عِلْمٍۙ وَيَتَّخِذَهَا هُزُوًاۜ اُو۬لٰٓئِكَ لَهُمْ عَذَابٌ مُه۪ينٌ •

(

“İnsanlar arasında öyleleri vardır ki bilgisizlik yüzünden başkalarını Allah yolundan saptırmak ve o yolu eğlence vesilesi kılmak için eğlendirici sözleri alıp kullanırlar; işte bunlar için alçaltıcı bir azap vardır.”
(Lokmân, 31/6)

BOŞ SÖZLERE ALDANMAMAK

Bilgi:

Âyette, dünya hayatını haz anlayışı üzerine bina edenler, cahilce tutumlarıyla insanları Allah yolundan saptıranlar, boş işlerle meşgul edenler ve küfür peşinde koşanlar uyarılmaktadır. Aklı ve şuuru yerinde olup da bu davranışları sergilemeye devam edenler için acı bir azap vardır. Hayatın gayesi oyun ve eğlence değildir. Hele bir de oyun ve eğlenceyi dinin önüne geçirmek ve bunlar vasıtasıyla insanları dinden uzaklaştırmak ancak inkârcıların yapacağı bir iştir.

Mesaj:

Allah yolundan alıkoyan oyunlardan ve eğlencelerden uzak durmak gerekir.

Kelime Dağarcığı:

Lehve’l-hadîs: Dinleyeni, etrafındaki başka şeylerden habersiz hâle getiren eğlendirici söz, dedikodu, saçma sapan konuşma, sulu şaka, isyan anlamı taşıyan söz ya da güfte.

Mushaf sayfa no: 411
Hafızlık sayfa no: 21. cüz / 10. sayfa

يَا بُنَيَّ اَقِمِ الصَّلٰوةَ وَاْمُرْ بِالْمَعْرُوفِ وَانْهَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَاصْبِرْ عَلٰى مَٓا اَصَابَكَۜ اِنَّ ذٰلِكَ مِنْ عَزْمِ الْاُمُورِۚ •

(

“Yavrucuğum, namazını özenle kıl, iyi olanı emret, kötü olana karşı koy, başına gelene sabret. İşte bunlar, kararlılık gerektiren işlerdendir.”
(Lokmân, 31/17)

LOKMAN HEKİM’DEN ÖĞÜTLER

Bilgi:

Hz. Lokman’ın oğluna yönelik hikmet dolu öğütlerinin bir kısmını içeren bu âyette insanın Allah katında daha değerli olabilmesi için sahip olması gereken üç önemli davranış sıralanmıştır. Üçü de kulluk görevi olan bu davranışlar; insanın eğilmez başını sadece Allah’a eğdiren namaz, toplumun huzuru için iyiliği emretmek ve kötülük karşısında dimdik durmak, diğeri de başa gelene sabretmektir. Bütün bunlar olgun mümin olmanın çok önemli gerekleridir. Ayrıca bu meziyetleri ancak cesaretli olanların yapabileceğine işaret edilmektedir.

Mesaj:

5. Çocukların eğitiminde hikmetli dil kullanmak önemlidir.

6. Namaz, insanı kötülüklerden uzak tutar.

Kelime Dağarcığı:

Maruf: Bilinen, benimsenen, aklın ve dinin güzel gördüğü şey.

Münker: Tasvip edilmeyen, yadırganan, aklın ve dinin çirkin gördüğü şey.

Azm: Azim, sağlam irade, kesin karar.

Mushaf sayfa no: 412
Hafızlık sayfa no: 21. cüz / 9. sayfa

مَا خَلْقُكُمْ وَلَا بَعْثُكُمْ اِلَّا كَنَفْسٍ وَاحِدَةٍۜ اِنَّ اللّٰهَ سَم۪يعٌ بَص۪يرٌ •

(

“Sizin hepinizin yaratılması da yeniden diriltilmesi de sadece bir tek kişinin yaratılması ve diriltilmesi gibidir; Allah her şeyi işitir, her şeyi görür.”
(Lokmân, 31/28)

YARATAN ALLAH, TEKRAR DİRİLTİR.

Bilgi:

Ayet açık bir şekilde yaratıcı gücü elinde bulunduran yegâne varlığın Allah olduğunu ve ilkten yaratma ile yeniden diriliş arasında fark olmadığını vurgulamaktadır. Ayrıca, hiçbir insanın yaratılışı, aynı anda Allah’ın diğer insanları yaratmasını engelleyemez, O’nun yaratıcı gücünü sekteye uğratamaz. Zira O’nun için bir tek insanın yaratılışı ile milyarlarca insanın yaratılışı arasında fark yoktur. O’nun gücü ve kudreti her şeye yeter. Ayrıca O kâinattaki her şeyi etraflıca bilir.

Mesaj:

7. Yoktan var etme ve yeniden yaratma Allah’ın (c.c.) kudretindedir.

8. Allah için bir insanı yaratmakla binlerce insanı yaratmak arasında fark yoktur.

Kelime Dağarcığı:

Halk: Yaratmak.

Ba’s: Gönderme, ortaya çıkarma; kıyametin kopmasından sonra Allah tarafından ölülerin diriltilmesi.

Mushaf sayfa no: 413
Hafızlık sayfa no: 21. cüz / 8. sayfa

يَٓا اَيُّهَا النَّاسُ اتَّقُوا رَبَّكُمْ وَاخْشَوْا يَوْمًا لَا يَجْز۪ي وَالِدٌ عَنْ وَلَدِه۪ۘ وَلَا مَوْلُودٌ هُوَ جَازٍ عَنْ وَالِدِه۪ شَيْـًٔاۜ اِنَّ وَعْدَ اللّٰهِ حَقٌّ فَلَا تَغُرَّنَّكُمُ الْحَيٰوةُ الدُّنْيَا۠ وَلَايَغُرَّنَّكُمْ بِاللّٰهِ الْغَرُورُ •

(

“Ey insanlar! Rabbinize saygısızlıktan sakının; hiçbir babanın evladından fayda göremeyeceği, evladın da babasından hiçbir yarar sağlayamayacağı bir günden korkun. Allah’ın vaadi gerçektir. Sakın dünya hayatı sizi aldatmasın; o, yoldan çıkarıcı şeytan da Allah hakkında sizi aldatmasın.”
(Lokmân, 31/33)

İKİ ALDATICI:
DÜNYA VE ŞEYTAN

Bilgi:

Ayette ahiret hayatının çarpıcı tablolarından biri resmedilmektedir. Şöyle ki yeniden dirileceğimiz o gün hiç kimse bir başkası için iyi bir şeyler yapabilme gayretinde olamayacaktır. Baba ile oğul bile kendilerini birbirlerine feda edemezken o dehşetli günde kim bir diğeri için faydalı şeyler yapabilir? Öyleyse herkes, fert fert Allah’a hesap vereceği o güne şimdiden hazırlık yapmalıdır. Ayrıca âyette dünya hayatının aldatıcı oluşundan ve Allah adına dahi aldatmanın yapılabileceğinden bahsedilmekte, sahte kurtarıcılara umut bağlayarak aldanmamak gerektiği vurgulanmaktadır.

Mesaj:

9. Kıyamet günü için hazırlıklı olmalıyız.

10. Hak gibi gözüküp batıla çağıran her şeyden uzak durmalıyız.

11. Dünyayı ahiretin tarlası görüp ona göre yaşamalıyız.

Kelime Dağarcığı:

Veled/Mevlûd: Doğan, çocuk.

Vâlid: Baba.

Ğarûr: Aldatıcı, şeytan.

Mushaf sayfa no: 414
Hafızlık sayfa no: 21. cüz / 7. sayfa

قُلْ يَتَوَفّٰيكُمْ مَلَكُ الْمَوْتِ الَّذ۪ي وُكِّلَ بِكُمْ ثُمَّ اِلٰى رَبِّكُمْ تُرْجَعُونَ۟ •

(

“De ki: ‘Sizin için görevlendirilmiş bulunan ölüm meleği canınızı alacak, sonra rabbinize döndürüleceksiniz.’”
(Secde, 32/11)

RABB’E KAVUŞMAK HAKTIR.

Bilgi:

Beden; et, kemik, kas gibi parçalardan oluşan bir bütündür. Onu canlı kılan ruhtur. Ruh, vakit geldiğinde Allah’ın görevlendirdiği ölüm meleği tarafından teslim alınacak, eşlik ettiği beden ile birlikte sahibi olduğu Rabb’e arz edilecektir. Ruhu alınan bedenin bir işlevi kalmayacak, yenilenmesi için tekrar tek yaratıcı olan Allah’a dönmüş olacaktır. İnkârcılar kabul etmese de bu dönüş, bedenle ruhun yeniden buluşmasını, aynı şahsiyet olarak yeniden dirilişi ifade etmektedir.

Mesaj:

12. Ölüm herkesin uğrayacağı bir duraktır.

13. Toprağa düşmek aslında yeniden doğmak ve Yaratana yürümektir.

Kelime Dağarcığı:

Melekü’l-mevt: Ölüm meleği; Allah’ın emri ile vakti geldiğinde ruhları kabzetmekle görevli olan melekler topluluğunun reisi Azrâil.

Mushaf sayfa no: 415
Hafızlık sayfa no: 21. cüz / 6. sayfa

اَفَمَنْ كَانَ مُؤْمِنًا كَمَنْ كَانَ فَاسِقًاۜ لَايَسْتَوُ۫نَ •

(

“Hiç mümin, fasık gibi olur mu? Bunlar elbette eşit olmazlar.”
(Secde, 32/18)

BİRBİRİNE ZIT İKİ TAVIR:
İMAN VE FISK

Bilgi:

Önceki ayetlerde müminlerin bazı özelliklerine yer verildikten sonra bu âyette Allah’a inanan ve Allah’ın peygamberleri aracılığıyla gönderdiği esaslara itaat eden mümin ile itaatsiz ve isyankâr olan fâsık kişinin Allah katında aynı değerde olmadıkları vurgulanmaktadır. Mümin ile fâsık ne bu dünyada aynı düşünce ve yaşayış tarzına sahip olabilirler, ne de ahirette Allah tarafından aynı muameleyi görürler.

Mesaj:

14. Mümin imanıyla, fâsık günahı ile muamele görür.

15. Mümin olmak, Allah katında üstünlük sebebidir.

Kelime Dağarcığı:

Mümin: İnanıp tasdik eden; başkalarına güven veren, kendisine güvenilen kişi.

Fâsık: Haktan sapan, Allah’ın emirlerine itaatten ayrılan âsi mümin veya kâfir kişi.

Mushaf sayfa no: 416
Hafızlık sayfa no: 21. cüz / 5. sayfa

اَوَلَمْ يَرَوْا اَنَّا نَسُوقُ الْمَٓاءَ اِلَى الْاَرْضِ الْجُرُزِ فَنُخْرِجُ بِه۪ زَرْعًا تَاْكُلُ مِنْهُ اَنْعَامُهُمْ وَاَنْفُسُهُمْۜ اَفَلَا يُبْصِرُونَ •

(

“Görmediler mi ki biz, kupkuru yerlere suyu ulaştırıyoruz da onunla gerek hayvanlarının gerekse kendilerinin yediği ekini çıkarıyoruz. Hâlâ ibret gözüyle bakmayacaklar mı?”
(Secde, 32/27)

GÖRÜP DÜŞÜNEN ANLAR

Bilgi:

Ayet, çevremizdeki doğal fiziksel olayları, zirai üretimleri ve daha birçok unsuru hatırlatarak insanları Allah’ın kudreti hakkında düşünmeye davet etmektedir. Bu, Kur’an’da daha çok ölümden sonraki dirilişe bir delil göstermek için yapılır. Kupkuru toprağı yağmurla sulayan ve oradan bitkiler, yiyecekler çıkaran Allah’ın, yeniden diriltmeye de gücü yeter. Buradan, çorak bir araziye düşen ve oraya can veren su misali, İslam’ın hikmet yüklü mesajlarının da iman ve rahmetten yoksun kalmış kalpleri yeşerteceğine dair bir mesaj çıkarılabilir.

Mesaj:

16. Allah’ın yarattığı her şeye ibret nazarı ile bakmalıyız.

17. Suyun toprağa can vermesi gibi, İslam da katılaşmış kalplere can verir.

Kelime Dağarcığı:

Mâ’: Su, yağmur.

Zer’: Ekin, tohum, ziraat.

Mushaf sayfa no: 417
Hafızlık sayfa no: 21. cüz / 4. sayfa

وَتَوَكَّلْ عَلَى اللّٰهِۜ وَكَفٰى بِاللّٰهِ وَك۪يلاً •

(

“Allah’a tevekkül et, vekil olarak Allah yeter.”
(Ahzâb, 33/3)

ALLAH’A GÜVEN!

Bilgi:

Ahzâb sûresi, Hz. Peygamber’e ve onun değerli şahsında bütün müminlere, Allah’a karşı gelmekten sakınmak, kafir ve münafıklara itaat etmemek, Allah’tan gelen ilahî buyruklara uymak şeklinde birtakım emirlerle başlamaktadır. Nitekim sûrenin genelinde Hendek savaşı anlatılmaktadır. Bu savaş münafıkların iki yüzlülüğünü ve kâfirlerin düşmanca tavırlarını ortaya koymaktadır. Onlara karşı dikkatli olmak, bu âyetin de işaret ettiği şekilde bütün güç birliklerine ve aşırılıklara karşın Allah’a güvenmek gerekir. Âyette, hem Hz. Peygamber’in hem de bütün müminlerin takip etmesi gereken bir yol gösterilmektedir.

Mesaj:

18. Müminin dayanağı Allah’tır.

19. Allah daima müminin yanındadır.

Kelime Dağarcığı:

Tevekkül: Elinden geleni yaptıktan sonra Allah’a güvenip dayanmak.

Vekîl: Güvenilmeye layık olan; yardımcı; işleri yürüten.

Mushaf sayfa no: 418
Hafızlık sayfa no: 21. cüz / 3. sayfa

يَٓا اَيُّهَا الَّذ۪ينَ اٰمَنُوا اذْكُرُوا نِعْمَةَ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ اِذْ جَٓاءَتْكُمْ جُنُودٌ فَاَرْسَلْنَا عَلَيْهِمْ ر۪يحًا وَجُنُودًا لَمْ تَرَوْهَاۜ وَكَانَ اللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُونَ بَص۪يرًاۚ •

(

“Ey iman edenler! Allah’ın size olan nimetini hatırlayın. Hani düşman orduları üzerinize gelmişti de biz onların üzerine bir rüzgâr ve göremediğiniz ordular göndermiştik. Allah, yaptıklarınızı hakkıyla görmektedir.”
(Ahzâb, 33/9)

ALLAH’IN, GÖRÜNMEZ ORDULARLA YARDIMI

Bilgi:

Ahzab savaşı… Diğer bir ifade ile Hendek… Bir yanda Kureyşliler ve Hayber Yahudileri diğer yanda Gatafânlılar, Esedoğulları, Süleymoğulları ve daha niceleri… Bütün bu gruplar Allah resûlüne kucak açan Medine’ye saldırıya geçmek üzereler. Selmân-ı Fârisî’nin tavsiyesi ile şehrin savunulması için Hendek kazılır. Bu karar Müslümanların savaş stratejisi bakımından bir dönüm noktasıdır. Nihayet mücadele başlar ve Allah’ın rüzgârla ve görünmez orduları ile desteklediği müminlerin stratejisi başarı ile sonuç verir. İşte bu âyetle, yaşanılan o tecrübe hatırlatılır.

Mesaj:

20. Allah’a karşı güç birliği olmaz.

21. Allah (c.c.), müminleri dilediği şekilde destekler.

Kelime Dağarcığı:

Nimete’llah: Allah’ın nimeti, yardımı.

Rîh: Rüzgâr.

Mushaf sayfa no: 419
Hafızlık sayfa no: 21. cüz / 2. sayfa

لَقَدْ كَانَ لَكُمْ في۪ رَسُولِ اللّٰهِ اُسْوَةٌ حَسَنَةٌ لِمَنْ كَانَ يَرْجُوا اللّٰهَ وَالْيَوْمَ الْاٰخِرَ وَذَكَرَ اللّٰهَ كَث۪يرًاۜ •

(

“İçinizden Allah’ın lütfuna ve ahiret gününe umut bağlayanlar, Allah’ı çokça ananlar için hiç şüphe yok ki, Resûlullah’ta güzel bir örneklik vardır.”
(Ahzâb, 33/21)

EN GÜZEL ÖRNEK!

Bilgi:

Ayet, Hz. Peygamber’in (s.a.s.) hayatının bütün yönleri ile rol model olduğunu vurgulamaktadır. Hendek savaşı bağlamında düşünüldüğünde Peygamberimiz, kişisel çıkarlarını düşünmeyen, kendi güvenliğini önceleyip savaştan kaçmayan, savaşta en ön saflarda yer alan, diğer müminler gibi aç kalan ve karnına taş bağlayan, bütün fedakarlıkları en üst seviyede gösteren bir komutandır. Onun örnekliğini sadece bu tabloya hasretmek doğru değildir. O her hâli ile, bütün kişilik özellikleri ile müminler için en güzel örnektir. Ne mutlu örneği Hz. Muhammed (s.a.s.) olanlara!

Mesaj:

Hz. Muhammed (s.a.s.), Allah’ın müminler için gönderdiği en güzel örnektir.

Kelime Dağarcığı:

Üsve-i hasene: Güzel örnek, model.

Kesîr: Çok, bol.

(s.a.s.) [sallallahü aleyhi ve sellem]: Allah’ın salat ve selamı onun üzerine olsun.

Mushaf sayfa no: 420
Hafızlık sayfa no: 21. cüz / 1. sayfa

مِنَ الْمُؤْمِن۪ينَ رِجَالٌ صَدَقُوا مَا عَاهَدُوا اللّٰهَ عَلَيْهِۚ فَمِنْهُمْ مَنْ قَضٰى نَحْبَهُ وَمِنْهُمْ مَنْ يَنْتَظِرُۘ وَمَا بَدَّلُوا تَبْد۪يلاًۙ •

(

“Müminler içinde Allah’a verdikleri sözde duran nice erler var. İşte onlardan kimi, sözünü yerine getirip o yolda canını vermiştir; kimi de (şehitliği) beklemektedir. Onlar hiçbir şekilde (sözlerini) değiştirmemişlerdir.”
(Ahzâb, 33/23)

ADANMIŞ RUHLAR

Bilgi:

Âyette, savaşta düşman karşısında geri dönüp kaçmayan, daha önce Allah ve Resûlüne verdikleri söze sadık kalan samimi müminlerin vefa dolu davranışlarına işaret edilmektedir. Onlar kendilerini Allah’a adamışlardır. İşte bu adanmış ruhlardan bazıları ilk fırsatta savaşa katılıp Allah yolunda hayatlarını feda etmiş, bazıları da hayatlarını feda etmek üzere yani şehadet şerbetini içmek için beklemektedirler. Allah yolunda savaşıp ölenler şehittir, kalanlar gazi.

Mesaj:

22. Mümin canı pahasına da olsa Yüce Allah’a verdiği sözü yerine getirir.

23. Verdikleri söze sadık kalmak müminlerin bir özelliğidir.

24. İslam davası, kendini bu davaya adayan insanların omuzunda yükselir.

Kelime Dağarcığı:

Ricâl: Adamlar, erler, yiğitler.

Tebdîl: Değiştirmek.

Mushaf sayfa no: 421
Hafızlık sayfa no: 22. cüz / 20. sayfa

وَمَنْ يَقْنُتْ مِنْكُنَّ لِلّٰهِ وَرَسُولِه۪ وَتَعْمَلْ صَالِحًا نُؤْتِهَٓا اَجْرَهَا مَرَّتَيْنِۙ وَاَعْتَدْنَا لَهَا رِزْقًا كَر۪يمًا •

(

“Sizden kim, Allah’a ve Resûlüne itaat eder ve yararlı iş yaparsa ona mükâfatını iki kat veririz. Ve ona (cennette) bol rızık hazırlamışızdır.”
(Ahzâb, 33/31)

MÜKÂFAT VE CEZA SORUMLULUK ÖLÇÜSÜNDEDİR.

Bilgi:

Bu ve önceki âyette; Hz. Peygamber’in hanımlarının, konumlarından dolayı tabi oldukları büyük imtihana ve taşıdıkları sorumluluğa işaret edilerek nimet-külfet dengesine dikkat çekilmektedir. Faraza onlardan birisinin, ceza gerektiren bir iffetsizlik suçu işlemesi durumunda cezasının iki kat olacağı; Allah’a ve Resûlüne itaat edip yararlı iş yapması durumunda da konumu ve sorumluluğuyla mütenasip olarak mükâfatının iki kat olacağı beyan edilmektedir.

Mesaj:

Saygın konumlarda bulunan ve sorumluluk taşıyanlar, tavır, tutum ve davranışlarına daha fazla dikkat etmelidirler. Zira onların başarı ve başarısızlıkları, sorumlulukları nispetinde değerlendirilir.

Kelime Dağarcığı:

Sâlih amel: Yararlı iş, Allah’ın razı olduğu davranış.

Kerîm: Bol, cömert.

Mushaf sayfa no: 422
Hafızlık sayfa no: 22. cüz / 19. sayfa

وَمَا كَانَ لِمُؤْمِنٍ وَلَا مُؤْمِنَةٍ اِذَا قَضَى اللّٰهُ وَرَسُولُهُٓ اَمْرًا اَنْ يَكُونَ لَهُمُ الْخِيَرَةُ مِنْ اَمْرِهِمْۜ وَمَنْ يَعْصِ اللّٰهَ وَرَسُولَهُ فَقَدْ ضَلَّ ضَلاَلًا مُب۪ينًا •

(

“Allah ve Resûlü bir işe hüküm verdiği zaman, inanmış bir erkek ve kadına o işi kendi isteklerine göre seçme hakkı yoktur. Her kim Allah ve Resûlüne karşı gelirse, apaçık bir sapıklığa düşmüş olur.”
(Ahzâb, 33/36)

MÜMİN, ALLAH VE RESÛLÜNÜN HÜKMÜNE RAZI OLANDIR.

Bilgi:

Âyette, Allah ve resulü tarafından hükmü, kesin ve açık bir şekilde belirtilmiş konularda inanan erkek ve kadınların karşı çıkmalarının mümkün olamayacağı ifade edilmektedir. Esasen bu mümin ve Müslüman olmanın da zorunlu bir sonucudur. Zira müslim, Allah ve resulünün hükmüne teslim olan, onların emirlerine itaat eden demektir. Mümin olma iddiasına rağmen Allah ve resulünün açık ve kesin buyruklarına uymayanların ise sapkın kimseler olduğu beyan edilmektedir.

Mesaj:

25. Kur’an’da ve sahih sünnette açıkça belirtilmiş emir ve yasaklara tereddütsüz uymalıyız.

26. Allah ve resulünün emir ve yasaklarına uymamanın sapıklık olduğunu biliriz.

Kelime Dağarcığı:

İsyân: Karşı gelme, itaat etmeme.

Dalâlet: Sapıklık.

Mushaf sayfa no: 423
Hafızlık sayfa no: 22. cüz / 18. sayfa

وَلَا تُطِعِ الْكَافِر۪ينَ وَالْمُنَافِق۪ينَ وَدَعْ اَذٰيهُمْ وَتَوَكَّلْ عَلَى اللّٰهِۜ وَكَفٰى بِاللّٰهِ وَك۪يلاً •

(

“Kâfirlere ve münafıklara boyun eğme. Onların eziyetlerine aldırma. Allah’a güvenip dayan, vekil ve destek olarak Allah yeter.”
(Ahzâb, 33/48)

VEKİL VE DESTEK OLARAK ALLAH YETER.

Bilgi:

Âyette; Hz. Peygamber’in ve müminlerin, Allah’ın emirlerini yerine getirirken, kâfir ve münafıklar tarafından birtakım sıkıntılara uğratılabileceklerine işaret edilmektedir. Müminlere, bu tür durumlarda onların taleplerine uymamaları, karşılaşabilecekleri muhtemel sıkıntılara da katlanmaları ve dayanmaları emredilmektedir. Zira dayanılıp güvenilmeye Allah’tan ziyade layık olan hiçbir varlık yoktur.

Mesaj:

Müminler, din uğrunda çektikleri tüm eziyetlere rağmen rahat ve mutlu olmalıdırlar. Çünkü bu dünyada Allah’ın rahmeti olan bir Peygamber’i tanıyıp onun ümmeti olma lütfuna ermişlerdir. Ahirette ise akla hayale gelmez pek çok nimete nail olacaklardır.

Kelime Dağarcığı:

Ezâ: Eziyet, sıkıntı.

Vekîl: Yardımcı, temsilci; güvenilmeye layık olan.

Mushaf sayfa no: 424
Hafızlık sayfa no: 22. cüz / 17. sayfa

اِنْ تُبْدُوا شَيْـًٔا اَوْ تُخْفُوهُ فَاِنَّ اللّٰهَ كَانَ بِكُلِّ شَئٍْ عَل۪يمًا •

(

“Bir şeyi açığa vursanız da, gizleseniz de şüphe yok ki Allah, her şeyi gayet iyi bilmektedir.”
(Ahzâb, 33/54)

ALLAH, HER ŞEYDEN HABERDARDIR.

Bilgi:

Peygamber Efendimizin, Zeynep validemizle evliliği münasebetiyle verdiği yemeğe katılanlardan bazıları kendi aralarında sohbete dalmış ve uzun süre evden ayrılmamıştı. Bir önceki âyet, Hz. Peygamber’in rahatsız olmasına sebep olan o davetliler hakkında nazil olmuştur. Beşerî ilişkiler ve görgü kuralları bakımından tüm inananlar için önemli hatırlatmalar ve uyarılar içeren söz konusu âyetten sonra bu âyette, Allah’ın yapmakta olduğumuz gizli-açık her şeyden haberdar olduğu ve bunlardan bizleri hesaba çekeceği vurgulanmaktadır.

Mesaj:

Her zaman Yüce Allah’ın gözetiminde olduğumuzun bilinciyle hareket etmeliyiz.

Kelime Dağarcığı:

İbdâ: Açığa vurmak.

İhfâ: Gizlemek.

Alîm: Her şeyi bilen.

Mushaf sayfa no: 425
Hafızlık sayfa no: 22. cüz / 16. sayfa

يَٓا اَيُّهَا النَّبِيُّ قُلْ لِاَزْوَاجِكَ وَبَنَاتِكَ وَنِسَٓاءِ الْمُؤْمِن۪ينَ يُدْن۪ينَ عَلَيْهِنَّ مِنْ جَلاَب۪يبِهِنَّۜ ذٰلِكَ اَدْنٰٓى اَنْ يُعْرَفْنَ فَلاَ يُؤْذَيْنَۜ وَكَانَ اللّٰهُ غَفُورًا رَح۪يمًا •

(

“Ey peygamber! Eşlerine, kızlarına ve müminlerin kadınlarına söyle, dış giysilerini üzerlerine bürünsünler. Bu, tanınıp rahatsız edilmemeleri için en uygun olanıdır. Allah, ziyadesiyle bağışlamakta ve çok esirgemektedir.”
(Ahzâb, 33/59)

TESETTÜR, İSLAM’IN EMRİ VE İFFETİN GEREĞİDİR.

Bilgi:

Âyette Müslüman kadınların, evlerinden çıktıklarında tesettüre uygun dış giysi giymeleri istenmektedir. Böyle giyinmek, o devirde İslam’ın getirdiği prensipleri henüz tam olarak benimseyememiş birtakım ahlaksızların ve kendini bilmezlerin, sözlü ya da fiilî tacizlerine maruz kalmaktan koruyacaktı. İffetin korunması ve kadınları rahatsız eden davranışların önlenmesi adına tesettür, Müslüman kadınlara yönelik önemli emirlerdendir. Kadınların; el, yüz ve ayaklar dışında kalan kısımlarını, namahrem olan erkekler yanında örtmeleri dinimizin kesin bir emridir. Örtünme, vücut hatlarını ve rengini göstermeyecek bir elbise ile olmalıdır.

Mesaj:

Müslüman bir bayanın, evinden dışarı çıkarken, kıyafetinin tesettüre uygun olmasına dikkat etmesi gerekir.

Kelime Dağarcığı:

Benât: Kızlar.

Cilbâb: Dış örtü, elbise.

Mushaf sayfa no: 426
Hafızlık sayfa no: 22. cüz / 15. sayfa

اِنَّا عَرَضْنَا الْاَمَانَةَ عَلَى السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضِ وَالْجِبَالِ فَاَبَيْنَ اَنْ يَحْمِلْنَهَا وَاَشْفَقْنَ مِنْهَا وَحَمَلَهَا الْاِنْسَانُۜ اِنَّهُ كَانَ ظَلُومًا جَهُولًاۙ •

(

“Biz emaneti, göklere, yere ve dağlara teklif ettik de onlar bunu yüklenmekten çekindiler, (sorumluluğundan) korktular. Onu insan yüklendi. Doğrusu o çok zalim, çok cahildir.”
(Ahzâb, 33/72)

ALLAH’A KULLUK, ÇOK AĞIR VE ÖNEMLİ BİR SORUMLULUKTUR.

Bilgi:

Âyette temsilî anlatım yoluyla insanın, kendisinden daha büyük, güçlü ve dayanıklı gibi görülen göklerin, yerin ve dağların taşıyamayacağı kadar ağır ve önemli bir sorumluluğu yüklenmiş olduğundan bahsedilmektedir. “Emanet” olarak ifade edilen bu sorumluluk, akıl ve hür iradeye dayalı, Allah’a kulluktur. Potansiyel olarak bu emaneti yüklenebilecek kabiliyette olan insan, bu sorumluluğunun bilincinde olmalı ve gereğini yerine getirmeye gayret etmelidir. Zaaflarına takılarak cahillik etmemeli, emaneti zayi ederek zulme düşmemelidir.

Mesaj:

Allah’ı bilmek, O’na inanmak ve gerektiği gibi kulluk yapmak, en önemli sorumluluğumuzdur.

Kelime Dağarcığı:

Emânet: Güvenilir kimseye bırakılan, korunması istenen şey, sadakat; insanın akıl ve hür iradeye dayalı yükümlülüğü.

Haml: Yüklenmek.

İşfâk: Korkmak.

Mushaf sayfa no: 427
Hafızlık sayfa no: 22. cüz / 14. sayfa

وَقَالَ الَّذ۪ينَ كَفَرُوا لَا تَاْت۪ينَا السَّاعَةُۜ قُلْ بَلٰى وَرَبّي۪ لَتَاْتِيَنَّكُمْ عَالِمِ الْغَيْبِۚ لَا يَعْزُبُ عَنْهُ مِثْقَالُ ذَرَّةٍ فِي السَّمٰوَاتِ وَلَا فِي الْاَرْضِ وَلَٓا اَصْغَرُ مِنْ ذٰلِكَ وَلَٓا اَكْبَرُ اِلَّا في۪ كِتَابٍ مُب۪ينٍۙ •

(

“İnkârcılar: Kıyamet bize gelmeyecek, dediler. De ki: Hayır! Gaybı bilen Rabbim hakkı için o, mutlaka size gelecektir. Göklerde ve yerde zerre miktarı bir şey bile O’ndan gizli kalmaz. Bundan daha küçük ve daha büyüğü de şüphesiz, apaçık kitaptadır. (yazılıdır)”
(Sebe’, 34/3)

KIYAMET BİR GÜN MUTLAKA KOPACAKTIR.

Bilgi:

Birtakım inkârcılar, insanların yapıp ettiklerinden hesaba çekilecekleri bir günün gelmeyeceğini yeminle iddia etmekteydiler. Bunun üzerine âyette Hz. Peygamber’e, tüm gaybı bilen Allah’ın adına yemin ederek kıyametin mutlaka kopacağını bildirmesi istenmektedir. İnsanın hiçbir şekilde bilgisine ulaşamayacağı gayba dair konular, Allah tarafından bilinir. Evrendeki bütün varlık ve olaylar, en küçük ayrıntısına kadar açık bir kitap olan Levh-i Mahfûz’da kayıtlıdır.

Mesaj:

27. Allah’ın bildirdiği bir haberin doğruluğundan şüphe edilmez.

28. Kıyamet bir gün mutlaka kopacaktır.

29. Kıyametin vaktini, sadece her şeyin bilgisine sahip olan Allah (c.c.) bilir.

Kelime Dağarcığı:

Esğar: Daha küçük, en küçük.

Ekber: Daha büyük, en büyük.

Mübîn: Apaçık.

Mushaf sayfa no: 428
Hafızlık sayfa no: 22. cüz / 13. sayfa

اَفَلَمْ يَرَوْا اِلٰى مَا بَيْنَ اَيْد۪يهِمْ وَمَا خَلْفَهُمْ مِنَ السَّمَٓاءِ وَالْاَرْضِۜ اِنْ نَشَاْ نَخْسِفْ بِهِمُ الْاَرْضَ اَوْ نُسْقِطْ عَلَيْهِمْ كِسَفًا مِنَ السَّمَٓاءِۜ اِنَّ في۪ ذٰلِكَ لَاٰيَةً لِكُلِّ عَبْدٍ مُن۪يبٍ۟ •

(

“Kendilerini her yönden kuşatan göğe ve yere bakıp düşünmezler mi? Dilesek onları yerin dibine geçirir veya gökten üzerlerine parçalar düşürürüz. Kuşkusuz bütün bunlarda Allah’a yönelen her kul için alınacak bir ders vardır.”
(Sebe’, 34/9)

KÂİNATTAKİ HER ŞEYDE ALLAH’A GÖTÜREN İŞARETLER VARDIR.

Bilgi:

Âyette insanların, Allah’ın yarattığı gök ve yer ile kuşatılmış olduklarına dikkat çekilmektedir. Allah’ın koruması olmasa, kimse yer tarafından yutulmaktan veya gökten üzerine parçalar düşürülmesinden emin olamaz. Bu sayede Allah’ın bilgisinin ve kudretinin kuşatıcılığına ve yüceliğine nispetle insanın bilgisizliğine ve güçsüzlüğüne dikkat çekilmektedir. Bunlar üzerinde düşünerek ders almaya ve Allah’a hakkıyla kulluğa bir çağrı yapılmaktadır.

Mesaj:

Kâinatı, yaşamamıza elverişli bir şekilde yaratan ve bizleri her türlü tehlikeye karşı koruyan Allah’ı hakkıyla tanımalı ve O’na gereğince kullukta bulunmalıyız.

Kelime Dağarcığı:

Ard/Arz: Yeryüzü.

Semâ: Gökyüzü.

Münîb: Allah’a yönelen.

Mushaf sayfa no: 429
Hafızlık sayfa no: 22. cüz / 12. sayfa

قُلِ ادْعُوا الَّذ۪ينَ زَعَمْتُمْ مِنْ دُونِ اللّٰهِۚ لَا يَمْلِكُونَ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ فِي السَّمٰوَاتِ وَلَا فِي الْاَرْضِ وَمَا لَهُمْ ف۪يهِمَا مِنْ شِرْكٍ وَمَا لَهُ مِنْهُمْ مِنْ ظَه۪يرٍ •

(

“De ki: ‘Allah’tan başka (ilahî güçlere sahip) sandığınız varlıkları çağırın bakalım! Onlar göklerde ve yerde zerre miktarı bir şeye sahip olmadıkları gibi buralarda herhangi bir ortaklıkları da yoktur; Allah’ın onlardan bir destekçiye de ihtiyacı bulunmamaktadır.’”
(Sebe’, 34/22)

ALLAH’TAN BAŞKA İLAH YOKTUR.

Bilgi:

İblis, günahları insanlara şirin göstereceğine ve onları saptıracağına dair yemin etmişti. Çünkü o insanları saptırabileceğini düşünüyordu. Bu ayetin öncesindeki ayetlerde belirtildiğine göre, şeytanın bu düşüncesi, insanların bir kısmı hakkında doğru çıkmış ve samimi kullar dışındakileri saptırmıştır. Hâlbuki şeytanın, onlar üzerinde hiçbir zorlayıcı gücü bulunmamaktadır ve sorumluluk tamamen o kimselere aittir. Bu âyette ise şeytanın kandırmasıyla işlenen günahların en büyüğü olan şirkin yanlışlığı üzerinde durulmakta, insanlar düşünmeye davet edilmektedir.

Mesaj:

Allah’tan başka ilah diye uydurulanların, kendilerine bir faydaları olmadığı gibi Allah’ın da bunlara bir ihtiyacı yoktur.

Kelime Dağarcığı:

Miskâl: Ağırlık, miktar, bir ağırlık ölçüsü.

Zahîr: Destekçi, yardımcı.

Mushaf sayfa no: 430
Hafızlık sayfa no: 22. cüz / 11. sayfa

وَمَٓا اَرْسَلْنَاكَ اِلَّا كَٓافَّةً لِلنَّاسِ بَش۪يرًا وَنَذ۪يرًا وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَايَعْلَمُونَ •

(

“Biz, seni bütün insanlara ancak müjdeleyici ve uyarıcı olarak gönderdik; fakat insanların çoğu bunu bilmezler.”
(Sebe’, 34/28)

HZ. MUHAMMED, ALLAH’IN TÜM İNSANLARA GÖNDERDİĞİ SON ELÇİDİR.

Bilgi:

Âyette, Hz. Muhammed’in (s.a.s.) peygamberliğinin evrenselliğine vurgu yapılmaktadır. Onun, kıyamete kadar bütün insanlara gönderilmiş; onları, iman etmeleri ve sâlih amel işlemeleri durumunda cennetle müjdeleyen; inanmayıp günah ve inkâra sapmaları hâlinde ise cehennem azabıyla uyaran bir elçi olduğu ifade edilmektedir. Ayetin sonunda ise dünya ve ahirette mutluluk ve huzurun yollarını gösteren bu yüce peygamberin kıymetinin, insanların çoğu tarafından yeterince bilinmediğine ve onun kurtarıcı mesajına gereğince kulak verilmediğine dikkat çekilmektedir.

Mesaj:

30. Son peygamber Hz. Muhammed’e inanır, onun rehberliğinde bir hayat yaşamaya gayret ederiz.

31. İslam dini evrensel bir dindir.

Kelime Dağarcığı:

Kâffeten: Tamamı, hepsi.

Beşîr: Müjdeleyici.

Nezîr: Uyarıcı.

Mushaf sayfa no: 431
Hafızlık sayfa no: 22. cüz / 10. sayfa

وَمَٓا اَمْوَالُكُمْ وَلَٓا اَوْلَادُكُمْ بِالَّت۪ي تُقَرِّبُكُمْ عِنْدَنَا زُلْفٰٓى اِلَّا مَنْ اٰمَنَ وَعَمِلَ صَالِحًاۘ فَاُو۬لٰٓئِكَ لَهُمْ جَزَٓاءُ الضِّعْفِ بِمَا عَمِلُوا وَهُمْ فِي الْغُرُفَاتِ اٰمِنُونَ •

(

“Sizi bize yaklaştıracak olan, ne servetiniz ne evlatlarınızdır. Ama iman edip dünya ve âhirete yararlı iş yapanlar başka. Yaptıklarına karşılık onlara kat kat fazlası mükâfat vardır ve onlar köşkler içinde huzur ve güven içinde yaşayacaklar.”
(Sebe’, 34/37)

ALLAH KİMİ SEVER?

Bilgi:

Dünya hayatında insanlar hep birtakım şeylere güvenmişlerdir. Hiç şüphesiz bunların başında zenginlik ve çevre gelmektedir. Mekkeli müşriklerden bazıları da zenginliklerine ve çocuklarının çok olmasına güveniyorlardı. Bu durumun üstünlük sağlayacağına, kendilerini azaptan kurtaracağına inanıyorlardı. Peygamberimiz, onları imana davet ettiğinde kibirli bir şekilde, “Bizim malımız ve evladımız çok. Bize azap edilmez.” diyerek imana yanaşmıyorlardı. İşte bu âyet, onların bu düşüncelerinin ne kadar yanlış olduğunu ortaya koymaktadır.

Mesaj:

32. Kibir ve gurur insanı yoldan çıkaran zararlı özelliklerdir.

33. Gerçek zenginlik mal ya da evlat ile değil iman ve sâlih amelle olur.

Kelime Dağarcığı:

Sâlih amel: Rabbimizin seveceği her türlü güzel iş.

Cezâ: Davranışlarımızın karşılığı.

Mushaf sayfa no: 432
Hafızlık sayfa no: 22. cüz / 9. sayfa

قُلْ اِنَّمَٓا اَعِظُكُمْ بِوَاحِدَةٍۚ اَنْ تَقُومُوا لِلّٰهِ مَثْنٰى وَفُرَادٰى ثُمَّ تَتَفَكَّرُوا۠ مَا بِصَاحِبِكُمْ مِنْ جِنَّةٍۜ اِنْ هُوَ اِلَّا نَذ۪يرٌ لَكُمْ بَيْنَ يَدَيْ عَذَابٍ شَد۪يدٍ

(

“De ki: ‘Size tek bir öğüt vereceğim: Allah için, başkalarıyla birlikte veya tek başınıza şöyle bir durup düşünün! (Görüyorsunuz ki) arkadaşınızda cinnetten eser yok; o ancak şiddetli bir azap öncesinde sizi uyaran bir kimse.’”
(Sebe’, 34/46)

DÜŞÜNMEYE DAVET!

Bilgi:

Peygamberimiz (s.a.s.), insanların hidayeti için elinden gelen bütün gayreti gösteriyordu. Yavaş yavaş insanlar İslam’a girmeye başlayınca önde gelen müşrikler, Hz. Peygamber’e “cinnet”, “delirme”, “sihirbazlık”, “şairlik” gibi iftiralar attılar. Amaçları Hz. Peygamber’in insanlar üzerindeki etkisini kırmaktı. Hâlbuki bizzat kendileri ona “emin” sıfatını vermişler, Kâbe’nin tamiri işinde çıkan anlaşmazlıkta onu “hakem” tayin etmişlerdi. İşte yukarıdaki ayetler, bu kimseleri sahip oldukları ön yargıdan sıyrılmaya ve Peygamberimizin dikkat çektiği ve hatırlattığı şeyler üzerine iyice düşünmeye çağırmaktadır.

Mesaj:

34. Ön yargılı ve sabit fikirli olmak gerçeği görmeyi engeller.

35. Müşriklerin Hz. Peygamber’i inkâra yönelik gerekçeleri asılsızdır.

Kelime Dağarcığı:

Cinnet: Delirme, aklını kaybetme.

Nezîr: Uyarıcı, korkutucu.

Mushaf sayfa no: 433
Hafızlık sayfa no: 22. cüz / 8. sayfa

مَا يَفْتَحِ اللّٰهُ لِلنَّاسِ مِنْ رَحْمَةٍ فَلاَ مُمْسِكَ لَهَاۚ وَمَا يُمْسِكْۙ فَلاَ مُرْسِلَ لَهُ مِنْ بَعْدِه۪ۜ وَهُوَ الْعَز۪يزُ الْحَك۪يمُ •

(

“Allah’ın insanlar için açtığı rahmeti kısabilecek yoktur, O’nun kıstığını da O’ndan başkası açamaz. Mutlak izzet ve derin hikmet sahibi de O’dur.”
(Fâtır, 35/2)

HAYIR KAPILARINI AÇAN VE KAPATAN ALLAH’TIR.

Bilgi:

Mekke’de nazil olan “Fâtır” sûresinde genel olarak, Allah’ın varlığına ve birliğine işaret eden kâinat olayları, öldükten sonra dirilme, Allah’ın nimetleri ve müminle kâfir arasındaki fark gibi konular anlatılır. Sûre, âlemlerin yaratıcısı, sonsuz kudret sahibi Allah’a hamd ile başladıktan sonra, Allah’ın kudretinin kula dönük tarafını anlatmaktadır. Hayır ve nimet kapılarının anahtarının sadece Allah’ın elinde olduğu vurgulanır.

Mesaj:

36. Rabbimizin verdiğini engelleyebilecek; engellediğini de elde edebilecek hiç kimse yoktur.

37. İnsan, her şeyini Rabbinin ihsan ve lütfuna borçludur.

Kelime Dağarcığı:

Fâtır: Eşsiz özellikte yaratan, vücuda getiren.

Mursil: Gönderen, salıveren, açan.

el-Hakîm: Bütün işleri hikmetli olan, Allah.

Mushaf sayfa no: 434
Hafızlık sayfa no: 22. cüz / 7. sayfa

يَٓا اَيُّهَا النَّاسُ اِنَّ وَعْدَ اللّٰهِ حَقٌّ فَلاَ تَغُرَّنَّكُمُ الْحَيٰوةُ الدُّنْيَا۠ وَلَا يَغُرَّنَّكُمْ بِاللّٰهِ الْغَرُورُ •

(

“Ey insanlar! Allah’ın vaadi gerçektir, sakın dünya hayatı sizi aldatmasın ve o aldatıcı (şeytan) da Allah hakkında sizi kandırmasın!”
(Fâtır, 35/5)

ŞEYTANA KANMA!

Bilgi:

Rabbimiz “en şerefli varlık” olarak yarattığı insanı pek çok özellikle donatmış, asıl hedefi olan ahireti unutmaması ve sahip olduğu değerleri doğru kullanması için peygamberler aracılığıyla vahiy göndermiştir. Ancak insan zamanla vahyin çizgisinden sapmış ve ezelî düşmanı olan Şeytan’ın hile ve tuzaklarına kanabilmiştir. Zira Şeytan, bizi aldatmak için her türlü yolu dener. Bazen sağımızdan bazen de solumuzdan yaklaşır. Rabbimiz ile aramızı bozmak için Allah inancımızı dahi zedelemek ister. Bu yüzden “aldatan” anlamına gelen “garûr” şeytanın bir diğer ismi olmuştur.

Mesaj:

38. İnsan ve cin şeytanları bizim düşmanımızdır. Onlara karşı dikkatli olmamız gerekir.

39. Rabbimize yaklaşmak için güzel davranışlarımızı artırmamız gerekir.

Kelime Dağarcığı:

Va’d; Verilen söz, vaat.

Ğarûr: Aldatan, şeytan.

Mushaf sayfa no: 435
Hafızlık sayfa no: 22. cüz / 6. sayfa

يَٓا اَيُّهَا النَّاسُ اَنْتُمُ الْفُقَرَٓاءُ اِلَى اللّٰهِۚ وَاللّٰهُ هُوَ الْغَنِيُّ الْحَم۪يدُ •

(

“Ey insanlar! Allah’a muhtaç olan sizlersiniz. Allah ise hiçbir şeye muhtaç değildir ve mutlak kemaliyle hep övgüye layık olan O’dur.”
(Fâtır, 35/15)

MUHTACIZ RABBİMİZE

Bilgi:

Her şeyi hikmetle yaratan Allah’ın fiillerinin arkasındaki hikmeti tam anlamıyla kavramak neredeyse imkânsızdır. Öyle ki tatlı ve tuzlu suyun içinden bize türlü türlü balıklar yediren O’dur. Aynı suyun üstünde devasa gemileri yüzdüren, geceyi ve gündüzü yaratan, ikisinin süresini kıştan yaza uzatıp kısaltan yine O’dur. Eşsiz bir ahenk içerisinde kâinatı yöneten yalnızca O’dur. O her şeyin gerçek sahibidir. Dünya hayatında insan olarak sahip olduğumuz her şey O’nun bir emanetidir. Bizim mülkümüz de gücümüz de sağlımız da fanidir.

Mesaj:

40. Allah (c.c.), bizim kulluğumuza muhtaç değildir.

41. Rabbimize ve O’nun rahmetine muhtaç olduğumuzu unutmamalıyız.

Kelime Dağarcığı:

el-Ganî: Zenginlik sahibi, hiçbir şeye muhtaç olmayıp her şeyin kendisine muhtaç olduğu varlık, Allah.

el-Hamîd: Övgüye layık olan, Allah.

Mushaf sayfa no: 436
Hafızlık sayfa no: 22. cüz / 5. sayfa

اِنَّمَا يَخْشَى اللّٰهَ مِنْ عِبَادِهِ الْعُلَمٰٓؤُ۬اۜ اِنَّ اللّٰهَ عَز۪يزٌ غَفُورٌ •

(

“Kulları içinden ancak bilenler, Allah’ın büyüklüğü karşısında heyecan duyarlar. Şüphesiz, Allah üstündür, çokça bağışlayıcıdır.”
(Fâtır, 35/28)

İLİM, ALLAH’A ULAŞTIRIR.

Bilgi:

Kur’an-ı Kerim, bilgiye, aklı kullanmaya ve öğrenmeye teşvik ettiği gibi yer yer bilgili yani âlim kimselere özel vurgu yapar. İşte bu âyet de bu yerlerden biridir. Âyette ifade edilen “âlim” sadece bilgiye sahip, meslek olarak bilim ile uğraşan kimse değildir. Bilgisini Allah’ın varlığı ve birliğinin sırlarını kavramada kullanan, öğrendiğini hayatına yansıtan kuldur. Kişi Allah’ı bildikçe, O’nu hakkıyla tanıdıkça O’nun büyüklüğü karşısında âciz olduğunu kavrar. O’nun rızasına aykırı davranmaktan büyük endişe duyar. İşte âyet bu hakikati dile getirmektedir.

Mesaj:

42. Müslüman, bilginin peşinden koşar, bilgisini hakikat uğrunda kullanır.

43. Hakiki bilgi, kişiyi Allah’a yaklaştıran bilgidir.

Kelime Dağarcığı:

Haşyet: Kişinin, Allah’ın rızasına erememe endişesi.

Ulemâ: Âlimler.

Mushaf sayfa no: 437
Hafızlık sayfa no: 22. cüz / 4. sayfa

اِنَّ اللّٰهَ عَالِمُ غَيْبِ السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضِۜ اِنَّهُ عَل۪يمٌ بِذَاتِ الصُّدُورِ •

(

“Kuşkusuz, Allah göklerin ve yerin sırlarını bilmektedir ve O, kalplerin gizlediklerini de çok iyi bilir.”
(Fâtır, 35/38)

ALLAH, HER ŞEYİ BİLİR.

Bilgi:

Rabbimiz görülen-görülmeyen, açık-gizli, büyük-küçük her şeyi bilendir. O’ndan saklanabilecek hiçbir sır, O’na gizli olan hiçbir şey yoktur. O, kalplerde olan düşünceleri ve niyetleri dahi bilir. Nitekim Peygamberimiz bir hadis-i kudsîde Allah’ın şöyle buyurduğunu haber vermiştir: “Kulum iyi bir iş yapmaya niyet eder de yapmazsa ona bir iyilik sevabı yazarım. Ama onu yaparsa on kattan yedi yüz kata kadar iyilik sevabı yazarım. Eğer kulum bir kötülük yapmaya niyet eder de yapmazsa onu bir günah olarak yazmam. Fakat onu yaparsa ona bir kötülük günahı yazarım.” (Müslim, “Îmân”, 204)

Mesaj:

44. Rabbimizi hakkıyla tanımak için gayret etmeliyiz.

45. Rabbimiz dış görünüşümüze değil, kalplerimize bakar.

Kelime Dağarcığı:

Hadis-i kudsî: Peygamberimizin Kur’an dışında Allah’a dayandırarak söylediği sözler.

Mushaf sayfa no: 438
Hafızlık sayfa no: 22. cüz / 3. sayfa

هُوَ الَّذ۪ي جَعَلَكُمْ خَلآَئِفَ فِي الْاَرْضِۜ فَمَنْ كَفَرَ فَعَلَيْهِ كُفْرُهُۜ وَلَا يَز۪يدُ الْكَافِر۪ينَ كُفْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ اِلَّا مَقْتًاۚ وَلَا يَز۪يدُ الْكَافِر۪ينَ كُفْرُهُمْ اِلَّا خَسَارًا •

(

“Sizi yeryüzünde halifeler yapan O’dur. Artık kim inkâr ederse inkârcılığı yalnız kendi aleyhinedir. Kâfirlerin küfrü rableri katında gazabı arttırmaktan başka bir sonuç doğurmaz; şu hâlde kâfirlerin küfrü ancak kendi ziyanlarını arttırır.”
(Fâtır, 35/39)

KÂFİRİN KÜFRÜ KENDİSİNE ZARARDIR.

Bilgi:

İnsanın kendi yaratılışı başlı başına bir mucize olduğu gibi içinde yaşadığı tabiat ve kâinat da Allah’ın varlığına işaret eden mucizelerle doludur. Bunun farkına varabilmesi için Yüce Allah onu akıl ile donatmış, yeryüzündeki halifesi olarak tayin etmiştir. Akla rehberlik yapması için peygamberler aracılığıyla bir de vahiy göndermiştir. Vahyin ışığında aklını kullananlar Yüce Yaratıcıya ve gönderdiği dine iman eder. Bu kimselere mümin denir. İman etmeyenlere ise hakikati örten anlamında kâfir denir. Kâfirlerin küfrü Allah’ın onlara olan gazabını arttırmaktan başka bir işe yaramaz. Bu da sonuç itibariyle onlar için büyük bir hüsrandır.

Mesaj:

46. İnsan, Allah katında çok değerlidir.

47. Allah’ın rahmeti bol, gazabı çok şiddetlidir.

Kelime Dağarcığı:

Halife: Bir öncekinin yerine geçen, nesiller hâlinde peş peşe gelerek yeryüzüne hükmeden insan.

Hüsran: Maddî ve manevî zarar.

Mushaf sayfa no: 439
Hafızlık sayfa no: 22. cüz / 2. sayfa

وَلَوْ يُؤَاخِذُ اللّٰهُ النَّاسَ بِمَا كَسَبُوا مَا تَرَكَ عَلٰى ظَهْرِهَا مِنْ دَٓابَّةٍ وَلٰكِنْ يُؤَخِّرُهُمْ اِلٰٓي اَجَلٍ مُسَمًّىۚ فَاِذَا جَٓاءَ اَجَلُهُمْ فَاِنَّ اللّٰهَ كَانَ بِعِبَادِه۪ بَص۪يرًا •

(

“Şayet Allah insanları yapıp ettikleri yüzünden hemen cezalandıracak olsaydı, yerin üstünde tek bir canlı bırakmazdı; fakat onlara belirlenmiş bir vadeye kadar mühlet veriyor. Vadeleri dolduğunda ise (herkes anlayacaktır ki) Allah kullarını hakkıyla görüp bilmektedir.”
(Fâtır, 35/45)

ALLAH UNUTMAZ, MÜHLET VERİR.

Bilgi:

Mekkeli müşrikler bir peygamber beklentisi içindeydiler. Peygamber geldiğinde ona sonuna kadar sahip çıkacaklarına dair yeminler ediyorlardı. Nihayet Allah (c.c.) kendi aralarından birini, Hz. Muhammed’i peygamber olarak seçti. Üstelik o herkesin güvendiği biriydi. Fakat daha önce verdikleri sözlerin aksine, onun peygamber olduğunu bildikleri hâlde, karşı çıktılar. Ona ve yanında yer alan müminlere türlü eziyetler ettiler ve hicrete zorladılar. Allah (c.c.) ise tüm olanlara şahitti. İşte yukarıdaki âyette Rabbimiz her şeyi gördüğünü ve kimsenin yaptığının yanına kalmayacağını haber vermektedir.

Mesaj:

48. İnsan, cenneti de cehennemi de kendisi kazanır.

49. Bizi yaratmaya kâdir olan yok etmeye de kâdirdir.

Kelime Dağarcığı:

Dâbbe: Yürüyen her türlü canlı.

Ecel: Belirlenmiş zaman, süre.

Mushaf sayfa no: 440
Hafızlık sayfa no: 22. cüz / 1. sayfa

وَمَا لِيَ لَٓا اَعْبُدُ الَّذ۪ي فَطَرَني۪ وَاِلَيْهِ تُرْجَعُونَ •

(

“Hem ne diye beni yaratan ve sizin de dönüp kendisine varacağınız Allah’a kulluk etmeyeyim ki?”
(Yâsîn, 36/22)

KOŞARAK GELEN DAVETÇİ:
HABÎB EN-NECCÂR

Bilgi:

Kur’an’ın aktardığı kıssalardan biri de “Ashâbu’l-karye/Şehir halkı” kıssasıdır. Bu şehir halkına iki peygamber gelmiş, ikisini de yalanlamışlardı. Allah Teâla üçüncü bir peygamber gönderdi. Şehir halkı, kendileri gibi insan olmalarını gerekçe göstererek hepsini birden yalanladılar. O peygamberleri, başlarına gelen bütün uğursuzlukların kaynağı olarak gördüler. Tebliğden vazgeçmedikleri takdirde onları taşlamakla ve türlü işkencelerle tehdit ettiler. Derken şehrin öbür ucundan koşarak bir adam geldi. Şehir halkını peygamberlere iman etmeye çağırdı. Ele aldığımız âyet, işte onun bu sırada haykırdığı hakikatlerden birini aktarmaktadır.

Mesaj:

50. Kulluk sadece bizi yaratan Allah’a yapılır.

51. Ahirette mahcup olmamak için kulluğumuzu eksiksiz yapmalıyız.

52. Asıl şaşılacak şey Allah’ı inkar edip O’nun sayısız nimetlerine şükretmemektir.

Kelime Dağarcığı:

Karye: Köy, şehir.

Mushaf sayfa no: 441
Hafızlık sayfa no: 23. Cüz / 20. Sayfa

يَا حَسْرَةً عَلَى الْعِبَادِۚ مَا يَاْت۪يهِمْ مِنْ رَسُولٍ اِلَّا كَانُوا بِه۪ يَسْتَهْزِؤُ۫نَ •

(

“O kullara yazıklar olsun! Kendilerine bir peygamber gelmeye görsün, onu mutlaka alaya alırlardı.”
(Yâsîn, 36/30)

İNKÂRCILARA YAZIKLAR OLSUN!

Bilgi:

Kur’an-ı Kerim’in çeşitli sûrelerinde peygamberlerin getirdiği dine inanmayan insanların karakteristik özellikleri anlatılmaktadır. Onlar önce kendilerine gönderilen peygamberlerle alay ederler, sonra onlara hakaret ederler, bunu da yeterli görmezler de tehdite yönelir ve en sonunda öldürmeye çalışırlardı. Hâlbuki onların aslında inkâr ettikleri şey, ahirette kendilerine azap olarak geri dönecektir. İşte Allah (c.c.), inkâr edenlerin bu acınası hâllerini, “Yazıklar olsun!” diyerek bize anlatmaktadır.

Mesaj:

İnanmak, insanda fıtrî bir duygudur. İnançsız insanın, bu duygusunu bastırmak için alay, hakaret gibi çeşitli davranışlar sergilemesi kendi aleyhinedir.

Kelime Dağarcığı:

Hasret: Üzüntü, hüzün.

Yâ hasreten: Ne yazık! Ne kötü!

İstihzâ: Alay etme, dalga geçme.

Mushaf sayfa no: 442
Hafızlık sayfa no: 23. Cüz / 19. Sayfa

فَالْيَوْمَ لَا تُظْلَمُ نَفْسٌ شَيْـًٔا وَلَا تُجْزَوْنَ اِلَّا مَا كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ •

(

“Bugün hiç kimse en küçük bir haksızlığa uğratılmaz. Sadece yapıp ettiklerinizin karşılığını görürsünüz.”
(Yâsîn, 36/54)

ALLAH ZULMETMEZ!

Bilgi:

Allah, her yaptığı işi hikmet ve adalet üzere yapar. Bundan dolayı gerek kulları hakkında gerekse diğer mahlûkat hakkında yaptığı hiçbir iş, anlamsız ve zalimane değildir. Biz bu dünyada ne yapıyorsak ahirette de onun karşılığını göreceğiz. Sorumlu olmadığımız bir şeyden dolayı Allah bizi hesaba çekmeyecektir. Bu konuda endişe etmeye gerek yoktur. Ancak yapmamız gerektiği hâlde yapmadıklarımızdan, yapmamamız emredildiği hâlde yaptıklarımızdan dolayı hesaba çekileceğiz.

Mesaj:

Kıyamet günü görülecek hesapta kimseye haksızlık edilmez. Herkes bu dünyada yaptıklarının karşılığını eksiksiz olarak görür.

Kelime Dağarcığı:

Adalet: Doğru davranmak, zulmetmemek, her şeye hakkını vermek, her şeyi yerli yerinde yapmak.

Zulüm: Eksik yapmak, sınırı aşmak, doğru yoldan sapmak, hakkını vermemek.

Mushaf sayfa no: 443
Hafızlık sayfa no: 23. Cüz / 18. Sayfa

اَلْيَوْمَ نَخْتِمُ عَلٰٓي اَفْوَاهِهِمْ وَتُكَلِّمُنَٓا اَيْد۪يهِمْ وَتَشْهَدُ اَرْجُلُهُمْ بِمَا كَانُوا يَكْسِبُونَ •

(

“O gün onların ağızlarını mühürleriz; yapmış olduklarını elleri bize anlatır, ayakları da tanıklık eder.”
(Yâsîn, 36/65)

O GÜN, ELLER VE AYAKLAR KONUŞACAK.

Bilgi:

Suçlu bir kimse, işlediği suçtan dolayı çok büyük bir cezaya çarptırılacağını anlayınca yalan söyleyebilir ve suçunu inkâr edebilir. Bütün suç ve günahların dökülüp saçılacağı o büyük mahkeme gününde de günahkârlar, her şeyi bilen Allah’ın karşısında yalan söyleme cüretini gösterebilirler. Bundan dolayı Allah (c.c.), inkârcıların ve günahkârların ağızlarını kapatacak, yalan söylemesi mümkün olmayan ellerini ve ayaklarını konuşturacaktır.

Mesaj:

Hiçbir suçun gizli kalmayacağı kıyamet gününde Allah’ın huzuruna yüz akıyla çıkabilmek için davranışlarımıza dikkat etmeliyiz.

Kelime Dağarcığı:

Mahkeme-i Kübrâ: Büyük mahkeme, ahirette herkesin Allah’ın huzurunda hesap vereceği zaman ve mekân.

Mushaf sayfa no: 444
Hafızlık sayfa no: 23. Cüz / 17. Sayfa

وَضَرَبَ لَنَا مَثَلاً وَنَسِىَ خَلْقَهُۜ قَالَ مَنْ
يُحيِْ الْعِظَامَ وَهِيَ رَم۪يمٌ • قُلْ يُحْي۪يهَا الَّذ۪ٓي اَنْشَاَهَٓا اَوَّلَ مَرَّةٍۜ وَهُوَ بِكُلِّ خَلْقٍ عَل۪يمٌۙ •

(

“Kendi yaratılışını unutup bize örnek getirmeye kalkışıyor ve ‘Şu çürümüş kemiklere kim can verecekmiş?’ diyor. De ki: ‘Onları, ilk başta yaratmış olan diriltecek. O, yaratmanın her türlüsünü bilir.’”
(Yâsîn, 36/78-79)

ALLAH’IN HER ŞEYE GÜCÜ YETER.

Bilgi:

Öldükten sonra dirilmeye iman etmek dinimizin en önemli inanç esaslarından biridir. Ahirette hesaba çekilmenin, bunun sonucunda da cennete veya cehenneme gitmenin söz konusu olabilmesi için önce yeniden dirilişin gerçekleşmesi gerekir. İşte bundan dolayıdır ki; inkâr edenler önce yeniden dirilişi inkâr ederler. Allah Teâla da onların bu inkârlarına karşılık, ilk başta nasıl yaratıldıklarına bir bakmalarını ve ilk yaratılışı yapanın öldükten sonra da diriltmeye kadir olduğunu veciz bir şekilde ifade etmektedir.

Mesaj:

53. İnsanoğlunu yoktan var eden Allah’ın yeniden diriltmeye elbette gücü yeter.

54. Kış gelince bir manada ölen tabiat, baharla birlikte yeniden hayat buluyorsa ölen insan da yeniden diriltilecektir.

Kelime Dağarcığı:

Evvele merratin: İlk başta, ilk defa.

Mushaf sayfa no: 445
Hafızlık sayfa no: 23. Cüz / 16. Sayfa

فَاسْتَفْتِهِمْ اَهُمْ اَشَدُّ خَلْقًا اَمْ مَنْ خَلَقْنَاۜ اِنَّا خَلَقْنَاهُمْ مِنْ ط۪ينٍ لَازِبٍ •

(

“Şimdi o inkârcılardan şu sorunun cevabını iste: Kendilerini yaratmak mı daha zor, yoksa başka yarattıklarımızı mı? Biz onları yapışkan bir çamurdan yarattık.”
(Sâffât, 37/11)

HER ŞEYİ YARATAN ALLAH

Bilgi:

Allah Teâla, varlığını ispat için aklımızı kullanmamızı ister. Mahlûkat üzerinde ve özellikle de kendisi hakkında düşünen insan, yüce bir yaratıcının varlığını görerek hayretler içerisinde kalır. İnkârcılar ise yine alay yolunu seçerek hakikati görmezden gelmeyi tercih eder. İnsanın yaratılmasını basit gören inkârcıya karşı Allah, yıldızlar, güneş gibi evrendeki muazzam varlıkların yaratılmasını örnek verir. Ayrıca Allah (c.c.), insanı yapışkan bir çamurdan yarattığını ifade ederek onun aslı itibarı ile ne kadar basit ve değersiz olduğunu, dolayısıyla Allah’a karşı büyüklenmesinin ne kadar anlamsız olduğunu belirtir.

Mesaj:

Evreni yaratan Allah, insanları yeniden diriltip hesaba çekmekten âciz değildir.

Kelime Dağarcığı:

Tîn: Çamur, toprak, balçık.

Mushaf sayfa no: 446
Hafızlık sayfa no: 23. Cüz / 15. Sayfa

وَمَا تُجْزَوْنَ اِلَّا مَاكُنْتُمْ تَعْمَلُونَۙ • اِلَّا عِبَادَ اللّٰهِ الْمُخْلَص۪ينَ • اُو۬لٰٓئِكَ لَهُمْ رِزْقٌ مَعْلُومٌۙ •

(

“Ve sadece yapmış olduklarınızdan dolayı cezalandırılacaksınız. Ancak, Allah’ın samimi kulları bu cezanın dışındadır. Onlar için belirli bir rızık vardır.”
(Sâffât, 37/39-41)

İHLASLI KULLAR İÇİN KORKU YOKTUR.

Bilgi:

Bu ayetlerde “Allah’tan başka ilah yoktur, Muhammed Allah’ın Resûlü’dür” sözünü duyduklarında küstahlık edip büyüklenenler, Kur’an’la ve ondaki hükümlerle alay edenler için acı bir azabın varlığından bahsedilmektedir. Onlar işlemiş oldukları günahlardan ötürü haksızlığa uğratılmadan cezalandırılacaklardır. Ancak Allah’ın ihlaslı kulları, yani samimi bir şekilde Allah’a kulluk edenler ise türlü nimetlere kavuşacaklardır.

Mesaj:

55. Ahirette görülecek ceza dünyadaki davranışların karşılığından başka bir şey değildir.

56. Allah’a karşı büyüklenmeyen ve onun emirlerini yerine getiren kullar için ahirette korku ve üzüntü olmayacaktır.

Kelime Dağarcığı:

İhlas: Her türlü dinî görevi, sırf Allah için iyi ve halis bir niyetle yapmak; gösterişten uzak durmak; söz, fiil ve davranışlarında samimi ve dosdoğru olmak.

Mushaf sayfa no: 447
Hafızlık sayfa no: 23. Cüz / 14. Sayfa

فَانْظُرْ كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُنْذَر۪ينَۙ • اِلَّا عِبَادَ اللّٰهِ الْمُخْلَص۪ينَ۟ •

(

“Bak şimdi, Allah’ın samimi kulları dışında, uyarılanların âkıbeti ne oldu!”
(Sâffât, 37/73-74)

İNKÂRCILARIN HAZİN SONU!

Bilgi:

Allah (c.c.), geçmiş ümmetlere peygamberler gönderildiği hâlde çoğunun inkâr ettiğini hatırlatmakta ve bize şu mesajı vermektedir: Hidayet ve dalaletin ölçüsü azlık ve çokluk değil, doğruluk ve yanlışlıktır. Nitekim geçmiş çağlarda nice toplumlar, sayılarının çokluğuna rağmen, inkâr ve günahları yüzünden başlarına gelen felaketlerle yok olup gitmişlerdir. Az da olsa ihlaslı bir şekilde Allah’a inanıp yolundan gidenler kurtulabilmiştir. Bu ayetlerde Hz. Peygamber’in, inkârcıların çokluğuna bakarak ümitsizliğe kapılmaması ve görevini sabırla sürdürmesi yönünde bir teşvik de vardır.

Mesaj:

Peygamberlerin uyardığı insanlardan samimiyetle inanıp inancını yaşayanlar kurtulacak, diğerlerinin sonu ise kötü olacaktır.

Kelime Dağarcığı:

Âkıbet: Bir iş veya durumun sonu, sonuç.

Mushaf sayfa no: 448
Hafızlık sayfa no: 23. Cüz / 13. Sayfa

قَالَ يَا بُنَيَّ اِنّٓي۪ اَرٰى فِي الْمَنَامِ اَنّٓي۪ اَذْبَحُكَ فَانْظُرْ مَاذَا تَرٰىۜ قَالَ يَٓا اَبَتِ افْعَلْ مَا تُؤْمَرُۘ سَتَجِدُنٓي۪ اِنْ شَٓاءَ اللّٰهُ مِنَ الصَّابِر۪ينَ •

(

“‘Yavrucuğum’ dedi, ‘Rüyamda seni kurban ettiğimi gördüm; düşün bakalım sen bu işe ne diyeceksin?’ Dedi ki: ‘Babacığım! Sana buyurulanı yap; inşaallah beni sabredenlerden biri olarak bulacaksın.’”
(Sâffât, 37/102)

ALLAH’IN EMRİNE İTAAT

Bilgi:

Hz. İbrahim, Allah Teâla’dan iyi huylu bir evlat isteyince Allah da ona itaatkâr bir evlat nasip etmişti. İsmail 8-10 yaşına geldiğinde Hz. İbrahim, rüyasında oğlunu kurban ettiğini gördü. Hz. İbrahim, bunun rüya şeklinde bir vahiy yani Allah’ın emri olduğunu anladı ve oğlunu kurban etmeye karar verdi. İsmail, büyük bir sabır ve teslimiyet örneği göstererek Allah’ın bu emrine boyun eğdi. Allah da onların bu teslimiyetlerine karşılık olarak Hz. İsmail’in yerine iri bir kurbanlık gönderdi ve bu kurbanı kestiler. Kurban ibadetinin özündeki Yüce Allah’a teslimiyet olgusunu temsil eden bu olay, Allah’ın emri karşısında Hz. İbrahim’in sadakatini, Hz. İsmail’in de teslimiyetini bize anlatmaktadır. İşte kurban ibadeti böyle bir teslimiyetin ifadesi olarak yerine getirilmektedir.

Mesaj:

Yüce Allah’ın takdirine teslim olan kul için büyük kazançlar ve müjdeler vardır.

Kelime Dağarcığı:

Menâm: Uyku.

Mushaf sayfa no: 449
Hafızlık sayfa no: 23. Cüz / 12. Sayfa

سَلَامٌ عَلٰى مُوسٰى وَهٰرُونَ • اِنَّا كَذٰلِكَ نَجْزِي الْمُحْسِن۪ينَ • اِنَّهُمَا مِنْ عِبَادِنَا الْمُؤْمِن۪ينَ •

(

“Mûsâ ve Harun’a selam olsun. Doğrusu biz, iyileri böylece mükâfatlandırırız. Şüphesiz, ikisi de mümin kullarımızdandı.”
(Sâffât, 37/120-122)

SELAM OLSUN MÛSÂ VE HÂRUN’A!

Bilgi:

Kur’an’da hayatları en çok anlatılan peygamberlerin başında Hz. Mûsâ ve kardeşi Hz. Harun gelir. Bu iki peygamber, İsrailoğullarının atası Hz. İshâk’ın soyundan gelmektedir. Firavun’un sarayında yetişen Hz. Mûsâ, Firavun’u hak dine çağırmak için görevlendirilmiştir. Fakat Hz. Mûsâ, Firavun’un kendisini öldürmesinden endişe ettiğini belirterek Harun’un kendisine yardımcı olarak görevlendirilmesini istemiştir. Allah Teâla da bu isteği kabul etmiş ve ikisinin Firavun’a galip geleceklerini bildirmiştir (Tâhâ, 20/9-48). Hz. Mûsâ ve Hz. Harun, İsrailoğullarını doğru yola iletmek için çabalamışlar ve onlardan gelen türlü sıkıntılara göğüs germişlerdir.

Mesaj:

57. Bütün peygamberler gibi Musa (a.s.) ve Harun (a.s.) da Allah’a karşı sergiledikleri büyük bağlılık dolayısıyla özel mükafatları hak etmişlerdir.

58. Allah, iyi kullarını asla yalnız bırakmaz.

Kelime Dağarcığı:

İbâd: Kullar.

(a.s.) [aleyhi’s-selam]: Selam onun üzerine olsun!

Mushaf sayfa no: 450
Hafızlık sayfa no: 23. Cüz / 11. Sayfa

سَلاَمٌ عَلٰٓي اِلْيَاس۪ينَ • اِنَّا كَذٰلِكَ نَجْزِي الْمُحْسِن۪ينَ • اِنَّهُ مِنْ عِبَادِنَا الْمُؤْمِن۪ينَ •

(

“İlyas’a selam olsun. Şüphesiz biz, muhsinleri işte böyle mükâfatlandırırız. Çünkü o, bizim mümin kullarımızdandı.”
(Sâffât, 37/130-132)

SELAM OLSUN İLYAS’A!

Bilgi:

İlyas (a.s.), İsrailoğullarına gönderilen peygamberlerden biridir. Bu kavim Allah’ı bırakıp Ba’l adını verdikleri bir puta tapmaya başlayınca onları uyarmış ve “Sizi en güzel şekilde yaratan Allah’ı bırakıp Ba’l adlı puta mı tapıyorsunuz?” diyerek kınamıştır. Bütün peygamberler, insanları tek olan Allah’a kul olmaya çağırır. Bu, onların en önemli görevidir. Hz. İlyas da bu görevini en güzel şekilde yapmış ve adı muhsinler hanesine yazılmıştır.

Mesaj:

Peygamberler bizim için en güzel örneklerdir. Bundan dolayı onların Kur’an’da anlatılan mücadelesini örnek almalıyız.

Kelime Dağarcığı:

Muhsin: İman edip sâlih amel işleyen, Allah’ın emrettiği şeyleri yapıp yasaklarından kaçınan, iyilikleri yapıp kötülükleri terk eden, yaptığı her işi ve görevi en iyi bir şekilde yapan kimse.

Mushaf sayfa no: 451
Hafızlık sayfa no: 23. cüz / 10. sayfa

سُبْحَانَ رَبِّكَ رَبِّ الْعِزَّةِ عَمَّا يَصِفُونَۚ • وَسَلَامٌ عَلَى الْمُرْسَل۪ينَۚ • وَالْحَمْدُ لِلّٰهِ رَبِّ الْعَالَم۪ينَ •

(

“Senin izzet sahibi Rabbin, onların isnat etmekte oldukları vasıflardan yücedir, münezzehtir. Gönderilen bütün peygamberlere selam olsun! Âlemlerin Rabbi olan Allah’a da hamd olsun!”
(Sâffât, 37/180-182)

ALLAH YÜCEDİR.

Bilgi:

Kâinatı var eden, görünen ve görünmeyen bütün âlemlerin rabbi olan Yüce Allah, hem insanlar için hem de canlı cansız diğer varlıklar için birtakım yasalar koymuştur. Göndermiş olduğu peygamberler ve kitaplar vasıtasıyla bunları insanlara bildirmiştir. Ancak, nefsinin kölesi olan insanlar, peygamberlerin bildirdikleri bu hakikatleri yalanlamışlar, Allah hakkında da O’na layık olmayacak yakıştırmalarda bulunmuşlardır. Meleklerin Allah’ın kızları olduğunu dahi iddia edebilmişlerdir. Oysa bütün âlemlerin yaratıcısı ve rabbi olan Allah için böyle bir şey düşünebilmek ne mümkündür!

Mesaj:

59. Allah, her türlü eksiklikten uzaktır.

60. Yüce Allah’a, kendisine yaraşır şekilde iman etmeliyiz.

61. Bütün peygamberler Allah’ın en seçkin ve saygın kullarıdır.

Kelime Dağarcığı:

İzzet: Güç, üstünlük, saygınlık.

Mushaf sayfa no: 452
Hafızlık sayfa no: 23. cüz / 9. sayfa

صٓ وَالْقُرْاٰنِ ذِي الذِّكْرِۜ • بَلِ الَّذ۪ينَ كَفَرُوا في۪ عِزَّةٍ وَشِقَاقٍ •

(

“Sâd. Öğüt ve uyarı dolu Kur’an’a andolsun ki inkâr edenler, bu uyarıya kulak verecekleri yerde, gurura kapılmış ve muhalefete düşmüşlerdir.”
(Sâd, 38/1-2)

GERÇEKLERİ HATIRLATAN KUR’AN!

Bilgi:

Kur’an’da cahiliye toplumu olarak adlandırılan toplum, putlara tapmakta, ahireti inkâr etmekte ve her türlü rezaleti işlemekte idi. Allah onların içinden birisini, Hz. Muhammed’i peygamber olarak seçti ve kendilerini doğruya ulaştıracak olan Kur’an’ı gönderdi. Kur’an onlara, bir olan Allah’a ve ahirete inanmayı, bu inancın gerektiği gibi yaşamayı emrediyordu. Hz. Muhammed’in ve Kur’an’ın bildirdiği hakikatler inkârcıların işine gelmemişti. Cahilce bir gurur, büyüklenme, inat ve düşmanlıkla kendilerine öğüt veren bu Kur’an’ı inkâr ettiler ve yalanladılar.

Mesaj:

62. Kur’an, gerçekleri hatırlatan, öğüt veren bir kitaptır.

63. Dinî konularda gurura kapılmak ve inatlaşmak, kişiyi hataya sürükler.

Kelime Dağarcığı:

Zikir: Öğüt ve uyarı, anma, hatırlatma, haber verme.

Mushaf sayfa no: 453
Hafızlık sayfa no: 23. cüz / 8. sayfa

اِصْبِرْ عَلٰى مَا يَقُولُونَ وَاذْكُرْ عَبْدَنَا دَاوُ۫دَ ذَا الْاَيْدِۚ اِنَّهُٓ اَوَّابٌ •

(

“Onların söylediklerine sabret, kulumuz Davud’u, o kuvvet sahibi zatı hatırla. O, hep Allah’a yönelirdi.”
(Sâd, 38/17)

SABRIN SONU SELAMETTİR.

Bilgi:

Peygamberimiz, Mekkelileri putları terk edip bir olan Allah’a iman etmeye davet edince onlar şiddetle karşı çıkmışlardı. Hz. Muhammed’i küçümseyerek peygamberliğe layık olmadığını düşünmüşler, ona yalancı ve sihirbaz demişlerdi. Halkın ileri gelenleri, insanları putlarına sahip çıkmaya çağırmışlardı. Onların bu tutumlarına karşılık Yüce Allah, kendisine gönülden bağlı olan Davud’u (a.s.) hatırlatarak Hz. Muhammed’i sabretmeye çağırmaktadır. Hz. Davud, büyük bir güç ve saltanat sahibi, aynı zamanda dağların ve kuşların kendi emrine verildiği bir peygamberdi.

Mesaj:

64. Bize yapılan kötülükleri sabırla karşılamalıyız.

65. Allah, sabredenleri mükâfatlandırır.

Kelime Dağarcığı:

Davud: Kendisine Zebur verilen ve İsrailoğullarına gönderilmiş olan peygamber.

Evvâb: Allah’a yönelen, tövbe eden.

Mushaf sayfa no: 454
Hafızlık sayfa no: 23. cüz / 7. sayfa

اَمْ نَجْعَلُ الَّذ۪ينَ اٰمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ كَالْمُفْسِد۪ينَ فِي الْاَرْضِۘ اَمْ نَجْعَلُ الْمُتَّق۪ينَ كَالْفُجَّارِ •

(

“Yoksa iman edip dünya ve ahiret için yararlı işler yapanları yeryüzünde fesat çıkaranlarla bir mi tutacaktık? Yahut günah işlemekten sakınanları günaha batanlar gibi mi sayacaktık?”
(Sâd, 38/28)

HERKES İÇİN YAPTIĞININ KARŞILIĞI VARDIR.

Bilgi:

İyiyle kötünün, doğruyla yanlışın, hak ile batılın mücadelesi dünyanın başlangıcından itibaren var olmuştur ve kıyamete kadar da devam edecektir. Bu mücadelede iyiler ıslah etmeye çalışırken kötüler ifsat etmeye, bozmaya çalışmaktadır. Allah’a iman edenler O’na karşı gelmekten sakınırken inkârcı ve günahkârlar âdeta günah çukuruna dalmışlardır. Bu durumda, nasıl ki siyahla beyaz, geceyle gündüz bir değilse; iyilerle kötüler, müminlerle kâfirler de bir tutulmayacaktır. Allah âdildir ve herkese yaptığının karşılığını eksiksiz verecektir.

Mesaj:

66. Dünya hayatı bir imtihan yeridir.

67. Herkes dünyadaki yaşantısına göre ahirette karşılık görecektir.

Kelime Dağarcığı:

Müfsid: Fesat çıkaran, bozan, bozguncu.

Mushaf sayfa no: 455
Hafızlık sayfa no: 23. cüz / 6. sayfa

هٰذَا ذِكْرٌۜ وَاِنَّ لِلْمُتَّق۪ينَ لَحُسْنَ مَاٰبٍۙ • جَنَّاتِ عَدْنٍ مُفَتَّحَةً لَهُمُ الْاَبْوَابُۚ •

(

“İşte bu, bir hatırlatmadır. Doğrusu Allah’a karşı gelmekten sakınanlara güzel bir gelecek vardır. Bütün kapıları kendilerine açılmış olan Adn cennetleri vardır.”
(Sâd, 38/49-50)

MÜTTAKÎLERİN MAKAMI:
ADN CENNETİ

Bilgi:

Süleyman, Davud, Eyyub, İbrahim, İsmail, Yakub, Zülkifl… Allah’ın seçkin kulları, Allah’ın peygamberleri. Müttakî elçiler. Kur’an anlatır onların yaşantılarını, mücadelelerini ve Allah’a olan teslimiyetlerini. Örnekler sunar bize onların takva dolu hayatlarından. Çünkü Kur’an bir zikirdir, hatırlatmadır, öğüttür. Onları örnek almamızı ister. İstemekle kalmaz, müttakilere verilecek mükâfatı da müjdeler. O mükâfat, cennetin en yüksek makamı, kapıları ardına kadar açık olan Adn cennetidir. Ne mutlu bu kapıdan girebilenlere, ne mutlu müttakilere!

Mesaj:

“Adn cennetinde, cennetliklerle rablerini görmeleri arasında, Allah’ın zatı üzerindeki azamet vasfından başka hiçbir şey olmayacaktır.” (Müslim, “İman”, 296)

Kelime Dağarcığı:

Müttakî: Günahlardan titizlikle kaçınan, takva sahibi.

Mushaf sayfa no: 456
Hafızlık sayfa no: 23. cüz / 5. sayfa

رَبُّ السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضِ وَمَا بَيْنَهُمَا الْعَز۪يزُ الْغَفَّارُ •

(

“Göklerin, yerin ve ikisi arasında bulunanların Rabbi üstündür, çok bağışlayıcıdır.”
(Sâd, 38/66)

BAĞIŞLAYAN ALLAH!

Bilgi:

Bütün ilahî şeriatların temelinde, Allah inancı vardır. Allah, her şeyin yaratıcısı ve gerçek sahibidir. Tek yaratıcı ve mutlak güç sahibi olarak Allah hem insanlar hem de diğer varlıklar için birtakım kurallar koymuştur. Bu kurallara uygun bir hayat yaşayanlar için cenneti; aykırı davrananlar için ise cehennemi hazırlamıştır. Ancak, üstün ve güçlü olan Allah’ın affetmesi de söz konusudur. Çünkü Allah Gaffâr’dır, çok bağışlayıcıdır. Yeter ki yapılan hatalardan dönülüp tövbe edilsin, yeter ki af dilensin.

Mesaj:

“Kim istiğfar etmeye devam ederse, Allah onun için her kederden bir kurtuluş, her sıkıntıdan bir çıkış yolu ihsan eder ve onu ummadığı yerden rızıklandırır.” (İbn Mâce, “Edeb”, 57)

Kelime Dağarcığı:

Azîz: Üstün, güçlü, şerefli.

Gaffâr: Çok bağışlayan.

Mushaf sayfa no: 457
Hafızlık sayfa no: 23. cüz / 4. sayfa

اِنْ هُوَ اِلَّا ذِكْرٌ لِلْعَالَم۪ينَ • وَلَتَعْلَمُنَّ نَبَاَهُ بَعْدَ ح۪ينٍ •

(

“Bu Kur’an, bütün âlemler için bir öğüt ve uyarıdır. Onun verdiği haberin doğruluğunu bir zaman sonra çok iyi öğreneceksiniz.”
(Sâd, 38/87-88)

KUR’AN, GERÇEKLERİ HATIRLATIR.

Bilgi:

Hz. Peygamber, Allah’tan aldığı vahiyleri, ilahî hakikatleri kavmine bildirince Mekke’nin ileri gelenleri kendisine şiddetle karşı çıkmışlardı. Hz. Muhammed’i bu tutumundan dolayı deli olmakla, kâhinlikle, sihirbazlıkla suçlamışlardı. O’nun bu davayı para, mevki ve başka dünyevî şeyler için sürdürdüğünü düşünmüşlerdi. Oysa O, sadece Allah tarafından kendisine bildirilen gerçekleri söylüyordu. O’nun bildirdiği Kur’an, insanlara öğütler veriyor, onları uyarıyordu. Dünya ve ahiret hayatıyla ilgili hakikatleri hatırlatıyordu. Bunlara inanmayan inkârcıların bütün bu anlatılanları zamanı geldiğinde öğreneceklerini bildiriyordu.

Mesaj:

Kur’an’ı okuyup anlamak, öğüt alıp yaşamak hayatımıza anlam katacaktır.

Kelime Dağarcığı:

Nebe’: Önemli haber, bilgi.

Nebî: Haber getiren, peygamber.

Mushaf sayfa no: 458
Hafızlık sayfa no: 23. cüz / 3. sayfa

اَمَّنْ هُوَ قَانِتٌ اٰنَٓاءَ الَّيْلِ سَاجِدًا وَقَٓائِمًا يَحْذَرُ الْاٰخِرَةَ وَيَرْجُوا رَحْمَةَ رَبِّه۪ۜ قُلْ هَلْ يَسْتَوِي الَّذ۪ينَ يَعْلَمُونَ وَالَّذ۪ينَ لَايَعْلَمُونَۜ اِنَّمَا يَتَذَكَّرُ اُو۬لُوا الْاَلْبَابِ۟ •

(

“Yoksa geceleyin secde ederek ve kıyamda durarak ibadet eden, ahiretten çekinen ve Rabbinin rahmetini dileyen kimse (o inkârcı gibi) midir? (Resûlüm!) De ki: Hiç bilenlerle bilmeyenler bir olur mu? Doğrusu ancak akıl sahipleri bunları hakkıyla düşünür.”
(Zümer, 39/9)

BİLENLER ÜSTÜNDÜR.

Bilgi:

İnananlar ve inkârcılar iki farklı insan tipidir. Allah’ın kendilerine verdiği aklı kullanarak yine Allah’ın kitaplar ve peygamberler vasıtasıyla bildirdiği hakikatleri doğru anlayıp benimseyenler, inananlar sınıfındadır. Aklını doğru kullanmayan ve ilahî hakikatleri anlamayan, bu yüzden de iman ve ibadet sorumluluklarını yerine getirmeyenler ise inkârcılar olarak adlandırılır. Allah’a ve ahiret gününe iman eden, ibadetlerini yapan, hatalarından dolayı Allah’tan af dileyen kişi, bu şekilde olmayan bir inkârcıyla elbette ki eşit değildir.

Mesaj:

68. Mümin, gerçeği bilir ve bilgisinin gereğini yapar. Çünkü bilmek sorumluluk gerektirir.

69. Bilen kişi, bilmeyenden üstündür.

Kelime Dağarcığı:

Ülü’l-elbâb: Akıl sahipleri.

Mushaf sayfa no: 459
Hafızlık sayfa no: 23. cüz / 2. sayfa

اَلَّذ۪ينَ يَسْتَمِعُونَ الْقَوْلَ فَيَتَّبِعُونَ اَ حْسَنَهُۜ اُو۬لٰٓئِكَ الَّذ۪ينَ هَدٰيهُمُ اللّٰهُ وَاُو۬لٰٓئِكَ هُمْ اُو۬لُوا الْاَلْبَابِ •

(

“Söylenenleri dinleyip de en güzeline uyan kullarımı müjdele! İşte Allah’ın doğru yolu buldurduğu kimseler onlardır, asıl akıl iz’an sahipleri de onlardır.”
(Zümer, 39/18)

GÜZEL SÖZ DOĞRUYA GÖTÜRÜR.

Bilgi:

İnsan düşünme yeteneğine sahip olarak yaratılmıştır. Bu yüzden insan sorumlu bir varlıktır. Gördüğü, duyduğu, öğrendiği şeyleri olduğu gibi kabul etmez. Araştırır, inceler, sorgular. Söylenenleri önce dinler, sonra değerlendirir. Duydukları şayet boş, anlamsız ve yanlış sözler ise bunlara itibar etmez. Ancak, işittikleri faydalıysa ve hakikati ifade ediyorsa bu sözleri benimser, bunlara tabi olur ve gereğince hareket eder. Bu, akıl sahibi insanların yoludur ve bunlar Allah’ın lütfuyla doğru yolu bulanlardır.

Mesaj:

70. “Sözlerin en güzeli Allah’ın kitabıdır.” (Buhârî, “Edeb”,70)

71. “Ben ve benden önceki peygamberlerin söyledikleri sözlerin en üstünü ‘Lâ ilahe illallahu vahdehû lâ şerîke leh’ sözüdür.” (Muvatta’, “Hac”, 81)

Kelime Dağarcığı:

Kavl: Söz, kelam.

Ahsen: En güzel.

Mushaf sayfa no: 460
Hafızlık sayfa no: 23. cüz / 1. sayfa

اَللّٰهُ نَزَّلَ اَحْسَنَ الْحَد۪يثِ كِتَابًا مُتَشَابِهًا مَثَانِيَۗ تَقْشَعِرُّ مِنْهُ جُلُودُ الَّذ۪ينَ يَخْشَوْنَ رَبَّهُمْۚ ثُمَّ تَل۪ينُ جُلُودُهُمْ وَقُلُوبُهُمْ اِلٰى ذِكْرِ اللّٰهِۜ

(

“Allah, sözün en güzelini, birbiriyle uyumlu ve bıkılmadan tekrar tekrar okunan bir kitap olarak indirdi. Rablerinden korkanların, bu Kitab’ın etkisinden tüyleri ürperir, derken hem bedenleri ve hem de gönülleri Allah’ın zikrine ısınıp yumuşar.”
(Zümer, 39/23)

KUR’AN:
SÖZLERİN EN GÜZELİ

Bilgi:

Kur’an, Hz. Peygamber’in en büyük mucizesidir. Öyle ki, onun içerdiği bilgiler kıyamete kadar bütün insanlara rehber olabilecek özelliktedir. Kur’an’ın binlerce yıl önce yaşamış peygamberlerden ve onların kavimlerinden haberler vermesi de onun Allah kelamı olduğuna delildir. Bunların yanında Kur’an’ın her türlü çelişki ve eksiklikten uzak olması; ayetlerinin birbiriyle uyumlu olması; okunduğunda onu anlayan anlamayan, inanan inanmayan herkesi etkilemesi; kolay ezberlenebilmesi; her okuyuşta ayrı bir zevk vermesi ve âdeta müminlerin gönlüne nüfuz etmesi diğer mucizevî yönleridir.

Mesaj:

72. Allah kelamı Kur’an sözlerin en güzelidir.

73. Kur’an’ı okuyan ondan etkilenir. Onu anlayıp yaşayan kurtuluşa erer.

Kelime Dağarcığı:

Ahsene’l-hadîs: En güzel söz, Kur’an.

Mushaf sayfa no: 461
Hafızlık sayfa no: 24. cüz / 20. sayfa

اَلَيْسَ اللّٰهُ بِكَافٍ عَبْدَهُۜ •

(

“Allah, kuluna kâfi değil mi?”
(Zümer, 39/36)

ALLAH BES, BÂKÎ HEVES

Bilgi:

Hz. Peygamber, Allah’ı bırakıp elleriyle yaptığı putlara tapanlara tevhid gerçeğini haykırdı. Bunun üzerine onlar “sen putlarımız hakkında kötü sözler söylüyorsun ama biz putlarımızın seni çarpmasından, hastalandırmasından kaygı duyuyoruz.” dediler. Onların bu tutumlarına karşı, “Allah kuluna yetmez mi?” buyruldu. Böylece onların söz dinlemez tutumları karşısında Hz. Peygamber (s.a.s.) teselli edildi. Ayetin anlamıyla bağlantılı olarak kültürümüzde “Allah Bes, Baki Heves” sözü doğmuştur. Bu söz “Allah yeter, gerisi boş” anlamına gelir.

Mesaj:

74. Yardımı dilenecek, ceza ve azabından korkup sığınılacak tek varlık Allah’tır.

75. “La havle vela kuvvete illa billahi’l-aliyyi’l-azîm” (Güç ve kuvvet sadece yüce ve büyük olan Allah’ın yardımıyla elde edilir.)

Kelime Dağarcığı:

Kâfî: Yeten, yeterli, kulun ihtiyaçlarını gideren.

Mushaf sayfa no: 462
Hafızlık sayfa no: 24. cüz / 19. sayfa

فَمَنِ اهْتَدٰى فَلِنَفْسِه۪ۚ وَمَنْ ضَلَّ فَاِنَّمَا يَضِلُّ عَلَيْهَاۚ

(

“Kim doğru yolu seçerse kendi lehinedir; kim de saparsa ancak kendi aleyhine sapmış olur.”
(Zümer, 39/41)

HİDÂYET ÜZERE OLAN KURTULUŞA ERMİŞTİR.

Bilgi:

Allah, insanı irade sahibi bir varlık olarak yaratmış ve yaptıklarından sorumlu olduğunu bildirmiştir. Herkes dünyadaki tercihlerine uygun olarak ahirette karşılık bulacaktır. Hiç kimse başkasının günahını yüklenmeyecek, herkes dünyaya geldiği şekilde tek başına Allah’ın huzuruna çıkacaktır. Dünyada Peygamber’in görevi, Allah’tan aldığı vahyi insanlara tebliğ etmek; inananların görevi de tebliğ edilene uymak, iyiliği emredip kötülükten sakındırmaktır.

Mesaj:

76. Kulluğumuzun faydası kendimizedir.

77. Rabbimiz her şeyden müstağnidir ve bizim kulluğumuza ihtiyacı yoktur.

Kelime Dağarcığı:

Hidâyet: Allah’ın doğru yolu göstermesi ve tercihlerine uygun olarak insanları bu yola ulaştırması.

Dalalet: Dinî yoldan sapmak, ilahî buyruklara aykırı davranmak.

Mushaf sayfa no: 463
Hafızlık sayfa no: 24. cüz / 18. sayfa

قُلْ يَا عِبَادِيَ الَّذ۪ينَ اَسْرَفُوا عَلٰٓي اَنْفُسِهِمْ لَا تَقْنَطُوا مِنْ رَحْمَةِ اللّٰهِۜ اِنَّ اللّٰهَ يَغْفِرُ الذُّنُوبَ جَم۪يعًاۜ اِنَّهُ هُوَ الْغَفُورُ الرَّح۪يمُ •

(

“De ki (Allah şöyle buyuruyor): “Ey kendi aleyhlerine olarak günahta haddi aşan kullarım! Allah’ın rahmetinden ümit kesmeyin. Allah (dilerse) bütün günahları bağışlar; doğrusu O çok bağışlayıcı, çok merhametlidir.”
(Zümer, 29/53)

ALLAH’IN RAHMETİNDEN ÜMİT KESİLMEZ.

Bilgi:

Nefsine uyup günah işlemiş olan bir kimse, imanını kaybetmediği sürece günahından arınarak Allah’ın rahmet deryasına girebilir. Ancak unutulmamalıdır ki, her bir günah Allah’a karşı bir isyandır ve her isyan kalpte kara bir leke bırakır. Tövbe, yasakları işlemeye bir mazeret değil, cahillikle işlenmiş günahlardan arınmanın yoludur. Rabbimizin merhametinin sonsuzluğunu ifade eden bu âyet-i kerîme, Kur’an’daki en ümit verici âyet kabul edilmiştir.

Mesaj:

78. Korku ve ümit arasında yaşamalı, Allah’ın merhametinden ümit kesmemeliyiz.

79. Rabbimizin günahlarımızı affetmesi, bağışlanmayı isteyip gereğini yapmamıza bağlıdır.

Kelime Dağarcığı:

İsraf: Haddi aşma, meşru sınırların ötesine geçme, sahip olunan nimetleri gereksiz ve aşırı tüketme.

Mushaf sayfa no: 464
Hafızlık sayfa no: 24. Cüz / 17. Sayfa

قُلْ اَفَغَيْرَ اللّٰهِ تَاْمُرُٓونّٓي۪ اَعْبُدُ اَيُّهَا الْجَاهِلُونَ •

(

“De ki: ‘Ey cahiller! Bana Allah’tan başkasına kulluk etmemi mi teklif ediyorsunuz?’”
(Zümer, 39/64)

ALLAH’A KUL OLAN, HÜR OLUR.

Bilgi:

Hz. Peygamber, Allah’ın son ilahî mesajı olan Kur’an’ı insanlara tebliğ etmiş, onları tek olan Allah’a imana ve kurtuluşa çağırmıştı. İnsanların bir kısmı ise, atalarının dininde ısrar ediyor, Peygamberimize de bu sapkın inançlarını telkin ediyorlardı. Âyette, onlara verilecek cevapla birlikte, onların cahil olduklarına vurgu yer almaktadır.

Mesaj:

80. Kulluğumuz ancak Allah’adır. Allah’tan başkasına kulluk ilimle bağdaşmaz.

81. “Kim ‘Allah’ı rab, İslam’ı din, Muhammed’i peygamber olarak kabul ettim’ derse, cennet ona vacip olur/cennete girmeyi hak eder.” (Ebû Dâvud, “Fedâilü’l-Kur’an”, 13)

82. Gerçek özgürlük Allah’a kul olmaktır.

Kelime Dağarcığı:

Cahil: “Âlim”in zıddı. Aynı zamanda “halîm” kelimesinin zıddı olarak kaba, sert davranışlı, inanç, söz ve fiilleri kötü olan kimse. Bu ikinci anlamıyla, Arap toplumunun İslam öncesi dönemine cahiliyye denir.

Mushaf sayfa no: 465
Hafızlık sayfa no: 24. cüz / 16. sayfa

وَوُفِّيَتْ كُلُّ نَفْسٍ مَا عَمِلَتْ وَهُوَ اَعْلَمُ بِمَا يَفْعَلُونَ۟ •

(

“Herkese yaptığının karşılığı tastamam ödenir; Allah onların yaptıklarını en iyi şekilde bilmektedir.”
(Zümer, 39/70)

ALLAH, AMELLERİN KARŞILIĞINI TAM ÖDER, ZULMETMEZ.

Bilgi:

Ahiret, yapılan bütün iyilik ve kötülüklerin karşılığının alınacağı yerdir. Dünyada özlenen, ancak tam olarak gerçekleşmeyen adalet, o gün tecelli edecek ve hiç kimse haksızlığa uğramayacaktır. Çünkü haksızlık zulümdür. Allah (c.c.)ise zulmetmez. O’nun affına mazhar olamayanlar gerekli cezayı görecekleri gibi, iyilik yapanlar da Allah’ın lütfuyla sevineceklerdir. O gün her şey apaçık ortadadır. Her şeyin iç yüzünü bilen Allah, amel defterlerini ortaya koyacak ve hiç kimse yaptığını inkâr edemeyecektir.

Mesaj:

83. Dünya ahiretin tarlasıdır. Bizler dünyada ektiğimizi ahirette biçeceğiz.

84. Hesap günü mahcup olmamak için, Allah’ın gözetimi altında olduğumuzu bilerek yaşamalıyız.

Kelime Dağarcığı:

Allahu a’lem: Allah en iyi bilendir.

Mushaf sayfa no: 466
Hafızlık sayfa no: 24. cüz / 15. sayfa

مَا يُجَادِلُ فٓي۪ اٰيَاتِ اللّٰهِ اِلَّا الَّذ۪ينَ كَفَرُوا
فَلاَ يَغْرُرْكَ تَقَلُّبُهُمْ فِي الْبِلاَدِ •

(

“İnkâra sapanlardan başkası Allah’ın âyetleri hakkında tartışmaya girişmez. Onların şehirden şehre rahat rahat dolaşabilmesi seni yanıltmasın.”
(Mü’min, 40/4)

ALLAH MÜHLET VERİR AMA ASLA İHMAL ETMEZ.

Bilgi:

Kur’an hakkında bilgisizce tartışmaya girmek onu hükümsüz ya da etkisiz kılmak için mücadele etmek, inkârcı bir tavırdır. Bu tür davranışlar içinde olanları Allah’ın dünyada cezalandırmaması, onlara doğru yolu bulmaları için mühlet vermesindendir. Verilen mühlet içinde yanlıştan dönmeyenlerin cezası ahirette verilecektir. Zira Allah mühlet verir, ancak asla ihmal etmez.

Mesaj:

85. Dünya hayatının nimeti de külfeti de geçicidir. Ebedî olan ahiret hayatıdır.

86. Müslümanların görevi Kur’an’ı anlamaya çalışmak ve bunun için gayret göstermektir. Kur’an’ı inkâr edip onun hakikatini ortadan kaldırmak için mücadele etmekse kâfirlerin özelliğidir.

Kelime Dağarcığı:

İnkâr: Din adına tebliğ ettiği hususlarda peygamberi tasdik etmemek, ona inanmamak.

Mushaf sayfa no: 467
Hafızlık sayfa no: 24. cüz / 14. sayfa

فَادْعُوا اللّٰهَ مُخْلِص۪ينَ لَهُ الدّ۪ينَ وَلَوْ كَرِهَ الْكَافِرُونَ •

(

“Haydi, inkârcıların hoşlarına gitmese de, içten bir dindarlıkla yalnız Allah’a bağlanarak O’na dua edin.”
(Mü’min, 40/14)

ALLAH’A GÖNÜLDEN BAĞLI OLANLAR!

Bilgi:

Allah’ı inkâr edenler, O’na inanan müminlerin de küfür içinde olmasını arzu eder, böylece Allah’ın dinine zarar vereceklerini düşünürler. Onların bu arzusu, inananlar yanında karşılık bulmaz. Çünkü Allah’a kul olmanın zevkine varanlar, Allah’ın hoşnutluğunu başkalarınınkine değişmez, onların kınamasına aldırmazlar. Bilirler ki, Allah’ın hoşnutluğunu kaybetmek hem dünyayı hem de ahireti kaybetmektir. Allah’a rağmen, insanların hoşnutluğunu kazanmaya çalışmaksa sonu hüsran olan bir çabadır.

Mesaj:

87. Allah’ın rızasını gözetmek her şeyden önce gelmelidir.

88. Allah’ın rızasını kazanmak dünya ve ahirette mutlu olmanın sebebidir.

89. İhlasla ve karşılığını yalnızca Allah’tan bekleyerek yapılan dua da bir ibadettir.

Kelime Dağarcığı:

İhlas: Halkın övmesini veya kınamasını düşünmeksizin, dinî görevleri sırf Allah için, halis bir niyetle yapmak.

Mushaf sayfa no: 468
Hafızlık sayfa no: 24. cüz / 13. sayfa

يَعْلَمُ خَٓائِنَةَ الْاَعْيُنِ وَمَا تُخْفِي الصُّدُورُ •

(

“Allah, gözlerin kötü niyetli bakışını ve kalplerin sakladıklarını bilir.”
(Mü’min, 40/19)

ALLAH’IM, KALPLERİMİZİ DİNİN ÜZERE SABİT KIL!

Bilgi:

Hiçbir şey Allah’ın bilgisi dışında değildir. Allah, insanın gözünün haramda olmasından da, bakılması caiz olmayan şeylere bakmasından da, aklından geçirdiği duygu ve düşüncelerinden de haberdardır. Ancak davranışa dönüşmeyen düşüncelerden dolayı sorumluluk yoktur. Günah olan şeyleri terk etmekten dolayı ise sevap vardır. Çünkü sevap yalnızca yapılan şeylerden değil, Allah’ın rızasına uygun olmadığı için terk edilen şeylerden dolayı da kazanılır.

Mesaj:

90. Allah her anımızda bizimledir, her hâlimizi bilir, her yaptığımızı görür ve her düşündüğümüzden haberdardır.

91. Kalbimizden geçirdiğimiz ancak Allah korkusu ile vazgeçtiğimiz niyetlerimizden dolayı ceza yoktur.

92. Kalpler, ancak Allah’ı zikretmekle mutmain olur.

Kelime Dağarcığı:

A’yün: Gözler

Hâinete’l-a’yün: Gözlerin hainliği, kötü niyetli bakış.

Mushaf sayfa no: 469
Hafızlık sayfa no: 24. cüz / 12. sayfa

وَيَا قَوْمِ اِنّٓي۪ اَخَافُ عَلَيْكُمْ يَوْمَ التَّنَادِۙ •

(

“Ey kavmim! Gerçekten sizin için o bağrışıp çağrışma gününden, korkuyorum.”
(Mü’min, 40/32)

AHİRETTE FERYAT EDECEK OLANLAR!

Bilgi:

Peygamberlerin davetine uymayıp, dünyada arzu ve hevesleri doğrultusunda yaşayanları zor günler beklemektedir. Onlar, yaptıklarının karşılığını gördükleri zaman pişman olacaklar ve feryat ederek kendilerine bir fırsat daha verilmesini isteyeceklerdir. Ancak imtihan için ayrılan süre sona ermiş, yapılanların karşılığını görme vakti gelmiştir. O gün Allah’ın izin verdikleri dışında kimsenin sözü geçmez, kimseye şefaat edilmez. Azaba karşılık olarak verilecek bir fidye de yoktur.

Mesaj:

93. Dünya hayatı, doğruyu bulmak isteyenler için yeterli bir süredir.

94. Ahiretteki korkudan emin olmak ve orada nimetler içinde sefa sürmek, Rabbimizin rızasına uygun yaşamaya bağlıdır.

Kelime Dağarcığı:

Yevme’t-tenâd: İnsanların feryat ederek imdat isteyecekleri kıyamet günü.

Mushaf sayfa no: 470
Hafızlık sayfa no: 24. cüz / 11. sayfa

مَنْ عَمِلَ سَيِّئَةً فَلاَ يُجْزٰٓى اِلَّا مِثْلَهَاۚ وَمَنْ عَمِلَ صَالِحًا مِنْ ذَكَرٍ اَوْ اُنْثٰى وَهُوَ مُؤْمِنٌ فَاُو۬لٰٓئِكَ يَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ يُرْزَقُونَ ف۪يهَا بِغَيْرِ حِسَابٍ •

(

“Kim bir kötülük işlerse, sadece onun kadar ceza görür. Kim de kadın veya erkek, mümin olarak faydalı bir iş yaparsa işte onlar, cennete girecekler, orada onlara hesapsız rızık verilecektir.”
(Mü’min, 40/40)

NE EKERSEN ONU BİÇERSİN!

Bilgi:

Allah’ın, kulları üzerinde sayısız nimeti vardır. Bütün bu nimetler O’nun kullarına olan rahmet ve merhametinin bir göstergesidir. Allah’ın dünyada, mümin-kâfir herkesi kapsayan bu nimetleri ahirette yalnızca inananlara ulaşacak, onlar Allah’ın lütfuyla yaptıklarının fazlasıyla ödüllendirileceklerdir. İyilik yapana kat kat mükâfat verilecek, kötülük yapan da yalnızca yaptığının karşılığını görecektir. Bunun da ötesinde iyilik düşünenler, hatta iyiliğe sebep olanlar da niyetlerinin karşılığını alacaklardır. Çünkü müminin niyeti amelinden hayırlıdır. Zaten ameli hayırlı kılan da niyettir.

Mesaj:

95. Ahirette kötülükler dengiyle karşılık bulacak, iyilikler ise “hesapsız nimetler”le ödüllendirilecektir.

96. Allah’ın merhameti sınırsızdır.

Kelime Dağarcığı:

Seyyie: Kötülük, günah.

Mushaf sayfa no: 471
Hafızlık sayfa no: 24. cüz / 10. sayfa

وَاِذْ يَتَحَٓاجُّونَ فِي النَّارِ فَيَقُولُ الضُّعَفٰٓؤُ۬ا لِلَّذ۪ينَ اسْتَكْبَرُٓوا اِنَّا كُنَّا لَكُمْ تَبَعًا فَهَلْ اَنْتُمْ مُغْنُونَ عَنَّا نَص۪يبًا مِنَ النَّارِ

(

“(Kâfirler) ateşin içinde birbirleriyle çekişirlerken zayıf olanlar, o büyüklük taslayanlara, “Biz size uymuştuk. Şimdi ateşin birazını bizden savabilir misiniz?” derler.”
(Mü’min, 40/47)

HERKES YAPTIĞININ HESABINI VERECEKTİR.

Bilgi:

Allah’ı inkâr etme cüretini gösterenler, kendileri hak yoldan yüz çevirdiği gibi başkalarını da bu yoldan alıkoymak isterler. Ancak Allah’ın dünyada vermiş olduğu mühlet sona erip de yapılanların hesabının verileceği gün geldiğinde, onlar da zayıflıklarını itiraf etmek zorunda kalırlar. Onlar ne kendilerinden ne de kendi yollarına davet ettikleri insanlardan azabı savabilirler. O gün herkes yaptıklarının hesabını tek başına verir, gerekiyorsa cezasını tek başına çeker.

Mesaj:

Allah’a karşı sorumluluğumuzu ve her davranışımızın hesabını sadece kendimizin vereceğini bilerek yaşamalı, yaptığımız davranışların hesap gününde bizi mahcup etmemesine gayret etmeliyiz.

Kelime Dağarcığı:

Duafâ: Zayıf kimseler, güçsüzler.

Tebaa: Tâbi olanlar, taraftarlar.

Mushaf sayfa no: 472
Hafızlık sayfa no: 24. cüz / 9. sayfa

يَوْمَ لَا يَنْفَعُ الظَّالِم۪ينَ مَعْذِرَتُهُمْ وَلَهُمُ اللَّعْنَةُ وَلَهُمْ سُٓوءُ الدَّارِ •

(

“O gün zalimlere, özür dilemeleri hiçbir fayda sağlamaz. Artık lanet de onlarındır, kötü yurt da onlarındır!”
(Mü’min, 40/52)

AHİRETTE ÖZÜR DİLEMEK, ZULMÜ ORTADAN KALDIRMAZ.

Bilgi:

Kendisine verilen ömrü heba eden, Allah rızasına uygun şekilde değerlendirmeyen bir kimse için, süresinin uzatılması veya imtihanın tekrarlanması söz konusu değildir. Dünya hayatının sona ermesi imtihanın da bitmesi demektir. Özür dilemek, diğer bir ifadeyle yapılan yanlışlara tövbe ederek vazgeçmek, dünya hayatında söz konusudur. Dünyada tövbe edip durumunu düzeltmeyenin, ahirette mazeret beyan etmesi boşunadır. Çünkü ahirette özür dilemek için bile izin yoktur.

Mesaj:

97. Tövbe ölüm gelmeden, imtihan sona ermeden yapılmalıdır.

98. Ahiret hayatı amel ve ibadet yeri olmadığı gibi mazeret beyan etme yeri de değildir.

Kelime Dağarcığı:

Zâlim: Zulmeden, belirlenmiş sınırları çiğneyen, haktan batıla sapan.

Ma’ziret: Mazeret, gerekçe, özür, bahane.

Mushaf sayfa no: 473
Hafızlık sayfa no: 24. cüz / 8. sayfa

وَقَالَ رَبُّكُمُ ادْعُونٓي۪ اَسْتَجِبْ لَكُمْۜ •

(

“Rabbiniz şöyle buyurdu: ‘Bana dua edin, duanızı kabul edeyim.’”
(Mü’min, 40/60)

ALLAH DUALARI KABUL EDER.

Bilgi:

Dua, Allah karşısında âcizliğin itirafı, Allah’ı yücelterek O’nun yardımının talep edilmesidir. Kul görevini yaptıktan sonra sonucunu Allah’a havale etmeli ve hayırlı sonuç için Rabbine yalvarmalıdır. Bu şekilde ihlas ve samimiyetle yapılan dua ibadettir. Hatta Peygamberimizin ifadesiyle “dua ibadetin özüdür.” Her işini hikmetle yapan ve hikmetinden sual olunmayan Rabbimiz; dilerse duamızda istediğimizi bize vererek, dilerse istediğimizden daha hayırlısını vererek dilerse de karşılığını ahirete bırakarak dualarımızı kabul eder.

Mesaj:

99. Dua ibadettir ve ibadet bilinciyle yapılmalıdır. ‘Kabul olmadı’ diye vazgeçilmemeli, duada ısrarcı olunmalıdır.

100. Dua müminin silahıdır.

Kelime Dağarcığı:

Üd’ûnî: Bana dua edin.

İcâbet: Çağrıya cevap vermek, kabul etmek, Allah’ın duayı kabul etmesi.

Mushaf sayfa no: 474
Hafızlık sayfa no: 24. cüz / 7. sayfa

هُوَ الَّذ۪ي يُحْي۪ وَيُم۪يتُۚ فَاِذَا قَضٰٓى اَمْرًا فَاِنَّمَا يَقُولُ لَهُ كُنْ فَيَكُونُ۟ •

(

“Yaşatan da öldüren de O’dur. Bir işe hükmettiğinde o konuda sadece “ol!” der, o da oluverir.”
(Mü’min, 40/68)

YARATMAK ALLAH’A MAHSUSTUR.

Bilgi:

Bizi ve kâinatı yaratan Allah’tır. Allah’ın yaratması, bir şeyin olmasını dilemekten ibaret olup, O yaratmak için başka bir şeye ihtiyaç duymaz. O’nun için bir kişinin yaratılması ile kâinatın yaratılması arasında fark yoktur. Yaratıcı olmak, kulluğa layık olmanın şartıdır. Yaratmaya kadir olmayan bir varlığa kulluk yapılmaz. Âyette, hiçbir gücü olmayan, kendisi de yaratılmış olan bazı şeyleri ilah kabul edenlerin davranışlarının yanlışlığına ve Allah dilemeden hiç kimseye fayda veya zarar gelmeyeceğine dikkat çekilmektedir.

Mesaj:

Yaratan da öldüren de Allah’tır. Allah dilemeden hiçbir şey ne olur ne de ölür.

Kelime Dağarcığı:

Kader: Allah’ın bütün nesne ve olayları ezelî ilmiyle bilip belirlemesi, planlaması.

Kaza: Allah’ın belirlediği planın/kaderin gerçekleştirilmesi.

Mushaf sayfa no: 475
Hafızlık sayfa no: 24. cüz / 6. sayfa

وَيُر۪يكُمْ اٰيَاتِه۪ۗ فَاَيَّ اٰيَاتِ اللّٰهِ تُنْكِرُونَ •

(

“Allah, size âyetlerini gösteriyor. Şimdi, Allah’ın âyetlerinden hangisini inkâr edersiniz?”
(Mü’min, 40/81)

ALLAH’IN AYETLERİ İNKÂR EDİLEMEYECEK KADAR AÇIKTIR.

Bilgi:

Allah’ın varlığının en büyük delili yaratmış olduğu varlıklar ve kâinata koymuş olduğu harikulade düzendir. Bunlar bize Allah’ın varlığını ve sonsuz gücünü haykırmaktadır. Aklıselim sahibi her insan bu gerçekleri gördüğünde bütün bunların bir yaratıcısı olduğunu anlar. Ancak aklını nefsine mahkûm etmiş ve inkâra saplanmış olanlar için hiçbir delil kâfi değildir. Öyle ki onlar peygamberlerin mucizeleri karşısında bile iman etmemişlerdir.

Mesaj:

Yüce Allah’ın varlığına işaret eden kâinata bakıp dersler çıkarmak gerekir.

Kelime Dağarcığı:

Âyet: Allah’ın varlığına, peygamberlerin doğruluğuna işaret eden delil ve mucize.

Mushaf sayfa no: 476
Hafızlık sayfa no: 24. cüz / 5. sayfa

قُلْ اَئِنَّكُمْ لَتَكْفُرُونَ بِالَّذ۪ي خَلَقَ الْاَرْضَ في۪ يَوْمَيْنِ وَتَجْعَلُونَ لَهُٓ اَنْدَادًاۜ ذٰلِكَ رَبُّ الْعَالَم۪ينَۚ •

(

“De ki: ‘Gerçekten siz, yeri iki günde yaratanı inkâr edip O’na ortaklar mı koşuyorsunuz? O, âlemlerin Rabbidir.’”
(Fussilet, 41/9)

ÂLEMLERİN RABBİ KÂİNATI YARATANDIR.

Bilgi:

Allah, zamandan ve mekândan münezzehtir. O, dünya hayatı için söz konusu olan gün, ay ve yıl gibi zaman kavramlarına bağlı değildir. Her şeye kâdir olan Rabbimiz, yeryüzünü iki aşamada yaratmayı takdir etmiştir. Birincisinde gökler ve yeryüzü bitişik iken ayrılmış, ikincisinde ise yeryüzü döşenmiş, yaşama uygun hâle getirilmiştir. Âyette, kâinatın Allah’ın yaratmasının eseri olduğuna inanmayanların küfre düştükleri haber verilerek, yaratmaya kadir olanın kulluk yapılmaya da layık olduğu vurgulanmaktadır.

Mesaj:

101. Rabbimiz Allah, her şeyi yaratan, yaratmaya devam eden ve rızıklandırandır.

102. Allah Teâla, bizleri yoktan var ettiği gibi öldükten sonra tekrar diriltecektir. Çünkü yoktan yaratan, tekrar diriltmeye de kadirdir.

Kelime Dağarcığı:

Yevmeyn: İki gün, iki aşama.

Endâd: Benzerler, denkler, ortaklar.

Mushaf sayfa no: 477
Hafızlık sayfa no: 24. cüz / 4. sayfa

وَيَوْمَ يُحْشَرُ اَعْدَٓاءُ اللّٰهِ اِلَى النَّارِ فَهُمْ يُوزَعُونَ •

(

“Allah’ın düşmanları, ateşe sürülmek üzere toplandıkları gün, hepsi bir araya getirilirler.”
(Fussilet, 41/19)

ALLAH’A DÜŞMANLIĞIN SONU CEHENNEMDİR.

Bilgi:

Allah’a düşman olmak; Allah’ın dinine, Peygamberine, kitabına iman etmemek ve Allah’ın buyruklarını inkâr etmektir. Kâfirler ve müşriklerin Hz. Peygamber’e düşmanlıkları, Allah’a düşman olmaları şekline bürünmüştür. Çünkü Peygamber Allah elçisidir. Elçiye düşman olmak, o elçiyi gönderene de düşman olmak demektir. Allah ve Peygambere düşman olan, onları inkâr eden, ancak kendisine zarar verir.

Mesaj:

103. Kim Allah’a ve Peygambere düşman olursa hüsrana uğrar.

104. Müminler sevdiklerini Allah için sever, buğz ettiklerine de Allah için buğz ederler.

Kelime Dağarcığı:

Haşr: Cenâb-ı Hakk’ın ölülere ruhlarını iade edip onları hesaba çekmek üzere toplaması ve toplanma yerine sevk etmesi.

A’dâullah: Allah düşmanları.

Mushaf sayfa no: 478
Hafızlık sayfa no: 24. cüz / 3. sayfa

وَمَا كُنْتُمْ تَسْتَتِرُونَ اَنْ يَشْهَدَ عَلَيْكُمْ سَمْعُكُمْ وَلَٓا اَبْصَارُكُمْ وَلَا جُلُودُكُمْ وَلٰكِنْ ظَنَنْتُمْ اَنَّ اللّٰهَ لَا يَعْلَمُ كَث۪يرًا مِمَّا تَعْمَلُونَ •

(

“Vaktiyle siz, ne kulaklarınızın ne gözlerinizin ne de derilerinizin aleyhinizde şahitlik etmesinden sakınıyordunuz; üstelik yaptıklarınızın çoğunu Allah’ın bilmediğini sanıyordunuz.”
(Fussilet, 41/22)

ALLAH’I GÖRÜYOR GİBİ KULLUK YAPMAK.

Bilgi:

Dünyada yaptığımız hiçbir şey Allah’a gizli kalmaz. Çünkü Allah daima bizimledir, yaptıklarımızdan ve hatta kalbimizden geçenlerden haberdardır. Bunun yanında, sürekli bizimle olan yazıcı meleklerin kaydı ve organların şahitliği, hesap gününde, insanın yaptıklarını inkâra imkân vermeyecektir. Bunun farkında olan, “Allah’ı görüyormuşçasına” yaşar. Çünkü biz Allah’ı görmesek de O bizi görmektedir. Âyette bu gerçeğin farkında olmadan yaşayan, Allah’ın bilgisinden, yazıcı meleklerden ve organların şahitlik yapmasından sakınmadan yaşayanların tavrı “Allah’ın bilmediğini zannetmek” şeklinde nitelenmiştir.

Mesaj:

105. Amel defterlerinin açıldığı gün bütün gerçekler ortaya çıkacak, organlarımız da yaptıklarımıza şahitlik edecektir.

106. Müslüman’ın hayatı, ihsan kalitesinde olmalıdır.

Kelime Dağarcığı:

Sem’: Duyma, işitme, kulak.

Mushaf sayfa no: 479
Hafızlık sayfa no: 24. cüz / 2. sayfa

اِنَّ الَّذ۪ينَ قَالُوا رَبُّنَا اللّٰهُ ثُمَّ اسْتَقَامُوا تَتَنَزَّلُ عَلَيْهِمُ الْمَلٰٓئِكَةُ اَلَّا تَخَافُوا وَلَا تَحْزَنُوا وَاَبْشِرُوا بِالْجَنَّةِ الَّت۪ي كُنْتُمْ تُوعَدُونَ •

(

“‘Rabbimiz Allah’tır’ deyip de dosdoğru çizgide yaşayanlar, işte onların üzerine melekler şu müjdeyle inerler: ‘Korkmayın, kederlenmeyin, size vaad olunan cennetle sevinin!’”
(Fussilet, 41/30)

DOSDOĞRU OLMAK, “İMAN ETTİM” SÖZÜNE SADIK KALMAKTIR.

Bilgi:

İnsanı Allah katında değerli kılan şey, iman etmek ve hayatını bu iman çerçevesinde tanzim etmektir. İman bir sözden ibaret değildir. ‘İman ettim’ demek, Peygamberin Allah’tan getirdiği her şeye inandığını ifade etmek, Allah’la yapılan kulluk sözleşmesinin altına imza atmaktır. Dosdoğru olmak da bu sözleşmenin maddelerine uymakla mümkündür. “İman ettim” sözünü yaşantısı ile tasdik edenleri Allah ahirette en güzel şekilde ağırlayacaktır. Onlar için hiçbir korku yoktur.

Mesaj:

107. Allah ancak imanla yapılan amelleri kabul eder.

108. ‘İman ettim’ deyip de her türlü söz ve davranışıyla iman sözünü tasdik edenler için cennet ve daha fazlası vardır.

109. Mümin, her ne olursa olsun doğruluktan (istikamet) ayrılmaz.

Kelime Dağarcığı:

İstikamet: Dinî ve ahlakî hükümlere uygun bir hayat sürmek, her türlü aşırılıktan sakınmak.

Mushaf sayfa no: 480
Hafızlık sayfa no: 24. cüz / 1. sayfa

مَنْ عَمِلَ صَالِحًا فَلِنَفْسِه۪ وَمَنْ اَسَٓاءَ فَعَلَيْهَاۜ وَمَا رَبُّكَ بِظَلَّامٍ لِلْعَب۪يدِ •

(

“Kim dine ve dünyaya yararlı bir iş yaparsa kendi iyiliği için yapmış olur; kim de kötülük işlerse kendi aleyhine işlemiş olur. Senin rabbin kullarına asla haksızlık etmez.”
(Fussilet, 41/46)

ALLAH, KULUNA ZULMETMEZ; HERKES HAK ETTİĞİ KARŞILIĞI GÖRÜR.

Bilgi:

Peygamberlerin gönderiliş gayesi insanları imana ve sâlih amele yönlendirmektir. Sâlih amel işleyenler ahirette ödüllendirileceği gibi günah sahipleri de cezalarını çekmek zorunda kalacaklardır. Hiçbir iyilik ve kötülük karşılıksız kalmaz. Allah mühlet verir ama asla ihmal etmez. Ödül de ceza da kişinin amelinin karşılığıdır. Kul yaptıklarıyla ödülü hak eder veya cezaya müstehak olur. Aksi durum zulüm olur ki, Allah kimseye zulmetmez ve zulme razı olmaz.

Mesaj:

110. Ahirette herkes ameline karşılık bulacaktır.

111. İyiliğin karşılığını vermemek zulümdür. Kötülük yapanları ise Allah dilerse bağışlayabilir.

Kelime Dağarcığı:

Sâlih amel: Dinin yapılmasını emir veya tavsiye ettiği, sevap kazanmaya vesile olan işler.

Mushaf sayfa no: 481
Hafızlık sayfa no: 25. cüz / 20. sayfa

سَنُر۪يهِمْ اٰيَاتِنَا فِي الْاٰفَاقِ وَفٓي۪ اَنْفُسِهِمْ حَتّٰى يَتَبَيَّنَ لَهُمْ اَنَّهُ الْحَقُّۜ اَوَلَمْ يَكْفِ بِرَبِّكَ اَنَّهُ عَلٰى كُلِّ شَئٍْ شَه۪يدٌ •

(

“Kur’an’ın gerçek olduğu kendileri için apaçık belli oluncaya kadar onlara çevrelerinde ve kendilerinde bulunan kanıtlarımızı hep göstereceğiz. Rabbinin her şeye tanıklık etmesi (onlar için) yeterli değil midir?”
(Fussilet, 41/53)

KUR’AN HAKTIR, HAKKA ÇAĞIRIR.

Bilgi:

Bütün ayetler Allah’ın varlığını ve birliğini haykırmaktadır. Kur’an’daki ayetlerin yanı sıra kendi yaratılışımız ve kâinatın muhteşem düzeni de ayetlerdendir. Bütün bu ayetleri gören ve ibret nazarıyla bakan bir insanın hakkı görmemesi mümkün müdür? Asla! Çünkü “Nefsini bilen Rabbini bilir.” Tabiatın kışın ölü gibi kuruyup, baharda tekrar dirildiğini gören bir insanın ahiretteki dirilişten de şüphesi olmamalıdır. Bütün bu hakikatler karşısında hâlâ şüphe etmek Allah’ın hatırlattığı zikirden pay alamamak demektir.

Mesaj:

112. İnsan ilmen ne kadar ilerlerse Kur’an ona daha fazla rehberlik eder.

113. Etrafımıza ve kendimize bakarken ibret nazarıyla bakmalıyız.

Kelime Dağarcığı:

Hak: Gerçeğe uygun, doğru, hikmetin gereğine uygun olarak yapılan iş, bir şeye aslına uygun ve doğru olarak inanma.

Mushaf sayfa no: 482
Hafızlık sayfa no: 25. cüz / 19. sayfa

اَمِ اتَّخَذُوا مِنْ دُونِه۪ٓ اَوْلِيَٓاءَۚ فَاللّٰهُ هُوَ الْوَلِيُّ وَهُوَ يُحْيِ الْمَوْتٰىۘ وَهُوَ عَلٰى كُلِّ شَئٍْ قَد۪يرٌ۟ •

(

“Onlar Allah’tan başka velîler edindiler öyle mi? Hâlbuki asıl dost ve koruyucu Allah’tır. Ölüleri de O diriltecektir ve O’nun gücü her şeye yeter.”
(Şûrâ, 42/9)

ALLAH, MÜMİNLERİN DOSTUDUR.

Bilgi:

Rab ve dost olmaya layık olan, yaratmaya kadir olandır. Yaratma gücü olmayan, kendisi de yaratılmış olan bir varlığı ilah kabul etmek, ondan medet ummak akıl sahibi bir insanın davranışı olamaz. Ancak, her dönemde böyle insanların var olmuş olması çok üzücüdür. İnsanla beraber bütün varlıkları yaratan Rabbimiz hayatı da ölümü de yaratandır. Bu gerçeğe inanan müminler hayır ve şerrin yalnızca Allah’tan olduğunu bilirler. Allah istemeden kimseden bir hayır ve şer gelmeyeceğine inanırlar. Yalnızca O’na kulluk eder ve yalnızca O’ndan yardım dilerler.

Mesaj:

114. Allah, insanların rabbi, inananların dostudur.

115. Kim Allah’ın dostluğunu kaybederse, hüsrana uğrar.

116. Allah bize yeter. O ne güzel vekil ve ne güzel yardımcıdır.

Kelime Dağarcığı:

Velî: Dost, seven, yardım eden, koruyup gözeten, birinin işini üzerine alan.

Mushaf sayfa no: 483
Hafızlık sayfa no: 25. Cüz / 18. Sayfa

فَاطِرُ السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضِۜ جَعَلَ لَكُمْ مِنْ اَنْفُسِكُمْ اَزْوَاجًا وَمِنَ الْاَنْعَامِ اَزْوَاجًاۚ يَذْرَؤُ۬كُمْ ف۪يهِۜ لَيْسَ كَمِثْلِه۪ شَئٌْۚ وَهُوَ السَّم۪يعُ الْبَص۪يرُ •

(

“O, gökleri ve yeri yoktan yaratandır. Size kendinizden eşler, hayvanlardan da (kendilerine) eşler yaratmıştır. Bu suretle çoğalmanızı sağlamıştır. O’nun benzeri hiçbir şey yoktur. O işitendir, görendir.”
(Şûrâ, 42/11)

HİÇBİR ŞEY O’NA BENZEMEZ.

Bilgi:

Allah, çocuk sahibi olmamıştır; kimsenin çocuğu da değildir. Hiçbir yaratılmışa benzemez. Yerlerin, göklerin, canlı cansız bütün varlıkların tek yaratıcısı O’dur. Rabbimiz, dünyada hayatın devamı için birtakım sebepler/kurallar da var etmiştir. Allah dilerse bu sebeplere bağlı olarak dilerse de sebepsiz olarak yaratır. Cenab-ı Hak, kendisini bu kurallardan tenzih etmek üzere “O’nun benzeri hiçbir şey yoktur.” buyurmuştur. Yani O, var olan, insanların düşünebileceği, hayal edebileceği her şeyin dışındadır.

Mesaj:

117. Bütün varlıkları yaratan Allah’tır. O, hiçbir yaratılmışa benzemez.

118. Rabbimiz dilediği zaman sebepsiz yaratır; Hz. Âdem’i anne babasız, Hz. İsâ’yı da babasız yaratmıştır.

Kelime Dağarcığı:

Vahdâniyet: Cenâb-ı Hakk’ın zatında, sıfatlarında ve fiillerinde bir ve tek olması, yaratma ve ulûhiyette ortağının bulunmaması.

Muhalefetün li’l-havâdis: Allah’ın sıfatlarından biri olup O’nun, yaratılanlara benzememesi demektir.

Mushaf sayfa no: 484
Hafızlık sayfa no: 25. Cüz / 17. Sayfa

مَنْ كَانَ يُر۪يدُ حَرْثَ الْاٰخِرَةِ نَزِدْ لَهُ في۪ حَرْثِه۪ۚ وَمَنْ كَانَ يُر۪يدُ حَرْثَ الدُّنْيَا نُؤْتِه۪ مِنْهَا وَمَا لَهُ فِي الْاٰخِرَةِ مِنْ نَص۪يبٍ •

(

“Kim ahiret kazancını isterse onun bu kazancını arttırırız; kim dünya kazancını tercih ederse ona da bundan veririz; ama onun ahirette hiçbir nasibi olmaz.”
(Şûrâ, 42/20)

YALNIZCA DÜNYA PEŞİNDE KOŞAN, AHİRETTE MAHRUM OLUR.

Bilgi:

Ahiret yolundaki menzillerden biri olan dünyadaki tercihlerimiz, bizim Allah katındaki değerimizi belirler. Bizlerden istenen bir denge içerisinde yaşamaktır. “Rabbimiz, bize dünyada da iyilik ver ahirette de.” duasını bize hem Kur’an hem de Hz. Peygamber öğretmektedir. Dünyadaki şiarımız, işlerimizi Allah’ın razı olacağı şekilde yapmak, ahiret için daima hazır olmak, olmalıdır. Çünkü Allah herkese çalıştığının karşılığını verecektir; dünyayı isteyene dünyayı, ahireti isteyene de ahiretin bitmez tükenmez mükâfatını. Ahireti kaybetmek pahasına dünyayı isteyenler ahiretten mahrum olacaklardır.

Mesaj:

119. Rabbimiz bizlerden dünyayı terk etmeyi değil, ahiret kaygısı taşıyarak dünya hayatını yaşamayı ister.

120. Müslüman’a düşen dünya ve ahiret dengesini sağlamaktır.

Kelime Dağarcığı:

Hars: Ekin, sonuç, kazanç.

Mushaf sayfa no: 485
Hafızlık sayfa no: 25. Cüz / 16. Sayfa

وَهُوَ الَّذ۪ي يَقْبَلُ التَّوْبَةَ عَنْ عِبَادِه۪ وَيَعْفُوا عَنِ السَّيِّـَٔاتِ وَيَعْلَمُ مَا تَفْعَلُونَۙ •

(

“O, kullarından tövbeyi kabul eden, kötülükleri bağışlayan ve yaptıklarınızı bilendir.”
(Şûrâ, 42/25)

BAĞIŞLANMAK İSTEYENİ ALLAH BAĞIŞLAR.

Bilgi:

Tövbe; yapılan yanlıştan dolayı utanmak, pişman olmak ve kötülükten vazgeçerek bir daha yapmamaya karar vermektir. Yaptığı yanlışı fark etmeyen ve bir daha yapmamaya gönülden karar vermeyen kişi gerçekten pişman olmuş sayılmaz. Pişman olmayan kimsenin de tövbesi makbul bir tövbe olmaz. Rabbimiz, kendi hakkıyla ilgili günahları bu şekilde yapılan samimi tövbeyle affederken, kul hakkını ihlal edenlerin bağışlanmasını, mağdurların yetkisine vermiştir.

Mesaj:

121. Allah, iyiyi de kötüyü de bilen ve herkese dünyadaki yaşantısına göre karşılık verecek olandır.

122. Cahillikle yapılan yanlışlardan sonra pişmanlık duymak ve tövbe etmek de kulluğun göstergesidir.

Kelime Dağarcığı:

Tövbe-i İstiğfâr: Kulun işlediği günahlara pişman olup onları terk ederek Allah’a yönelmesi, af dilemesi.

Mushaf sayfa no: 486
Hafızlık sayfa no: 25. Cüz / 15. sayfaz

وَالَّذ۪ينَ اسْتَجَابُوا لِرَبِّهِمْ وَاَقَامُوا الصَّلٰوةَۖ وَاَمْرُهُمْ شُورٰى بَيْنَهُمْۖ وَمِمَّا رَزَقْنَاهُمْ يُنْفِقُونَۚ •

(

“Rablerinin çağrısına uyarlar, namazı özenle kılarlar. İşleri de aralarındaki danışma ile yürür. Kendilerine verdiğimiz rızıktan başkaları için harcarlar.”
(Şûrâ, 42/38)

MÜMİNLER İŞLERİNİ ŞÛRA İLE YÜRÜTÜRLER.

Bilgi:

İnananlar Rablerinin davetine icabet ederek ibadetlerini eda eder ve işlerini de danışarak yaparlar. Danışmak, doğruya ulaşmak için çaba göstermek ve kendinden iyi bilenlerin de olabileceğini kabul etmektir. Çünkü her ilim sahibi olanın üzerinde bir âlim vardır. Bir insanın her şeyi bilmesi mümkün olmadığı gibi, alınan her kararın olumlu sonuçlanması da mümkün değildir. Danışmak, özellikle yönetici ve lider durumunda olanların göz önünde bulundurması gereken bir özelliktir. Bu ilkenin işletileceği en uygun yerlerden biri de aile ortamıdır.

Mesaj:

123. Allah’a karşı görevlerimiz olduğu gibi insanlara karşı da görevlerimiz vardır.

124. Allah’ın bizlere yüklemiş olduğu görevler hem dünya hem de ahireti kazanmaya yöneliktir.

125. İstişarede bulunmak, müminlerin bir özelliğidir.

Kelime Dağarcığı:

Şûrâ: Danışma, istişare, danışma kurulu.

Mushaf sayfa no: 487
Hafızlık sayfa no: 25. Cüz / 14. Sayfa

اِسْتَج۪يبُوا لِرَبِّكُمْ مِنْ قَبْلِ اَنْ يَاْتِيَ يَوْمٌ
لَا مَرَدَّ لَهُ مِنَ اللّٰهِۜ مَا لَكُمْ مِنْ مَلْجَاٍ يَوْمَئِذٍ وَمَا لَكُمْ مِنْ نَك۪يرٍ •

(

“Allah’ın hükmü gereği, geri çevrilemez olan bir gün gelmeden rabbinizin çağrısına uyun. O gün sizin için ne bir sığınak ne de bir inkâr yolu vardır.”
(Şûrâ, 42/47)

ALLAH’A SIĞINANLAR KURTULUŞA ERECEKTİR.

Bilgi:

Dünya hayatı sona erecek ve her insan yaptıklarının hesabını verecektir. O gün insan için kaçıp kurtulacağı bir yer olmadığı gibi yaptıklarını inkâr da edemeyecektir. Hesap günü Allah’ın sözü ve hükmü karşısında kimsenin hükmü ve sözü geçerli olmaz. Ahiretin azabından kurtulup cennetlikler içinde olmak, dünyada Allah’ın davetine uymak ve hesap gününe hazırlanmakla mümkündür. Ölmeden önce ölen ve hesap günü gelmeden kendisini hesaba çekenler kendilerini bu azaptan kurtarabileceklerdir.

Mesaj:

126. Allah’ın davetine uyan ve O’nun rızasına uygun yaşayanlar ahirette güvende olurlar.

127. Bize düşen, hesabını verebileceğimiz ameller işlemektir.

128. Mümin hesabını verebileceği bir hayat yaşamalıdır.

Kelime Dağarcığı:

Melce’: Sığınak, kaçacak yer, iltica edilecek makam.

Mushaf sayfa no: 488
Hafızlık sayfa no: 25. Cüz / 13. Sayfa

اَلَٓا اِلَى اللّٰهِ تَص۪يرُ الْاُمُورُ •

(

“İyi bilinmeli ki bütün işler dönüp dolaşır Allah’a varır.”
(Şûrâ, 42/53)

ÖLÜM SON DEĞİL YENİ BİR BAŞLANGIÇTIR.

Bilgi:

Allah’ın ‘kün (ol!)’ emri ile hayat bulan bütün varlıklar yine Allah’a dönecektir. Allah’a dönmek, yalnızca Allah’ın hükmünün geçerli olacağı, insanların irade ve seçim hürriyetlerinin bulunmayacağı hesap gününde Allah’ın huzurunda toplanmaktır. Bu günü hatırlatmak, dünyada iyilik yapanlar için vaat, kötülük yapanlar içinse bir tehdittir. Çünkü hesap gününde Allah’tan başkasının ne bir faydası ne de bir zararı olabilir. İnsanlar bunu bilmeli, hesap gününde kendilerini utandırmayacak şekilde davranışlar sergilemelidirler.

Mesaj:

129. Hayatın başında da sonunda da en büyük karar sahibi Cenab-ı Hak’tır.

130. Hesap gününde Allah’ın izin verdikleri dışında kimse konuşamaz, kimse şefaat edemez ve kimseden bedel kabul edilmez.

Kelime Dağarcığı:

Elâ: Dikkat edin; iyi bilin!

Mushaf sayfa no: 489
Hafızlık sayfa no: 25. Cüz / 12. Sayfa

وَالَّذ۪ي نَزَّلَ مِنَ السَّمَٓاءِ مَٓاءً بِقَدَرٍۚ فَاَنْشَرْنَا بِه۪ بَلْدَةً مَيْتًاۚ كَذٰلِكَ تُخْرَجُونَ •

(

“Gökten ölçülü olarak su indiren de O’dur. Bununla ölü bir beldeye yeniden hayat veririz. İşte siz de böyle diriltilip çıkarılacaksınız.”
(Zuhruf, 43/11)

YOKTAN YARATAN TEKRAR DİRİLTMEYE DE KÂDİRDİR.

Bilgi:

Yağmurun kendisi bir rahmet, belli bir ölçüyle yağdırılması da ayrı bir rahmettir. Yeryüzünün âdeta yeniden diriltilmesi için sebep yapılan yağmur, Allah’ın sonsuz kudretinin eseridir. Bundan dolayı Rabbimiz yağmurun yağmasıyla yeşeren yeryüzünü, pek çok âyette yeniden dirilişe delil olarak sunmaktadır. Kurumuş tabiatın yeşermesine şahit olan kimse, insanların yeniden dirilmesi konusunda da şüphe duymayacaktır. Çünkü ölen ve kurumuş kemik hâline gelen insanın yaratılması, kâinatın yeşertilmesinden daha zor değildir.

Mesaj:

131. Var olmamız Allah’ın takdiriyle olduğu gibi varlığımızı sürdürmemiz de Allah’ın yardımı iledir.

132. Allah’ın kudretini ve rahmetini fark etmek, yeryüzüne ibretle bakmakla mümkündür.

Kelime Dağarcığı:

Kader: Ölçü, plan, belirleme.

Mushaf sayfa no: 490
Hafızlık sayfa no: 25. Cüz / 11. Sayfa

اَهُمْ يَقْسِمُونَ رَحْمَتَ رَبِّكَۜ نَحْنُ قَسَمْنَا بَيْنَهُمْ مَع۪يشَتَهُمْ فِي الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا وَرَفَعْنَا بَعْضَهُمْ فَوْقَ بَعْضٍ دَرَجَاتٍ لِيَتَّخِذَ بَعْضُهُمْ بَعْضًا سُخْرِيًّاۜ وَرَحْمَتُ رَبِّكَ خَيْرٌ مِمَّا يَجْمَعُونَ •

(

“Rabbinin rahmetini paylaştırmak onlara mı düşmüş? Dünya hayatında onların geçimliklerini biz paylaştırdık. Bir kısmı diğerini istihdam etsin diye kimini kiminden derecelerle üstün kıldık. Rabbinin rahmeti onların biriktirdiklerinden daha hayırlıdır.”
(Zuhruf, 43/32)

ALLAH’IN YARATTIĞINDA HAYIR VARDIR.

Bilgi:

İnsanın doğuştan getirdiği farklılıklar, üstünlük sebebi olamaz. Zenginlik de üstünlük sebebi değildir. Allah, dilediğine dilediğini verendir. Çünkü mülk O’nundur. İnsanın Allah katındaki değerini belirleyen, O’nun lütfettikleri karşısında gösterdiği tavırdır. Allah’ın insanları farklı özelliklerde yaratmış olması bir adaletsizlik de değildir. Çünkü adalet insanın dünyadaki çalışmasına verilecek karşılıktadır. O hiç kimsenin emeğini zayi etmeyecek, her çalışan çalıştığının karşılığını alacaktır.

Mesaj:

133. Rabbimiz hikmet sahibidir. Bizim şer sandıklarımız hayır, hayır sandıklarımız şer olabilir.

134. Allah’ın rızası, sahip olduğumuz maddî şeylerden daha değerlidir.

Kelime Dağarcığı:

Rahmet: Allah’ın kullarına acıması, onlara sevgi, şefkat ve merhametle muamele etmesi.

Mushaf sayfa no: 491
Hafızlık sayfa no: 25. Cüz / 10. Sayfa

وَمَنْ يَعْشُ عَنْ ذِكْرِ الرَّحْمٰنِ نُقَيِّضْ لَهُ شَيْطَانًا فَهُوَ لَهُ قَر۪ينٌ •

(

“Allah’ın mesajını görmezden gelen kimseye bir şeytan tahsis ederiz; artık bu onun arkadaşıdır.”
(Zuhruf, 43/36)

ALLAH’IN HÜKMÜNÜ UMURSAMAYAN KİMSE ŞEYTANA ARKADAŞ OLUR.

Bilgi:

Kur’an’ı ve Allah’ın mesajlarını umursamadan yaşayan kimseler kendilerini şeytana teslim etmiş olurlar. Çünkü insanı hakka ve doğruya tabi olmaktan alıkoyan ve nefsine uyduran şeytandır. Şeytan insanı duygularının ve heveslerinin tutsağı hâline getirmek ister. Samimiyetle dine uyan kimseler üzerinde ise şeytanın bir otoritesi yoktur. Allah’ın şeytanı insana musallat kılması, kulun seçimine uygun sonuç yaratmasıdır. Kul şeytana tabi olmayı seçmezse Allah ona şeytanı musallat kılmaz.

Mesaj:

135. Rabbimiz, kötülük yapmamızı ve kötülüğü telkin eden şeytana uymamızı istemez.

136. Allah’ın gösterdiği şekilde yaşamayanlar, şeytanı kendilerine rehber edinmiş olurlar.

Kelime Dağarcığı:

Karîn: Arkadaş, dost, yakın.

Mushaf sayfa no: 492
Hafızlık sayfa no: 25. Cüz / 9. Sayfa

وَلَوْ نَشَٓاءُ لَجَعَلْنَا مِنْكُمْ مَلٰٓئِكَةً فِي الْاَرْضِ يَخْلُفُونَ •

(

“İsteseydik sizin yerinize, yeryüzünde egemen olacak melekler yaratırdık.”
(Zuhruf, 43/60)

EN ÜSTÜN YA DA EN SEFİL OLMAK İNSANIN ELİNDEDİR.

Bilgi:

İnsanlar ve melekler farklı yaratılmıştır. Melekler itaatkâr varlıklardır ancak insan itaatin yanında isyan edebilir bir özelliğe de sahiptir. Allah, insana vermiş olduğu irade ile onu davranışlarında özgür bırakmış ve itaatkâr olmaya zorlamamıştır. Bu, imtihanın da bir gereğidir. İnsandan istenen, kendi iradesiyle Allah’a itaat etmesi ve rızasına uygun yaşamasıdır. Bu şekilde davrandığında, yaratılış olarak melek olmayan insan, yaşantısıyla melek gibi olacaktır.

Mesaj:

137. Allah iyiliği emreder ve yalnızca iyi olan şeyleri kabul eder.

138. Bizleri meleklerden ayıran özelliğimiz Allah’ın bizi itaate zorlamaması, bize irade vermesidir.

Kelime Dağarcığı:

Halef: Bir şeyin arkasından gelen ve onun yerini tutan şey, birinden sonra gelen kimse, selef kelimesinin zıddı.

Mushaf sayfa no: 493
Hafızlık sayfa no: 25. Cüz / 8. Sayfa

اَلْاَخِلَّآءُ يَوْمَئِذٍ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ عَدُوٌّ اِلَّا الْمُتَّق۪ينَۜ ۟•

(

“Allah’a itaatsizlikten sakınanlar dışında, dostlar bile o gün birbirinin düşmanıdır.”
(Zuhruf, 43/67)

O GÜN BAZI DOSTLAR BİRBİRLERİNE DÜŞMANDIR.

Bilgi:

Peygamber’in yolundan giden ve kendine inananları dost edinenlerin ahiretteki dostları Yüce Allah, peygamber ve diğer müminlerdir. Dünyada Allah düşmanlarını dost edinenler, günah işlemek üzere dostluk kuranlar ahirette birbirlerine düşman olurlar. O gün, dünyadaki dostluklarının kendilerini mahcubiyete sürüklediğini anladıklarında “Keşke ben peygamberin yolundan gitseydim ve falancayı dost edinmeseydim.” diyeceklerdir. Ahirette bu duruma düşmemek için, niyetlerimiz, amellerimiz ve dostluklarımız yaratılış gayemize uygun olmalıdır.

Mesaj:

Dünyadaki dostlarımızı; Allah’a ve Peygamber’ine dost olanlardan seçersek, hesap gününde mahcup olmayız.

Kelime Dağarcığı:

Müttakî: İman edip emir ve yasaklara uyarak Allah’a karşı gelmekten sakınan.

Mushaf sayfa no: 494
Hafızlık sayfa no: 25. cüz / 7. Sayfa

وَهُوَ الَّذ۪ي فِي السَّمَٓاءِ اِلٰهٌ وَفِي الْاَرْضِ اِلٰهٌۜ وَهُوَ الْحَك۪يمُ الْعَل۪يمُ •

(

“Gökteki ilah da O’dur, yerdeki ilah da O’dur. O sınırsız hikmet ve ilim sahibidir.”
(Zuhruf, 43/84)

YERDE VE GÖKTE ALLAH’TAN BAŞKA İLAH YOKTUR.

Bilgi:

Yerlerin, göklerin, canlı cansız bütün varlıkların yaratıcısı Allah’tır. İnsan dışındaki bütün varlıklar kendi dilleri ile Allah’ı tesbih ettiği, O’nu rab tanıdığı hâlde insanlardan sadece bir kısmı istikamet üzeredir. Bunun sebebi Allah’ın verdiği aklın doğru kullanılamamasıdır. Büyük bir nimet olan akıl, Kur’an’ın rehberliğine girmediğinde insan için ahirette külfet olacak tercihlerde bulunabilmektedir. Allah’ın yerde de gökte de tek ilah olduğunu kabul etmek, İslam fıtratı üzere yaşamayı gerektirir.

Mesaj:

Aklını fasit düşüncelere teslim etmemiş olan herkes kendi nefsinde ve âlemde gördüğü sayısız delilden hareketle Allah’ın kudretini idrak edebilir.

Kelime Dağarcığı:

İlah: Tapınılan, yüceliği karşısında hayrete düşülen, duyularla idrak edilemeyen varlık, ma’bud.

Mushaf sayfa no: 495
Hafızlık sayfa no: 25. Cüz / 6. Sayfa

لَٓا اِلٰهَ اِلَّا هُوَ يُحْي۪ وَيُم۪يتُۜ رَبُّكُمْ وَرَبُّ اٰبَٓائِكُمُ الْاَوَّل۪ينَ •

(

“O’ndan başka ilah yoktur, hayat verir ve öldürür. Sizin rabbinizdir, önceden gelip geçmiş ecdadınızın da rabbidir.”
(Duhân, 44/8)

YARATAN, YAŞATAN VE ÖLDÜREN YALNIZCA ALLAH’TIR.

Bilgi:

Rab olmanın birinci alameti “yaratıcı” olmaktır. Hz. İbrahim, Nemrut’a Allah’ı anlatırken ilk olarak “Benim rabbim yaratan ve öldürendir.” demişti. Pek çok âyette Rabbimiz kendisini tanıtırken “yaratıcı” vasfına dikkat çekmektedir. Çünkü yaratma özelliği olmayan, kulluğa da layık olmaz. Ölüm de bir yaratmadır. O da Allah’ın “ol” emriyle vücut bulmaktadır. Bu yüzden “Ölümü de hayatı da yaratan Allah’tır.” buyrulmuştur. Her şeyin yaratıcısı olan Allah Teâla, bizim de bizden öncekilerin de rabbidir.

Mesaj:

139. Rabbimiz tek yaratan, yaşatan ve takdir ettiği süre sona erince canlıların hayatına son verendir.

140. Allah’tan başkasına ilahlık vasfı yüklenmez.

Kelime Dağarcığı:

Rab: İdare eden, terbiye eden, gözetip koruyan, nimet veren, ıslah edip geliştiren, ma’bud.

Mushaf sayfa no: 496
Hafızlık sayfa no: 25. Cüz / 5. Sayfa

وَمَا خَلَقْنَا السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضَ وَمَا بَيْنَهُمَا لَاعِب۪ينَ • مَا خَلَقْنَاهُمَٓا اِلَّا بِالْحَقِّ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَهُمْ لَا يَعْلَمُونَ •

(

“Gökleri, yeri ve bunların arasındakileri oynayıp eğlenmek için yaratmadık. Bunları hakikat ve hikmet çerçevesinde yarattık, fakat çoğu bunu bilmez.”
(Duhân, 44/38-39)

RABBİMİZ HİKMET SAHİBİDİR.

Bilgi:

Dünyanın ve içindekilerin yaratılmasının da insanın imtihana tabi tutulmasının da bir hikmeti vardır. Çünkü Allah hikmetsiz iş yapmaz. Hayatı dünyadan ibaret kabul etmek ve ölümü yok oluş sanmak, Allah’ın yaratmasındaki hikmeti görememektir. Böyleleri, Yüce Allah’ın hikmetsiz iş yapmadığını anladıklarında artık çok geç olacaktır. Bu hikmeti görenler, dünya hayatında yapılan iyilik ve kötülüklerin karşılıksız kalmayacağına inanırlar. İnanan bir kimseden beklenen de inancına uygun davranışlar sergilemesidir.

Mesaj:

141. Rabbimizin bizleri yaratmasının bir amacı vardır. Bu amaç, iyilerin ve kötülerin açığa çıkarılması ve ahirette herkese ameline göre karşılık verilmesidir.

142. Allah’ın yaratmasında büyük hikmetler vardır.

Kelime Dağarcığı:

Semâvât: Gökler.

Mushaf sayfa no: 497
Hafızlık sayfa no: 25. Cüz / 4. Sayfa

يَوْمَ لَا يُغْن۪ي مَوْلًى عَنْ مَوْلًى شَيْـًٔا وَلَا هُمْ يُنْصَرُونَۙ • اِلَّا مَنْ رَحِمَ اللّٰهُۜ اِنَّهُ هُوَ الْعَز۪يزُ الرَّح۪يمُ۟ •

(

“O gün hiçbir dostun dostuna bir faydası dokunmaz, onlar başka yerden de yardım görmezler, ancak Allah’ın rahmetine mazhar olanlar müstesna. Allah, izzet ve rahmet sahibidir.”
(Duhân, 44/41-42)

İNSAN, HESABINI TEK BAŞINA VERECEKTİR.

Bilgi:

Kişi sevdiği ile beraberdir. Çünkü dost, dostuna iyiliği emreder, onu kötülüklerden sakındırır. Kendisi için istemediğini dostu için de istemez. Onu, kurtuluşuna sebep olacak davranışlara yönlendirir. Ahirette ise artık bu tür yönlendirmeler faydasızdır. O gün fayda veren dostluklar bitmiştir. Allah’ın izin verdikleri dışında kimse kimseye şefaat edemez. Kimse kimsenin cezasını çekemez. Zaten inanan bir kimse de amelinden başkasına güvenmez. Allah’ın huzuruna tek başına çıkacağını, hesabını tek başına vereceğini bilir ve buna uygun davranışlar sergiler.

Mesaj:

143. Dünyadaki dostluklar ahirette Allah’ın adaletine mani olmayacaktır.

144. Rahim olan Allah’ın merhametini hak edecek davranışlar ortaya koymalıyız.

145. Allah’ın dostluğunu kazanmamız için dünyadaki dostlarımızı iyi seçmeliyiz.

Kelime Dağarcığı:

Mevlâ: Birinin yakını, dostu, arkadaşı ve yardımcısı olan, onun idaresini elinde bulunduran.

Mushaf sayfa no: 498
Hafızlık sayfa no: 25. Cüz / 3. Sayfa

وَسَخَّرَ لَكُمْ مَا فِي السَّمٰوَاتِ وَمَا فِي الْاَرْضِ جَم۪يعًا مِنْهُۜ اِنَّ في۪ ذٰلِكَ لَاٰيَاتٍ لِقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ •

(

“O, göklerde ve yerde ne varsa hepsini kendinden bir lütuf olarak emrinize vermiştir. Bütün bunlarda düşünenler için işaretler vardır.”
(Câsiye, 45/13)

DÜNYADAKİ HER ŞEY İNSANIN HİZMETİNE VERİLMİŞTİR.

Bilgi:

Rabbimiz dünyadaki her şeyi bizim hizmetimize vermiştir. Dünya yaşamaya uygun hâle getirilmiş, yerde ve göklerdeki büyük küçük her şey âdeta bizlere hizmetçi kılınmıştır. Görünen bu nimetler dışında nice nimetler daha vardır ki bunları ancak kâinata ibret nazarıyla bakanlar fark edebilir. Bütün bu nimetler, Allah’ın varlığının ve birliğinin delillerindendir. Bu nimetlerin farkında olmak, bunların bir yaratıcısı olduğunu kavramak demektir. Yüce Allah’ın kâinattaki sanatını görenler, O büyük sanatçıyı da takdir ederler. Nimetin farkında olan, nimete şükrünü yerine getirir.

Mesaj:

146. Rabbimizin bizlere vermiş olduğu sayısız nimetlere karşı bizlerden beklediği tek şey, O’na layıkıyla kulluk yapmamızdır.

147. Dünyadaki her şeyin hizmetimize sunulması israf etmemizi gerektirmez.

Kelime Dağarcığı:

Sehhara: Emrine verdi, âmâde kıldı.

Mushaf sayfa no: 499
Hafızlık sayfa no: 25. Cüz / 2. Sayfa

مَنْ عَمِلَ صَالِحًا فَلِنَفْسِه۪ۚ وَمَنْ اَسَٓاءَ فَعَلَيْهَاۘ ثُمَّ اِلٰى رَبِّكُمْ تُرْجَعُونَ •

(

“İyi işler yapan kendisi için yapmıştır, kötülük yapanın da kötülüğü kendinedir; sonra rabbinize döndürüleceksiniz.”
(Câsiye, 45/15)

İYİLİK DE KÖTÜLÜK DE KİŞİNİN KENDİSİNE DÖNER.

Bilgi:

Kur’an’da çok sık hatırlatılan hususlardan biri de iyiliğin karşılığında mükâfat, kötülüğün karşılığında ise ceza olduğu hakikatidir. Karşılığında mükâfat vaat edilen davranışlar iyi, ceza olduğu bildirilenler ise kötüdür. Rabbimiz hiçbir kötülüğün işlenmesine razı değildir. Bundan dolayı iyilik ve kötülükleri haber vermekte ve kötülüklerden sakınmayı tavsiye etmektedir. O, imtihanın gereği olarak, insanların iradelerine müdahale etmez ve seçimlerinde özgür bırakır.

Mesaj:

148. İyiliği de kötülüğü de seçen kuldur. Kulun davranışına uygun sonuçları yaratan ise Allah’tır. İyiliği seçen mükâfatını, kötülüğü seçen de cezasını görecektir.

149. Ceza gününe iman, Rabbi razı edecek davranışlar yapmayı gerektirir.

Kelime Dağarcığı:

İsâet: Kötülük, hata, günah.

Mushaf sayfa no: 500
Hafızlık sayfa no: 25. Cüz / 1. Sayfa

قُلِ اللّٰهُ يُحْي۪يكُمْ ثُمَّ يُم۪يتُكُمْ ثُمَّ يَجْمَعُكُمْ اِلٰى يَوْمِ الْقِيٰمَةِ لَا رَيْبَ ف۪يهِ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَعْلَمُونَ۟ •

(

“Onlara şöyle de: “Allah sizi hayata getirecek, sonra öldürecek, sonra gerçekleşeceği kesin bulunan kıyamet sürecinde sizi bir araya getirecek!” Bunda kuşku yok ama insanların çoğu bilmez.”
(Câsiye, 45/26)

İNSANI YOKTAN YARATAN ALLAH, ÖLDÜKTEN SONRA TEKRAR DİRİLTECEK VE HUZURUNDA TOPLAYACAKTIR.

Bilgi:

Ölümü ve hayatı yaratan da insanı öldükten sonra diriltecek olan da Allah’tır. Çünkü yoktan yaratan tekrar diriltmeye de kadirdir. Ancak öyle cahiller vardır ki, bunu düşünmez, gözüyle görmeden inanmaz. Gözle görüldüğü gün ise artık imtihan bitmiş, hesap günü gelmiş olacaktır. Akıllı olmak, yoktan yaratanın tekrar dirilteceğine inanmayı ve hesap gününe hazırlanmayı gerektirir.

Mesaj:

“Akıllı kişi, nefsine hâkim olan ve ölüm sonrası için çalışandır. Âciz kişi de, nefsini hevâsına tabi kılan ve Allah’tan dileklerde bulunup durandır.” (İbn mâce, Zühd, 31)

Kelime Dağarcığı:

Kıyâmet: Dünyanın bağlı olduğu kozmik sistemde meydana gelecek değişimin ardından ölülerin diriltilmesiyle başlayıp ebediyen devam edecek olan âlem.

Mushaf sayfa no: 501
Hafızlık sayfa no: 26. cüz / 20. sayfa

وَلَهُ الْكِبْرِيَٓاءُ فِي السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضِۖ وَهُوَ الْعَز۪يزُ الْحَك۪يمُ •

(

“Göklerde ve yerde ululuk O’na aittir. O sonsuz güç, sınırsız
hikmet sahibidir.”
(Câsiye, 45/37)

BÜYÜKLÜK ALLAH’A AİTTİR.

Bilgi:

Firavun gibi nice kötülük önderleri, büyüklük ve kibir duygusuna kapılarak peygamberlerin getirdiği ilahî mesajları kabul etmemişlerdir. Hatta bazıları Allah tarafından yaratılmış olduklarını unutarak ilahlık iddiasında bulunabilmişlerdir. Dünyada iken Allah’ın büyüklüğünü takdir edemeyenlerin ahiretleri perişan olacaktır. Orada onlara yardım eden olmayacaktır.

Mesaj:

150. Göklerde ve yerde bulunan her şeyin Allah’a ait olduğunu unutmamak gerekir.

151. Müslüman, her daim Allah’ı yüceltir ve O’nun büyüklüğünü itiraf eder.

Kelime Dağarcığı:

Kibriyâ: Büyüklük.

Azîz: Üstün, güçlü, kuvvetli, galip, âciz olmayan, şerefli, değerli.

Hakîm: Allah’ın bir sıfatı olarak her işi hikmetli olan; haklı ile haksızı, suçlu ile suçsuzu ayırt eden.

Mushaf sayfa no: 502
Hafızlık sayfa no: 26. cüz / 19. sayfa

اِنَّ الَّذ۪ينَ قَالُوا رَبُّنَا اللّٰهُ ثُمَّ اسْتَقَامُوا فَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُونَۚ • اُو۬لٰٓئِكَ اَصْحَابُ الْجَنَّةِ خَالِد۪ينَ ف۪يهَاۚ جَزَٓاءً بِمَا كَانُوا يَعْمَلُونَ •

(

“‘Rabbimiz Allah’tır’ diyen sonra da devamlı bu söze uygun yaşayanlara ne bir korku vardır ne de onlar üzüntü çekeceklerdir. İşte bunlar, yaptıklarının karşılığı olarak içinde devamlı kalmak üzere cennetliklerdir.”
(Ahkâf, 46/13-14)

İMAN VE İSTİKAMET,
EBEDÎ MUTLULUKTUR.

Bilgi:

Allah’ı rab olarak kabul etmek ve bunun gereği olarak istikamet üzere yaşamak İslam’ın kısa bir özetidir. Bu şekilde yaşayanlar cennete gireceklerdir. Cennet müjdesini bizzat melekler onlara getirecektir (Fussilet, 41/30). Bir gün sahabenin biri, “Yâ Rasûlallah! Bana İslam’ı öylesine tanıt ki, onu bir daha senden başkasına sormaya ihtiyaç hissetmeyeyim.” demişti. Allah Resûlü de, “‘Allah’a inandım’ de, sonra da dosdoğru ol!” (Müslim, “İman”, 62) cevabını verdi.

Mesaj:

İnsanın dünyadaki en önemli görevi, Allah’ı rab olarak kabul etmek ve bu inanca uygun olarak dosdoğru yaşamaktır.

Kelime Dağarcığı:

İstikâmet: Hakka tabi olmak, doğruluk üzere bulunmak, itaat olan şeyleri yapıp isyan olan şeylerden sakınmak.

Mushaf sayfa no: 503
Hafızlık sayfa no: 26. cüz / 18. sayfa

وَالَّذ۪ي قَالَ لِوَالِدَيْهِ اُفٍّ لَكُمَٓا اَتَعِدَانِن۪ٓي اَنْ اُخْرَجَ وَقَدْ خَلَتِ الْقُرُونُ مِنْ قَبْلي۪ وَهُمَا يَسْتَغ۪يثَانِ اللّٰهَ وَيْلَكَ اٰمِنْۗ اِنَّ وَعْدَ اللّٰهِ حَقٌۚ •

(

“Anne babasına, “Yeter be! Benden önce nice nesiller gelip geçmiş iken beni yeniden dirilip çıkmakla mı tehdit ediyorsunuz?” diyen kimseye anne babası, Allah’tan yardım dileyerek, “Yazıklar olsun sana! İnadı bırak da imana gel. Kuşkusuz, Allah’ın vaadi gerçektir.” diyordu.”
(Ahkâf, 46/17)

GERÇEK ŞEFKAT

Bilgi:

Çocuğun eğitiminde, anne babanın önemli rolleri vardır. Çocuk terbiyesi bilgi, sabır ve ciddiyet isteyen bir konudur. Anne baba, çocuk temyiz çağına gelince ona yaşına uygun bir üslupla İslam’ı anlatırlar. Çocuklar da kendilerini yetiştiren anne babalarına karşı saygı ve şefkat gösterir, isteklerini yerine getirir ve onları memnun ederler. Âyette, anne babasının doğru uyarılarına kulak vermeyen ve ahirette azap çekecek bir kişiden bahsedilmektedir.

Mesaj:

152. Anne babaların çocuklarına İslam dinini öğretmesi, çocukların da bu konuda onlara itaat etmesi gerekir.

153. “Allah’ın rızası, anne babanın rızasındadır. Allah’ın gazabı, anne babanın gazabındadır.” (Tirmizi, Birr, 3)

154. “Hiçbir anne baba evladına güzel terbiyeden daha hayırlı bir bağışta bulunmamıştır.” (Tirmizi, Birr, 33)

Kelime Dağarcığı:

Kurûn: Nesiller, çağlar.

İstiğâse: Yardım istemek.

Mushaf sayfa no: 504
Hafızlık sayfa no: 26. cüz / 17. sayfa

وَلَقَدْ اَهْلَكْنَا مَا حَوْلَكُمْ مِنَ الْقُرٰى وَصَرَّفْنَا الْاٰيَاتِ لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُونَ •

(

“Çevrenizdeki nice şehirleri helak ettik, belki dönerler diye uyarıcı işaretler de vermiştik.”
(Ahkâf, 46/27)

HELAK EDİLEN KAVİMLERDEN İBRET ALMAK

Bilgi:

Yüce Allah, yaratılmışların en şereflisi olan insana akıl ve irade vermiş, bunun sonucu olarak da ona birtakım sorumluluklar yüklemiştir. Bu sorumlulukları bildirmek üzere tarihin farklı zamanlarında peygamberler ve kitaplar gelmiştir. Ancak Âd ve Semûd gibi bazı kavimler, kendilerine apaçık deliller getiren peygamberlerini yalanlamış, Allah da o toplulukları helak etmiştir. İşte helak olan bu kavimlerin, Kur’an’da anlatılmasındaki gaye, onların acı akıbetlerinden ders ve ibret alınmasıdır.

Mesaj:

155. Önceki ümmetlere verilen cezalardan ibret almak gerekir.

156. Allah, hiçbir topluma zulmetmiş değildir. Zira önceden uyarıcı peygamberler göndermiştir. (bk. Şuara, 26/208, 209)

Kelime Dağarcığı:

Karye [çoğul: kurâ]: Köy, belde, şehir.

Helak: Yok etmek suretiyle cezalandırma.

Mushaf sayfa no: 505
Hafızlık sayfa no: 26. cüz / 16. sayfa

اَوَلَمْ يَرَوْا اَنَّ اللّٰهَ الَّذ۪ي خَلَقَ السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضَ وَلَمْ يَعْيَ بِخَلْقِهِنَّ بِقَادِرٍ عَلٰٓي اَنْ يُحْيِيَ الْمَوْتٰىۜ بَلٰٓي اِنَّهُ عَلٰى كُلِّ شَئٍْ قَد۪يرٌ •

(

“Gökleri ve yeri yaratan, bunları yaratma konusunda acze düşmeyen Allah’ın, ölüleri diriltmeye gücü yeteceğini düşünmüyorlar mı? Şüphe yok ki O’nun her şeye gücü yeter.”
(Ahkâf, 46/33)

HER ŞEYİ YARATAN ALLAH, ÖLÜLERİ DE DİRİLTİR.

Bilgi:

Peygamberler, öldükten sonra dirilmenin gerçek olduğunu bildirdiler ve buna iman etmeye çağırdılar. İnsanların çoğu ise, “Sahi biz, ölüp de toprak ve kemik yığını hâline gelmişken mi, yeniden diriltileceğiz?” diyerek inkârcılığı seçtiler. Hatta onlar, öldükten sonra diriltilmenin geçmiştekilerin masallarından başka bir şey olmadığını iddia ettiler. Hâlbuki akıllarını kullanıp kudreti sonsuz ve sınırsız olan Yüce Allah’ın gökleri ve yeri nasıl yarattığına bakmaları, yeniden diriltilmenin gerçek olduğunu anlamaları için yeterliydi.

Mesaj:

157. Allah’ın gökleri ve yeri kolaylıkla ve mükemmel bir şekilde yaratması, ölüleri de dirilteceğini gösteren bir delildir.

158. Kıştan sonra baharın gelmesi, Allah’ın sonsuz kudretini gösteren en güzel delillerden biridir.

Kelime Dağarcığı:

Halaka: Yarattı, yoktan var etti.

Kadîr : Allah’ın sıfatı olarak güçlü, kuvvetli, istediğini istediği gibi yapabilen.

Mushaf sayfa no: 506
Hafızlık sayfa no: 26. cüz / 15. sayfa

يَٓا اَيُّهَا الَّذ۪ينَ اٰمَنُٓوا اِنْ تَنْصُرُوا اللّٰهَ يَنْصُرْكُمْ وَيُثَبِّتْ اَقْدَامَكُمْ •

(

“Ey iman edenler! Allah’a yardım ederseniz O da size yardım eder ve ayaklarınızı sağlam bastırır.”
(Muhammed, 47/7)

KİM ALLAH’IN DİNİNE YARDIM EDERSE ALLAH DA O’NA YARDIM EDER.

Bilgi:

Allah’ın, insanların yardımına ihtiyacı yoktur. Bu sebeple Allah’a yardım etmek demek, O’nun emrini tutmak, insanlar için bir rahmet olan dininin öğrenilmesi ve yayılması için çaba sarf etmek ve bu maksatla Resûlüne yardımcı olmak demektir. İnsan Allah’ın dini için gayret sarf ederse Allah da ona yardımcı olur, önündeki engelleri kaldırır. Düşmanları ne kadar güçlü olurlarsa olsunlar, ona dayanma gücü ve düşmanlarına karşı zafere ulaşma imkânı verir. Ahirette de onu cennetiyle mükâfatlandırır.

Mesaj:

159. Müslüman’ın Allah’ın yardımını hak etmesi için O’nun yolunda malıyla canıyla çalışması ve gayret etmesi gerekir.

160. İnsan, iradesini Allah’ın dinine hizmet etmeye sevk ederse, Allah da ona yardımcı olur.

Kelime Dağarcığı:

Nusret: Yardım, özellikle Allah’ın yardımı.

Mushaf sayfa no: 507
Hafızlık sayfa no: 26. cüz / 14. sayfa

فَاعْلَمْ اَنَّهُ لَٓا اِلٰهَ اِلَّا اللّٰهُ وَاسْتَغْفِرْ لِذَنْبِكَ وَلِلْمُؤْمِن۪ينَ وَالْمُؤْمِنَاتِۜ وَاللّٰهُ يَعْلَمُ مُتَقَلَّبَكُمْ وَمَثْوٰيكُمْ۟ •

(

“Bil ki, Allah’tan başka ilah yoktur. Kendi günahın için, erkek kadın müminler için Allah’tan af dile. Ne yapacağınızı ve yerinizin neresi olacağını Allah bilir.”
(Muhammed, 47/19)

KENDİN VE DİĞER MÜMİNLER İÇİN ALLAH’TAN AF DİLE!

Bilgi:

Yüce Allah, Peygamberimize hem kendisi için hem de müminlerin günahları için bağışlanma dilemesini emretmiştir. Çünkü âlemlere rahmet olarak gönderilen Resûlullah’ın Allah katında kıymetli bir yeri vardır. Hz. Peygamber günde yetmiş defadan fazla, bazen yüz defa tövbe ve istiğfâr ederdi (Müslim, Zikir 41; Buhârî, Daavât 3). Ayrıca âyette, Hz. Peygamber’in şahsında bütün Müslümanlara, Allah’tan af dileyip istiğfâr etmeleri öğütlenmektedir.

Mesaj:

161. Mümin her fırsatta tövbe ve istiğfâr eder.

162. “Kim bir kötülük yapar yahut nefsine zulmeder de sonra Allah’tan kendini bağışlamasını dilerse, Allah’ı çok bağışlayıcı, çok merhametli bulur.” (Nisâ, 4/110)

Kelime Dağarcığı:

İstiğfâr: Allah’tan hata ve günahların bağışlanmasını istemek, tövbe etmek.

Mushaf sayfa no: 508
Hafızlık sayfa no: 26. cüz / 13. sayfa

اَفَلَا يَتَدَبَّرُونَ الْقُرْاٰنَ اَمْ عَلٰى قُلُوبٍ اَقْفَالُهَا •

(

“Kur’an’ı okuyup düşünmezler mi? Yoksa kalpler üzerinde
kilitleri mi var?”
(Muhammed, 47/24)

KUR’AN’SIZ KALMIŞ KİLİTLİ KALPLER

Bilgi:

Kur’an, insanları karanlıktan aydınlığa çıkaran bir rehber olarak gönderilmişti. Ancak bazı insanlar Kur’an’a inanıyor gibi göründükleri hâlde, mesajlarının gereğini yerine getirmekte gevşek davranıyorlardı. Yüce Allah, bu durumun Kur’an’ı gereği gibi okumamaktan kaynaklandığına işaret etmiş ve ayetler üzerinde düşünmemeyi kalplerin kilitli olmasına benzetmiştir. Kur’an’ı anlayıp uygulamak önemli olduğu gibi lafzını okumak da sevaptır. Zira Hz. Peygamber, Kur’an’dan okunan her harfe karşılık on sevap verileceğini bildirmiştir (Tirmizî, “Fezailü’l-Kur’an”, 16).

Mesaj:

163. Yüce Allah, Kur’an-ı Kerim’i, insanlar ayetlerini düşünsünler ve öğüt alsınlar diye indirmiştir.

164. Kur’an kilitli kalpleri açan yegâne anahtardır.

Kelime Dağarcığı:

Tedebbür: Tefekkür etmek; enine boyuna, inceden inceye düşünmek.

Mushaf sayfa no: 509
Hafızlık sayfa no: 26. cüz / 12. sayfa

اِنَّمَا الْحَيٰوةُ الدُّنْيَا لَعِبٌ وَلَهْوٌۜ وَاِنْ تُؤْمِنُوا وَتَتَّقُوا يُؤْتِكُمْ اُجُورَكُمْ وَلَا يَسْـَٔلْكُمْ اَمْوَالَكُمْ •

(

“Dünya hayatı oyun ve eğlenceden ibarettir. Siz iman eder ve Allah’a itaatsizlikten sakınırsanız O da hak ettiğiniz karşılığı verecek, sizden servetinizi de istemeyecektir.”
(Muhammed, 47/36)

DÜNYA HAYATI GEÇİCİDİR.

Bilgi:

Dünya hayatı, ahireti kazanmak için değerlendirilmediği takdirde insana gerçek bir fayda sağlamaz. Onu bir oyun ve bir eğlence olmaktan çıkarmak için ise Allah’a iman etmek, O’nun emir ve yasaklarına itaatsizlikten kaçınmak gerekir. Kişi bu şekilde davrandığında Allah da ona yaptığı iyi şeylerin karşılığını mutlaka verecektir. Kaldı ki, Allah Teâla, insanlardan tüm mallarını sadaka ve zekât olarak harcamalarını istememektedir. Farz olanlar dışında kalan ibadet maksatlı harcamaları kişilerin tercihine bırakmıştır.

Mesaj:

165. Müslüman’ın, dünyadaki geçici hayatı yaşarken, ebedî hayatı kazanmak için çalışması öncelikli görevidir.

166. Allah’ın emirleri doğrultusunda yaşayan kişiye Allah mutlaka mükâfatını verecektir.

Kelime Dağarcığı:

Takva: Allah’ın emirlerine uymak ve yasaklarına karşı gelmekten sakınmak.

Mushaf sayfa no: 510
Hafızlık sayfa no: 26. cüz / 11. sayfa

هُوَ الَّذ۪ٓي اَنْزَلَ السَّك۪ينَةَ في۪ قُلُوبِ الْمُؤْمِن۪ينَ لِيَزْدَادُٓوا ا۪يمَانًا مَعَ ا۪يمَانِهِمْۜ وَلِلّٰهِ جُنُودُ السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضِۜ وَكَانَ اللّٰهُ عَل۪يمًا حَك۪يمًاۙ •

(

“İmanlarına iman katsınlar diye müminlerin kalplerine huzur ve güven aşılayan da O’dur. Göklerin ve yerin askerleri yalnız Allah’a aittir ve Allah her şeyi bilmekte, yerinde yapmaktadır.”
(Fetih, 48/4)

ALLAH’IN MÜJDESİ

Bilgi:

Mekkeli müşriklerle yapılan Hudeybiye Antlaşmasından sonra Müslümanlar umre yapamadan geri döndüler. Bundan dolayı büyük üzüntü ve sıkıntı duydular. Dönüş yolunda Allah Teâla Fetih sûresini indirerek Müslümanları fetihle müjdeledi ve gönüllerindeki sıkıntıları giderdi. Hz. Peygamber de Fetih sûresi ile ilgili olarak, “Bana, üzerine güneşin doğduğu her şeyden daha değerli ve güzel bir sûre gönderildi.” (Buhari, Tefsir, 48) buyurmuştur.

Mesaj:

167. Allah’ın yardımı her zaman sabreden müminlerle beraberdir.

168. Allah (c.c.), müminlerin gönlüne iman ve Allah’a bağlılıklarının güçlenmesi için sıkıntıdan sonra huzur verir.

Kelime Dağarcığı:

Sekînet: Sakinlik, gönül huzuru, itmi’nan, güven.

Cünd [çoğul: cünûd]: Asker, ordu.

Mushaf sayfa no: 511
Hafızlık sayfa no: 26. cüz / 10. sayfa

اِنَّ الَّذ۪ينَ يُبَايِعُونَكَ اِنَّمَا يُبَايِعُونَ اللّٰهَۜ يَدُ اللّٰهِ فَوْقَ اَيْد۪يهِمْۚ فَمَنْ نَكَثَ فَاِنَّمَا يَنْكُثُ عَلٰى نَفْسِه۪ۚ وَمَنْ اَوْفٰى بِمَا عَاهَدَ عَلَيْهُ اللّٰهَ فَسَيُؤْت۪يهِ اَجْرًا عَظ۪يمًا۟ •

(

“Sana yeminle bağlılık sözü verenler gerçekte bu sözü Allah’a vermiş oluyorlar, Allah’ın eli onların elleri üzerindedir. Bu sebeple kim Allah’a verdiği ahdi bozarsa ancak kendi aleyhine bozmuş olur, Allah’a verdiği sözün gereğini yerine getirene ise Allah yakında büyük ödül verecektir.”
(Fetih, 48/10)

PEYGAMBERE BİAT

Bilgi:

Hicretin altıncı yılında Hz. Peygamber, 1400 Müslümanla birlikte umre yapmak için Mekke’ye doğru yola çıkmıştı. Ancak Kureyş müşrikleri, Müslümanları Mekke’ye sokmamak için bir birlik göndermişti. Bu esnada Peygamberimiz ve Müslümanlar da Hudeybiye’ye ulaşmıştı. Hz. Peygamber savaşmak niyetinde değildi. Bu yüzden Hz. Osman’ı Kureyş’e elçi olarak gönderdi. Hz. Osman’ın (r.a.) dönüşü gecikince, Hz. Peygamber bir ağacın altına oturarak ashâbından, Hz. Osman öldürülmüşse ölünceye kadar savaşacaklarına dair söz aldı. Buna “Rıdvan Biatı” denir. Sonunda Hz. Osman geri döndü. Müzakereler sonunda müşriklerle Hudeybiye Antlaşması yapıldı.

Mesaj:

169. Allah’a verdiği sözü tutan kişiye ahirette büyük bir mükâfat verilecektir.

170. Sahabe-i Kiram, Hz. Peygamber’i canlarından daha çok seviyordu.

Kelime Dağarcığı:

Biat: Bağlılığını bildirmek; emrinde olduğuna dair söz vermek.

Mushaf sayfa no: 512
Hafızlık sayfa no: 26. cüz / 9. sayfa

لَيْسَ عَلَى الْاَعْمٰى حَرَجٌ وَلَاعَلَى الْاَعْرَجِ حَرَجٌ وَلَاعَلَى الْمَر۪يضِ حَرَجٌۜ وَمَنْ يُطِعِ اللّٰهَ وَرَسُولَهُ يُدْخِلْهُ جَنَّاتٍ تَجْر۪ي مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهَارُۚ وَمَنْ يَتَوَلَّ يُعَذِّبْهُ عَذَابًا اَل۪يمًا۟ •

(

“Gözü görmeyene zorlama yoktur, topala zorlama yoktur, hastaya zorlama yoktur. Kim Allah ve resulünün sözlerini dinlerse onları, altından ırmaklar akan cennetlere sokar; kim de yüz çevirirse onu acı bir şekilde cezalandırır.”
(Fetih, 48/17)

SAVAŞA KATILMAMA MAZERETLERİ

Bilgi:

Kureyş’in saldırısından korkarak sefere çıkmayan ve Medine civarında yaşayan bazı kabileler vardı. Bunlar, Hudeybiye Antlaşması dönüşünde Hz. Peygamber’den özür dilemişlerdi. Daha sonra Yüce Allah bu sefere çıkmayanların, ileride çok güçlü bir kavme karşı savaşa çağrılacağını, onlarla savaşacaklarını, eğer bu emre itaat ederlerse onları mükâfatlandıracağını beyan etmiştir. Ancak önceki gibi savaşa katılmazlarsa acıklı bir azaba uğratılacaklarını bildirmiştir. Bunun üzerine kör, topal ve hastalar kendi durumlarının ne olacağını Hz. Peygamber’e sordular. Allah da onlarla ilgili yukarıdaki hükmünü indirdi.

Mesaj:

Mazeretsiz olarak savaşa katılmamak dinen günahtır.

Kelime Dağarcığı:

İtaat: Emir ve yasaklara isteyerek uymak, sevap elde edilen herhangi bir ameli yapmak.

Mushaf sayfa no: 513
Hafızlık sayfa no: 26. cüz / 8. sayfa

هُوَ الَّذ۪ٓي اَرْسَلَ رَسُولَهُ بِالْهُدٰى وَد۪ينِ الْحَقِّ لِيُظْهِرَهُ عَلَى الدّ۪ينِ كُلِّه۪ۜ وَكَفٰى بِاللّٰهِ شَه۪يدًاۜ •

(

“Bütün dinlerin üzerindeki yerini alsın diye resulünü doğru yol rehberi ve hak din ile gönderen O’dur. Buna tanık olarak da Allah yeter.”
(Fetih, 48/28)

HAK DİN

Bilgi:

Yüce Allah, Hz. Âdem’den beri insanlara ilahî mesajını göndermekte, onları peygamberlerin diliyle uyarmaktadır. Bunun bir sonucu olarak tarih boyunca pek çok peygamber ve birçok kitap göndermiştir. Ancak insanlar bu peygamberleri yalanlamışlar ve zamanla da onların getirdiği kitapları tahrif etmişlerdir. Son olarak Yüce Allah, Hz. Muhammed’i göndermekle önceki bütün şeriatları, Kur’an’ı göndererek de önceki kitapları yürürlükten kaldırmıştır.

Mesaj:

171. “Allah katında hak din İslam’dır.” (Âl-i İmrân, 3/19)

172. İslam her zaman diğer batıl dinlere galip gelecektir.

Kelime Dağarcığı:

Hidâyet: Allah’ın, kitap ve peygamberleri vasıtasıyla insanlara doğru yolu göstermesi ve onları bu yola ulaştırması.

Hak Din: Hakk’ın dini, doğru din, Hak Teâla’dan başkasına ibadeti kabul etmeyen İslam dini.

Mushaf sayfa no: 514
Hafızlık sayfa no: 26. cüz / 7. sayfa

س۪يمَاهُمْ في۪ وُجُوهِهِمْ مِنْ اَثَرِ السُّجُودِۜ

(

“Onların nişanları yüzlerindeki secde izleridir.”
(Fetih, 48/29)

SAHABENİN ÖRNEKLİĞİ

Bilgi:

Hz. Peygamber, İslam’ı önce eşi Hz. Hatice gibi en yakınlarına tebliğ etmeye başlamıştır. Sonra İslam davası kısa zamanda çığ gibi büyümüştür. Hz. Peygamber, bu ilk nesli İslam’ın nuruyla aydınlatmış, nebevî eğitim metoduyla yetiştirmiştir. Zaten Kur’an’ın dolayısıyla İslam’ın asıl amacı insanlara doğru yolu göstermek, dünyada bütün insanlık için örnek olacak bir topluluk yetiştirmek, örnek toplumun dünya görüşünü insanlığa sunmak, insanların hür iradeleriyle onlara tabi olmasını teşvik etmektir.

Mesaj:

173. Müslümanlar, sahabileri örnek almalıdırlar.

174. Müslüman, kâfirlere karşı sert ve katı; müminlere karşı ise yumuşak ve merhametli olmalıdır.

175. Allah’a yapılan ibadetlerin güzellikleri müminin hayatına yansır.

Kelime Dağarcığı:

Secde: Allah’a kulluk etmek maksadıyla ayaklar, dizler ve ellerle beraber alnı yere koymak.

Mushaf sayfa no: 515
Hafızlık sayfa no: 26. cüz / 6. sayfa

يَٓا اَيُّهَا الَّذ۪ينَ اٰمَنُٓوا اِنْ جَٓاءَكُمْ فَاسِقٌ بِنَبَاٍ فَتَبَيَّنُٓوا اَنْ تُص۪يبُوا قَوْمًا بِجَهَالَةٍ فَتُصْبِحُوا عَلٰى مَا فَعَلْتُمْ نَادِم۪ينَ •

(

“Ey iman edenler! Bilmeden birilerine zarar verip de sonra yaptığınıza pişman olmamanız için, yoldan çıkmışın biri size bir haber getirdiğinde doğruluğunu araştırın.”
(Hucûrât, 49/6)

FASIĞIN HABERİ

Bilgi:

Hz. Peygamber, Velid İbn Ukbe’yi, zekât memuru olarak Mustalikoğulları’na göndermişti. Onlar da Velid’i karşılamaya çıkmışlardı. Velîd henüz yoldayken birisi, bu kabileden silahlı bir grubun ona doğru yola çıktığı haberini getirmişti. Velid de, kendisini öldürecekleri korkusuna kapılarak gerisin geriye Hz. Peygamber’in yanına dönmüş ve durumu anlatmıştı. Bunun üzerine Peygamberimiz öfkelenmiş ve Mustalikoğulları ile savaşmayı tasarlamıştı. Ancak yapılan araştırmada, gelen haberin doğru olmadığı anlaşılmıştır.

Mesaj:

176. Güvenilmez kişilerin getirdiği haberi araştırmak gerekir. Çünkü onlardan bazıları Müslümanların arasına fitne sokmak ister.

177. Düşünerek hareket etmek Allah’tan, düşünmeden acele ile hareket etmek şeytandandır.

Kelime Dağarcığı:

Fâsık: İtaatten ayrılıp asi olan, büyük günah işleyen kişi.

Mushaf sayfa no: 516
Hafızlık sayfa no: 26. cüz / 5. sayfa

يَٓا اَيُّهَا النَّاسُ اِنَّا خَلَقْنَاكُمْ مِنْ ذَكَرٍ وَاُنْثٰى وَجَعَلْنَاكُمْ شُعُوبًا وَقَبَٓائِلَ لِتَعَارَفُواۜ اِنَّ اَكْرَمَكُمْ عِنْدَ اللّٰهِ اَتْقٰيكُمْۜ اِنَّ اللّٰهَ عَل۪يمٌ خَب۪يرٌ •

(

“Ey insanlar! Şüphesiz sizi bir erkek ile bir dişiden yarattık, tanışasınız diye sizi kavim ve kabilelere ayırdık, Allah katında en değerli olanınız O’na itaatsizlikten en fazla sakınanınızdır. Allah, her şeyi hakkıyla bilmektedir, her şeyden haberdardır.”
(Hucûrât, 49/13)

ALLAH KATINDA ÜSTÜNLÜK TAKVADADIR.

Bilgi:

Araplar arasında kabileleri ile övünme, kendilerini bu yüzden başkalarından üstün görme âdeti mevcuttu. İslam, insanların eşit olduğunu ilan edince bunu sindirmekte zorlananlar oldu. Hz. Peygamber (s.a.s) bunlarla mücadele etti, müminleri eğitti ve meşhur Veda hutbesinde bütün insanlığa şöyle seslendi: “Ey insanlar! Şunu iyi biliniz ki rabbiniz birdir, babanız birdir. Arap’ın başka ırka, başka ırkın Arap’a, beyazın siyaha, siyahın beyaza, dindarlık ve ahlâk üstünlüğü dışında bir üstünlüğü yoktur. Dinleyin! Bu ilahî gerçeği size tebliğ ettim mi, bildirdim mi?” Kendisini dinleyenler hep birden “evet” dediler (Ahmed, Müsned, V/411).

Mesaj:

178. İnsanın şeref ve değeri, etnik aidiyete değil kendi çabasıyla elde ettiği takvaya bağlıdır.

179. En doğru değer ölçüsü takvadır.

Kelime Dağarcığı:

Teâruf: Tanışma, görüşme.

Mushaf sayfa no: 517
Hafızlık sayfa no: 26. cüz / 4. sayfa

اَفَلَمْ يَنْظُرُٓوا اِلَى السَّمَٓاءِ فَوْقَهُمْ كَيْفَ بَنَيْنَاهَا وَزَيَّنَّاهَا وَمَا لَهَا مِنْ فُرُوجٍ •

(

“Üstlerindeki göğe bakmıyorlar mı? Hiçbir kusuru olmaksızın onu nasıl kurduk, nasıl süsledik.”
(Kâf, 50/6)

GÖĞÜN KUSURSUZ YARATILIŞI

Bilgi:

Allah, kâinata kusursuz bir denge ve ahenk koymuştur. İnsanoğlu da Allah’ın kudretinin yüceliğini yansıtan bu düzenin kanıtlarının ortasında yaşamaktadır. Tabiat bizatihi mucizedir. Mesela gökler yani gök cisimleri ve bunların sistemi başka türlü kurulsaydı, yer başka türlü yaratılsaydı orada, bildiğimiz hayat düzeni ve canlılar olmazdı. Bu da bize gösteriyor ki, vahiy kitabının yanında kâinat kitabı da bize Allah’ı kanıtlayan âyetlerle doludur; fakat bu âyetleri ancak aklını kullananlar görüp anlarlar.

Mesaj:

180. Kâinatta var olan bu kadar büyük-küçük varlık, yüce bir kudret olmadan kendiliğinden meydana gelemez.

181. Kur’an bizi bilgi ve bilim dünyasından geçirerek imana ve hidayete götürmektedir.

Kelime Dağarcığı:

Ziynet: Süs, süsleme.

Mushaf sayfa no: 518
Hafızlık sayfa no: 26. cüz / 3. sayfa

وَلَقَدْ خَلَقْنَا الْاِنْسَانَ وَنَعْلَمُ مَا تُوَسْوِسُ بِه۪ نَفْسُهُۚ وَنَحْنُ اَقْرَبُ اِلَيْهِ مِنْ حَبْلِ الْوَر۪يدِ •

(

“Andolsun, insanı biz yarattık ve elbette içinden geçenleri biliriz ve biz ona şah damarından daha yakınız.”
(Kâf, 50/16)

İHSAN ŞUURU

Bilgi:

Hz. Ömer’in anlattığına göre, bir gün Peygamberimizin huzuruna, elbisesi beyaz mı beyaz, saçları siyah mı siyah, yoldan gelmiş bir hâli olmayan ve kimsenin tanımadığı bir adam çıkageldi. Resûlullah’ın önüne oturdu, dizlerini onun dizlerine dayadı ve, “Ey Muhammed” diyerek bazı sorular sordu. Bu sorulardan biri de ihsan ile ilgiliydi. Resûlullah (s.a.s.), “İhsan, Allah’a onu görüyormuşsun gibi kulluk etmendir. Sen onu görmüyorsan da O seni mutlaka görüyor.” buyurdu (Müslim, “Îmân”, 1, 5).

Mesaj:

182. Müslüman’ın, daima Allah’ın gözetimi (murakabesi) altında olduğu bilinciyle yükümlülüklerini yerine getirmesi, sorumluluklarına sahip çıkması gerekir.

183. İnsanı en iyi bilen, onu yaratandır.

Kelime Dağarcığı:

Vesvese: Saptırıcı telkin, kuruntu, şüphe.

Nahnü: Biz

Habl: İp, kordon, damar.

Mushaf sayfa no: 519
Hafızlık sayfa no: 26. cüz / 2. sayfa

اِنَّا نَحْنُ نُحْي۪ وَنُم۪يتُ وَاِلَيْنَا الْمَص۪يرُۙ •

(

“Biz, ancak biz hayat veririz ve öldürürüz, dönüş de elbet bizedir.”
(Kâf, 50/43)

YARATAN VE ÖLDÜREN ALLAH!

Bilgi:

Allah, nice kuvvetli kavimleri kendilerine gelen peygamberlere iman etmedikleri için helak etmiştir. Nitekim Nemrut, Allah’ın kendisine verdiği iktidara dayanarak rabbi hakkında İbrahim peygamberle tartışmaya girişmiş, “Hayat veren ve öldüren benim.” iddiasında bulunmuştu. Ancak, İbrahim (a.s.), “Allah güneşi doğudan getirmektedir, hadi sen de onu batıdan getir.” deyince bu inkârcı ne diyeceğini bilememişti. Müslüman, geçmiş kavimlerin hâlini düşünüp aklını kullanarak öğüt almalı. Allah’ın kendisine verdiği dünya nimetlerine aldanarak inkâr yoluna düşmemelidir.

Mesaj:

184. İnsanları yaratan ve öldüren ancak Allah’tır.

185. Bütün insanlar hesap vermek için Allah’ın huzuruna çıkacaklardır.

Kelime Dağarcığı:

İhyâ: Canlandırmak, diriltmek.

Mushaf sayfa no: 520
Hafızlık sayfa no: 26. cüz / 1. sayfa

اِنَّ الْمُتَّق۪ينَ في۪ جَنَّاتٍ وَعُيُونٍۙ • اٰخِذ۪ينَ مَٓا اٰتٰيهُمْ رَبُّهُمْۜ اِنَّهُمْ كَانُوا قَبْلَ ذٰلِكَ مُحْسِن۪ينَۜ •

(

“Allah’a saygısızlıktan sakınanlar ise rablerinin kendilerine verdiklerini alarak cennetlerde ve pınar başlarında olacaklar. Çünkü onlar daha önce güzel davranışlar içindeydiler.”
(Zâriyât, 51/15-16)

MÜTTAKÎLERİN MÜKÂFATI:
CENNET PINARLARI

Bilgi:

Hz. Peygamber’in şair, Kur’an’ın da şiir olduğunu iddia eden yalancılar vardı. Onlar cehalet içerisinde kalmış gafillerdi. Onlar ahirette cehenneme girecek, ateşle cezalandırılacaklardır. Ancak, bir de Hz. Peygamber’in getirdiklerine iman edenler vardı. Onlar, Allah’ın emirlerine itaat eden, güzel işler yapan, geceleri çokça ibadet eden, seher vakitlerinde çokça istiğfar eden müttakî müminlerdi. Yaptıkları bu güzel işlerin mükâfatı olarak cennete girecekler ve pınar başlarında istirahat edeceklerdir.

Mesaj:

186. Dünyada iken yapılan sâlih amellerin mükâfatı ahirette mutlaka görülecektir (bk. Hâkka, 69/19-24).

187. Ebedî mutluluk Allah’a karşı sorumluluk bilinciyle hareket etmekten geçmektedir.

Kelime Dağarcığı:

Müttakî: Takva sahibi olan, Allah’a saygısızlık etmekten sakınan kimse.

Muhsin: İman edip sâlih ameller işleyen, yaptığı her işi ve görevi en iyi bir şekilde yapan kimse.

Mushaf sayfa no: 521
Hafızlık sayfa no: 27. cüz / 20. sayfa

فَفِرُّٓوا اِلَى اللّٰهِۜ اِنّي۪ لَكُمْ مِنْهُ نَذ۪يرٌ مُب۪ينٌۚ •

(

“(Peygamber şöyle dedi:) “Şu hâlde Allah’a sığının. Şüphesiz, ben sizin için O’nun tarafından apaçık bir uyarıcıyım.”
(Zâriyât, 51/50)

ALLAH’A ÇAĞIRANLAR

Bilgi:

İnsanı yaratan Allah, onu kendisine iman edip kulluk etmekle yükümlü kılmıştır. Bu yükümlülüğü hatırlatmak için tarihin çeşitli zamanlarında peygamberler göndermiştir. Gönderilen bu peygamberler de insanları Allah’a iman etmeye çağırmıştır. Bazı topluluklar ise peygamberlerinin bu çağrısını kabul etmemiş ve peygamberlerini yalanlamışlardır. Örneğin Lût’un (a.s.) kavmi onun getirdiği ilahî mesajları yalanlamıştır. Firavun da Hz. Mûsâ’nın getirdiği Tevrat’a iman etmeyip “Rabb”lik iddiasında bulunmuştu. Bu kavimler, her şeyi yaratan Allah’a sığınsalardı, sonunda başlarına gelen ilahî azaplara uğramayacaklardı.

Mesaj:

188. Yalnız, Allah’a sığınmak ve O’nun gösterdiği yolda yürümek gerekir.

189. Peygamberlerin görevi insanları uyarmaktır.

190. İnsan, nefsine uyarak Allah’tan kaçmak yerine olanca gücüyle O’na yaklaşmaya çalışmalıdır.

Kelime Dağarcığı:

Nezîr: Uyarıcı.

Mushaf sayfa no: 522
Hafızlık sayfa no: 27. cüz / 19. sayfa

وَمَاخَلَقْتُ الْجِنَّ وَالْاِنْسَ اِلَّا لِيَعْبُدُونِ •

(

“Ben cinleri ve insanları, başka değil, sırf bana kulluk etsinler diye yarattım.”
(Zâriyât, 51/56)

YARATILIŞIMIZIN AMACI, ALLAH’A KULLUK ETMEKTİR.

Bilgi:

Muâz b. Cebel anlatıyor: “Hz. Peygamber, ‘Ey Muâz! Allah’ın kullar üzerinde, kulların da Allah üzerinde ne hakkı vardır, bilir misin?’ buyurdu. Ben, ‘Allah ve Resûlü daha iyi bilir’, dedim. Bunun üzerine Resûlullah, ‘Allah’ın, kulları üzerindeki hakkı, onların sadece Allah’a kulluk etmeleri ve hiçbir şeyi O’na ortak tutmamalarıdır. Kulların da Allah üzerindeki hakkı, kendisine şirk koşmayanlara azap etmemesidir.’ buyurdu.” (Buhârî, Cihâd 46)

Mesaj:

191. İnsanların ve cinlerin yaratılmasının amacı, Allah’ı tanıyıp O’na ibadet ve kulluk etmeleridir.

192. İnsan, hayatıyla ilgili planlamalar yaparken yaratılış gayesini asla hatırından çıkarmamalıdır.

Kelime Dağarcığı:

Cin: Meleklerden ve insanlardan ayrı, duyu organlarıyla algılanamayan, çeşitli şekillere girebilen ve ilahî emirlere uymakla yükümlü tutulan ruhanî varlık.

Mushaf sayfa no: 523
Hafızlık sayfa no: 27. cüz / 18. sayfa

اِنَّ الْمُتَّق۪ينَ في۪ جَنَّاتٍ وَنَع۪يمٍۙ • فَاكِه۪ينَ بِمَٓا اٰتٰيهُمْ رَبُّهُمْۚ وَوَقٰيهُمْ رَبُّهُمْ عَذَابَ الْجَح۪يمِ •

(

“Allah’a saygısızlıktan sakınanlar ise, rablerinin kendilerine verdiğiyle mutluluk bularak cennetlerde ve nimetler içinde olacaklardır.
Rableri onları cehennem azabından da korumuş olacaktır.”
(Tûr, 52/17-18)

MÜTTAKÎLERİN MÜKÂFATI:
CENNET NİMETLERİ

Bilgi:

Kıyamet bütün dehşetiyle mutlaka kopacaktır. O gün gökler çalkalanacaktır. Dağlar yürütülecektir. İnsanların hepsi ölecek ve sonra mutlaka diriltileceklerdir. Kıyamet gününü inkâr edenler cehenneme sokulacak, müttakî müminler ise cennete girecek ve tahtları üzerine oturacaklardır. Canlarının her istediği onlara Allah’ın lütfuyla verilecektir.

Mesaj:

193. Dünyada iken yapılan sâlih amellerin mükâfatı ahirette mutlaka görülecektir. (bk. Hâkka, 69/19-24)

194. Ahirette insana ancak dünyadaki çalışmasının karşılığı verilir. (bk. Necm, 53/39)

195. Takvâ, cehennemden kurtarır ve cennete götürür.

Kelime Dağarcığı:

Müttakî: Takva sahibi, Allah’a saygısızlık yapmaktan sakınan.

Cahîm: Ateş, Cehennem.

Mushaf sayfa no: 524
Hafızlık sayfa no: 27. cüz / 17. sayfa

اَمْ خُلِقُوا مِنْ غَيْرِ شَئٍْ اَمْ هُمُ الْخَالِقُونَۜ • اَمْ خَلَقُوا السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضَۚ بَلْ لَايُوقِنُونَۜ •

(

“Acaba onlar bir yaratıcı bulunmadan mı yaratıldılar, yoksa yaratıcı kendileri midir? Yoksa gökleri ve yeri onlar mı yaratmışlar? Hayır hayır! Onlar bir türlü idrak edip inanmıyorlar.”
(Tûr, 52/35-36)

TEK YARATICI ALLAH’TIR.

Bilgi:

Yüce Allah, inanmamakta direnen, üstelik Hz. Peygamber’e iftira ve haksızlık ederek onu karalamaya çalışanlara çeşitli sorular yöneltmektedir. Onlar bu soruların cevaplarını düşünselerdi, bizi yaratan Allah’ın varlığına inanacaklardı. Çünkü hiçbir şey sebepsiz olmadığı gibi, yokluk da varlığa sebep olamaz. Hiçbir varlık bir yaratıcı olmadan meydana gelmez. Yok olan, ne kendini ne de başkasını vücuda getirebilir. Tabiat ilimlerinde de esas olan bu kanun, eşyanın kendiliğinden meydana geldiği fikrini de iptal eder. Yaratıcı mevcut olmayınca hiçbir şey yaratılamaz.

Mesaj:

Hiçbir varlık kendi kendine meydana gelemez. Her şeyi yaratan, Allah’tır.

Kelime Dağarcığı:

Hâlik: Yaratan.

Mushaf sayfa no: 525
Hafızlık sayfa no: 27. cüz / 16. sayfa

اَمْ لِلْاِنْسَانِ مَا تَمَنّٰىۘ • فَلِلّٰهِ الْاٰخِرَةُ وَالْاُ۫ولٰى۟ •

(

“İnsan arzu ettiği her şeye sahip olabilir mi ki? Ahiret de Allah’ındır, dünya da.”
(Necm, 53/24-25)

DÜNYA DA AHİRET DE ALLAH’INDIR.

Bilgi:

Mekkeli müşrikler putlara tapar, onların kendilerine şefaatçi ve yardımcı olacağına inanırlar, bunu arzularlardı. Allah Teâla, Hz. Peygamber’i ve onunla Kur’an’ı göndererek bu inanışın, gerçek yönü olmayan kuruntulardan ibaret olduğunu ortaya koydu. Zira o putların kendilerine bir faydası olmadığı gibi onlara da bir faydası yoktu ve olmayacaktı. Dolayısıyla müşriklerin zanları ve temennileri değil Allah’ın dilediği olacaktır.

Mesaj:

196. Dünyada ve ahirette mülk, tasarruf ve otorite, sırf Allah’ındır.

197. İnsanın arzuları sınırsız olsa da sahip olacağı şeyler sınırlıdır.

Kelime Dağarcığı:

Temennâ: Arzu etti, istedi, temenni etti.

Ûlâ: İlk olan; dünya.

Mushaf sayfa no: 526
Hafızlık sayfa no: 27. cüz / 15. sayfa

وَاَنْ لَيْسَ لِلاِْنْسَانِ اِلَّا مَا سَعٰىۙ •
وَاَنَّ سَعْيَهُ سَوْفَ يُرٰىۖ • ثُمَّ يُجْزٰيهُ الْجَزَٓاءَ الْاَوْفٰىۙ •

(

“İnsan ancak çabasının sonucunu elde eder. Ve çabasının karşılığı ileride mutlaka görülecektir. Sonra kendisine karşılığı tastamam verilecektir.”
(Necm, 53/39-41)

İNSANA ANCAK ÇALIŞTIĞI VARDIR.

Bilgi:

Cahiliye dönemindeki bazı insanlar, bir miktar mal karşılığında bir kişinin diğer kişinin günahlarını yüklenebileceğine ve ona kefil olabileceğine inanıyorlardı. Bu yanlış inanışın aksine aslında bütün şeriatlarda şahsî veya ferdî sorumluluk prensibi esastır. Hiçbir kişi bir başkasının günahını yüklenemez. Her insan, ancak kendi yaptığı hayırdan istifade eder.

Mesaj:

198. İnsan için sadece çalıştığının ecri, yaptığının karşılığı vardır.

199. İnsanın dünya hayatında iradî seçimle yaptığı her iş, mahşer günü önüne konulacak, iyilik ve kötülükleri görülecek, bu konuda tamamen âdil bir yargılama yapılacaktır.

Kelime Dağarcığı:

Ceza: İnsanın yaptığı iyi ve kötü davranışların karşılığı.

Sa’y: Çalışma, gayret, çaba.

Mushaf sayfa no: 527
Hafızlık sayfa no: 27. cüz / 14. sayfa

اِقْتَرَبَتِ السَّاعَةُ وَانْشَقَّ الْقَمَرُ • وَاِنْ يَرَوْا اٰيَةً يُعْرِضُوا وَيَقُولُوا سِحْرٌ مُسْتَمِرٌّ •

(

“Vakit yaklaştı ve ay yarıldı. Onlar bir mucize görseler hemen yüz çevirip, “Bu öteden beri bilinen bir sihir!” derler.”
(Kamer, 54/1-2)

AYIN İKİYE BÖLÜNMESİ MUCİZESİ

Bilgi:

Mekkeli müşrikler, Hz. Peygamber’den mucize göstermesini istediler. Bunun üzerine Hz. Peygamber eliyle işaret etti ve ay ikiye bölündü. Daha sonra tekrar işaret etti ve ay birleşti (Buhârî, “Menâkıb”, 27; Müslim, “Sıfâtü’l-münâfikîn”, 43-48).

Mesaj:

200. Mucize haktır. Peygamberler, Allah’ın yardımıyla mucize gösterebilirler.

201. Kıyamet kopmadan önce bazı küçük ve büyük alametleri görülecektir.

202. İman etmek istemeyenler inançsızlıklarına sürekli bir bahane aramışlardır.

Kelime Dağarcığı:

Sâ’at: An, süre; kıyamet.

Sihir: El çabukluğu, göz boyama ve yaldızlı sözler söyleme yoluyla gerçekleştirilen hile ve aldatma işi, şeytanla yakınlık kurup ondan yardım alma ve nesnelerin şeklini değiştirme iddiası.

Mushaf sayfa no: 528
Hafızlık sayfa no: 27. cüz / 13. sayfa

وَلَقَدْ يَسَّرْنَا الْقُرْاٰنَ لِلذِّكْرِ فَهَلْ مِنْ مُدَّكِرٍ۟ •

(

“Andolsun ki Kur’an’ı düşünülsün diye kolaylaştırdık.
Düşünecek yok mu?”
(Kamer, 54/22)

KUR’AN’IN ANLAŞILMASI KOLAYDIR.

Bilgi:

Kur’an, manası kolay ve açık bir şekilde anlaşılan bir kitaptır. Ancak onun manaları ihata olunup bitirilemez. Kur’an-ı Kerim’i gerçekten anlamak isteyenlerin, öncelikle onu, usulü dairesinde yani tefsir ilminin ortaya koyduğu ilkeler çerçevesinde anlamaya çalışmaları zaruridir. Ayrıca Kur’an kolay ezberlenen bir kitaptır.

Mesaj:

203. Kur’an, insanların öğüt ve ibret almaları için kolaylaştırılmıştır.

204. Kur’an’ın okunması ve ezberlenmesi kolaylaştırılmıştır.

Kelime Dağarcığı:

Kur’an: Yüce Allah tarafından vahiy yoluyla Arapça olarak Hz. Muhammed’e indirilen, nesilden nesile bize kadar tevatüren gelen, mushaflarda yazılı, Fatiha Sûresi ile başlayıp Nâs Sûresi ile sona eren, okunması ile ibadet edilen, sevap kazanılan, 114 sûreden oluşan ve mûciz (benzerini oluşturmakta âciz bırakan) bir kelamdır.

Mushaf sayfa no: 529
Hafızlık sayfa no: 27. cüz / 12. sayfa

اِنَّا كُلَّ شَئٍْ خَلَقْنَاهُ بِقَدَرٍ •

(

“Şüphesiz biz her şeyi bir ölçüye göre yarattık.”
(Kamer, 54/49)

HER ŞEY BİR ÖLÇÜYE GÖRE YARATILMIŞTIR.

Bilgi:

Kâinatta mükemmel bir uyum ve düzen vardır. Buradaki varlıkların hepsi tutarlı ve uyumlu bir sistem oluşturmaktadır. Hiçbir şeyde düzensizlik ve dengesizlik görülmez. Hepsi ezelde kendilerine takdir edilen şekle göre yaratılıp görevlerini yerine getirirler. Örneğin bazı canlılar yaşayabilmek için atmosfere, nefes alabilmek için de oksijene ihtiyaç duyarlar. Oksijen tüketip karbondioksit açığa çıkarırlar. Bitkiler ise karbondioksit kullanıp oksijen üretirler.

Mesaj:

205. Her şey Allah tarafından yaratılmış olup bu yaratma bir sisteme ve düzene göre gerçekleşmiştir, gerçekleşmektedir.

206. Kâinat boşuna yaratılmamış, her şey bir amaç için yaratılmıştır.

207. Kâinattaki mükemmel ölçü hiçbir şeyin kendi kendine var olamayacağını göstermektedir.

Kelime Dağarcığı:

Kader: Ölçü, miktar; Allah’ın her şeyi bilmesi, planlaması, sınırlaması ve ölçülü yapması.

Mushaf sayfa no: 530
Hafızlık sayfa no: 27. cüz / 11. sayfa

وَكُلُّ شَئٍْ فَعَلُوهُ فِي الزُّبُرِ • وَكُلُّ صَغ۪يرٍ وَكَب۪يرٍ مُسْتَطَرٌ •

(

“Yaptıkları her şey defterlerde kayıtlıdır. Büyük küçük hepsi satır satır yazılmıştır.”
(Kamer, 54/52-53)

HER AMEL YAZILMIŞTIR.

Bilgi:

Nice nesiller vadelerini tamamlayıp bu dünyayı terk edip gitmişlerdir. Ancak bu hayatın sona ermesi yaptıklarının da silinip gittiği, olanların hiç olmamış gibi kabul edileceği anlamına gelmez. Küçük büyük her eylem tek tek kayda geçirilmiş ve belgeler hâlinde korunmaktadır. Kıyamet günü hesap vakti geldiğinde hepsi ortaya konacaktır.

Mesaj:

208. Küçük büyük her şeyin yazılı olduğu amel defteri kıyamet gününde insanın önüne konacaktır.

209. İman eden kişi, amel defterini kirletecek bir iş yapmaktan uzak durur.

210. Yapılan her bir iyilik ve kötülük karşılığını mutlaka bulacaktır.

Kelime Dağarcığı:

Zübur: Kitaplar, defterler.

Sağîr: Küçük.

Kebîr: Büyük.

Mushaf sayfa no: 531
Hafızlık sayfa no: 27. cüz / 10. sayfa

يَا مَعْشَرَ الْجِنِّ وَالْاِنْسِ اِنِ اسْتَطَعْتُمْ اَنْ تَنْفُذُوا مِنْ اَقْطَارِ السَّمٰوَاتِ وَالْاَرْضِ فَانْفُذُواۜ لَا تَنْفُذُونَ اِلَّا بِسُلْطَانٍۚ •

(

“Ey cin ve insan toplulukları! Göklerin ve yerin sınırlarını aşıp öteye geçebilirseniz haydi geçin! Ama (tarafımızdan verilmiş) bir güç olmadıkça geçemezsiniz.”
(Rahmân, 55/33)

HİÇBİR ŞEY ALLAH’IN KUDRETİNİ AŞAMAZ.

Bilgi:

Allah, sonsuz güç ve kudret sahibidir. Yaratılmış olan insan ve cinler ise sınırlı bir güce sahiptir. Firavun gibi bazı insanlar ilahlık iddia etseler de ölüm meleği onların da canını almıştır. Kısacası her şey fani, Allah Teâla bâkîdir. Göklerin, yerin ve ikisi arasındakilerin hükümranlığı Allah’a aittir

Mesaj:

211. Allah’ın hükümranlığını aşmak ve verdiği hükümden kaçmak asla mümkün değildir.

212. İnsanların ve cinlerin, güç iddia etmekten kaçınıp Allah’a kulluğa ağırlık vermeleri gerekir.

Kelime Dağarcığı:

Ma’şer: Topluluk, grup.

İstitâat: Allah’ın canlı varlıklarda yarattığı güç ve yetenek.

Mushaf sayfa no: 532
Hafızlık sayfa no: 27. cüz / 9. sayfa

وَلِمَنْ خَافَ مَقَامَ رَبِّه۪ جَنَّتَانِۚ •

(

“Rabbinin huzurundan korkan kimse için çifte cennet vardır.”
(Rahmân, 55/46)

İKİ CENNET SAHİPLERİ

Bilgi:

Dünya hayatının sona ermesiyle hayat bitmez. Kıyamet kopunca insan tekrar diriltilir. Dünyada yaptıklarının hesabını vermek için Rabbin huzuruna çıkar. Hesabın sonunda kâfirler hak ettiği cezaya çarptırılır, müttakîler ise hak ettikleri mükâfatı alırlar. Bazılarının mükâfatı ise yapmış oldukları güzel amellerden dolayı daha fazladır. Allah’ın huzuruna günah ve kötülüklerle çıkmaktan korkan ve bu sebeple hep iyi ve güzel davrananlar için ahirette iki cennet vardır. Rahmân sûresinin bu sayfasında, hak edenlere verilecek iki cennetin özellikleri sayılmaktadır.

Mesaj:

213. Dünyada iyi amel yapanların mükâfatı ancak iyiliktir.

214. Rabbinin huzurunda hesap vereceğini düşünerek hayatlarını tanzim edenlere iki cennet verilecektir.

Kelime Dağarcığı:

Makâm: Makam, huzur, konum, rütbe.

Cennet: İman edip sâlih amel işleyenlere, ahirette vaat edilen nimet ve mükâfat yurdu.

Mushaf sayfa no: 533
Hafızlık sayfa no: 27. cüz / 8. sayfa

فَبِاَيِّ اٰلَٓاءِ رَبِّكُمَا تُكَذِّبَانِ • تَبَارَكَ اسْمُ رَبِّكَ ذِي الْجَلَالِ وَالْاِكْرَامِ •

(

“Artık rabbinizin nimetlerinden hangisini inkâr edebilirsiniz? Azamet ve kerem sahibi rabbinin adı
ne yücedir!”
(Rahmân, 55/77-78)

ALLAH’IN NİMETLERİNDEN HANGİSİNİ İNKÂR EDEBİLİRSİNİZ?

Bilgi:

Allah, kullarına dünyevî ve uhrevî sayısız nimetler bahşetmiştir. Allah’ın nimetlerini saymaya kalksak sayamayız. Her nimetin şükrü gerekir. Rahman sûresinde önce en büyük nimetin Kur’an yani din olduğuna işaret edilir. Sonra kıyamet, cennet ve cehennem hatırlatılır. Ve tam otuz bir defa “Artık rabbinizin nimetlerinden hangisini inkâr edebilirsiniz?” denilir. Bu, ne kadar çok şükretmemiz gerektiğine işarettir. Âyet, “Rabbinizin nimetlerinden hangisini yalanlayabilirsiniz? şeklinde de çevrilebilir.

Mesaj:

215. Allah’ın kullarına olan nimetleri inkâr edilemeyecek kadar çoktur.

216. Allah’ın verdiği nimetlere karşı nankörlük içinde olamayız.

217. İnsan, Allah’ın verdiği nimetlere şükrederse Allah nimetleri artırır. (bk. İbrahim, 14/7)

Kelime Dağarcığı:

Celal: Azamet ve ululuk, şanın yüceliği.

Allah (c.c.) [Allah celle celalühû]: Allah’ın şanı yücedir; şanı yüce olan Allah.

İkrâm: Nimet verme, fazlı ve ihsanı tam yapma.

Mushaf sayfa no: 534
Hafızlık sayfa no: 27. cüz / 7. sayfa

قُلْ اِنَّ الْاَوَّل۪ينَ وَالْاٰخِر۪ينَۙ • لَمَجْمُوعُونَ اِلٰى م۪يقَاتِ يَوْمٍ مَعْلُومٍ •

(

“De ki: ‘Hem öncekiler hem sonrakiler; bilinen bir günün belirlenmiş bir vaktinde mutlaka bir araya getirilecekler!’”
(Vâkıa, 56/49-50)

MAHŞER

Bilgi:

Kıyamet kopacak, çürüyüp toprak olan bedenler tekrar diriltilecek, hesap vermek üzere herkes toplanma yerine gelecek ve hesap başlayacaktır. Herkes yaptığının karşılığını tam olarak alacak, kimseye haksızlık yapılmayacaktır. İyiler amel defterini sağından, kötüler ise solundan alacak. Cennet ve cehenneme doğru yol alan yolcuların uğrayacakları bir durak olan mahşerde iyiler daima izzet, ikram ve mükâfat görecek, kötüler ise her türlü sıkıntı ve ızdıraba maruz kalacaklardır.

Mesaj:

218. İnsanlar öldükten sonra tekrar diriltileceklerdir.

219. Bütün insanlar hesap vermek için Allah’ın huzurunda toplanacaktır.

220. Kişi dünya hayatını yaşarken Allah’la buluşacağı günü unutmamalıdır.

Kelime Dağarcığı:

Evvelîn: Öncekiler.

Âhirîn: Sonrakiler.

Mîkât: Bir işi görmek için belirlenen zaman veya mekân.

Mushaf sayfa no: 535
Hafızlık sayfa no: 27. cüz / 6. sayfa

اَفَرَاَيْتُمُ الْمَٓاءَ الَّذ۪ي تَشْرَبُونَۜ • ءَاَنْتُمْ اَنْزَلْتُمُوهُ مِنَ الْمُزْنِ اَمْ نَحْنُ الْمُنْزِلُونَ •

(

“İçtiğiniz suyu düşündünüz mü? Onu buluttan siz mi indirdiniz yoksa biz miyiz indiren?”
(Vâkıa, 56/68-69)

SU, HAYATIN KAYNAĞIDIR.

Bilgi:

Su, bütün canlıların yaşamlarını sürdürebilmeleri için hayatî öneme sahiptir. En küçük varlıklar dahi hayatlarını suyla devam ettirirler. Su, hayatın kaynağıdır. Yüce Allah, bütün canlıları sudan yaratmıştır (Enbiya, 21/30). Eğer su olmasaydı yaşam da olmazdı. Su, insan yaşamı için oksijenden sonra en önemli ikinci gereksinimdir. Sağlıklı bir insan haftalarca yemek yemeden yaşayabilirken, susuzluğa dayanma süresi birkaç günü geçemez. Hiç düşündük mü, bu kadar önemli olan suyu bize kim veriyor ve bizden ne istiyor?

Mesaj:

221. Allah’tan başka ilah yoktur. Göklerde ve yerde her varlığa hükmeden Allah’tır.

222. Yer altı ve yer üstündeki tüm sular çekilse, Allah’tan başka kimse onları geri getiremez. (bk. Mülk, 67/30)

223. Suyu yaratan ve bize veren Allah’a inanmak ve kulluk etmek gerekir.

Kelime Dağarcığı:

Mâ’: Su.

Entüm: Siz.

İnzâl: İndirme, indirilme.

Mushaf sayfa no: 536
Hafızlık sayfa no: 27. cüz / 5. sayfa

هُوَ الْاَوَّلُ وَالْاٰخِرُ وَالظَّاهِرُ وَالْبَاطِنُۚ وَهُوَ بِكُلِّ شَئٍْ عَل۪يمٌ •

(

“O, evvel ve âhir, zâhir ve bâtındır. O her şeyi bilir.”
(Hadîd, 57/3)

ALLAH’IN KEMAL SIFATLARI

Bilgi:

Peygamberimiz şöyle buyurmuştur: “Allah’ım! Sen evvelsin, senden önce olan yoktur. Sen âhirsin, senden sonra hiçbir şey yoktur. Sen zâhirsin, senden daha açık ve üstün olan yoktur. Sen bâtınsın, senden daha gizli ve senden öte hiçbir şey yoktur.” (Müslim, “Zikr”, 61)

Mesaj:

224. Allah Teâla, insanlar O’nu tanısınlar diye zatını bazı isim ve sıfatlarla nitelendirmiştir.

225. En güzel ve mükemmel sıfatlara sahip olan Rabbimizi yüceltmek ve tesbih etmek gerekir.

Kelime Dağarcığı:

Evvel: İlk; Allah kadimdir, ezelîdir, varlığının başlangıcı yoktur.

Âhir: Son; Allah bâkidir, ebedîdir; varlığının sonu yoktur.

Zâhir: Açık, belirgin; Allah’ın varlığı ve varlığının kanıtları açıktır.

Bâtın: Gizli; Allah’ın zâtının mahiyeti gizlidir, bilinemez. Ancak kendini tanıttığı kadar bilinebilir.

Mushaf sayfa no: 537
Hafızlık sayfa no: 27. cüz / 4. sayfa

وَمَا لَكُمْ لَا تُؤْمِنُونَ بِاللّٰهِۚ وَالرَّسُولُ يَدْعُوكُمْ لِتُؤْمِنُوا بِرَبِّكُمْ وَقَدْ اَخَذَ م۪يثَاقَكُمْ اِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِن۪ينَ •

(

“Peygamber, sizi Rabbinize iman etmeniz için davet edip dururken size ne oluyor da Allah’a iman etmiyorsunuz? Hâlbuki (Allah ezelde) sizden sağlam bir söz de almıştı. Eğer inanacak kimselerseniz
(bu çağrıya uyun.)”
(Hadîd, 57/8)

ALLAH’A İMAN ETMEME KONUSUNDA HANGİ MAZERETİNİZ VAR?

Bilgi:

Allah, insanın iman etmesini gerektirecek delilleri ortaya koymuştur. Kitaplar indirmiş, peygamberler göndermiş, imana mani olacak bütün engelleri ve sebepleri ortadan kaldırmıştır. Bütün bunlardan sonra kişi, bu sağlam ve inandırıcı deliller üzerinde düşünüp iman etmezse sorumluluk kendisine aittir.

Mesaj:

Allah’a iman etmeye çağıran Peygamberimizin çağrısına icabet etmek müminlerin görevidir.

Kelime Dağarcığı:

İman: Hz. Peygamber’in Allah’tan getirdiği ve zarûrât-ı diniyye olarak bilinen hükümleri, haber verdiği şeyleri tereddütsüz kabul etmek, bunların gerçek ve doğru olduğuna inanmak.

Mîsâk: Antlaşma, sözleşme.

Mushaf sayfa no: 538
Hafızlık sayfa no: 27. cüz / 3. sayfa

اَلَمْ يَاْنِ لِلَّذ۪ينَ اٰمَنُٓوا اَنْ تَخْشَعَ قُلُوبُهُمْ لِذِكْرِ اللّٰهِ وَمَا نَزَلَ مِنَ الْحَقِّۙ وَلَا يَكُونُوا كَالَّذ۪ينَ اُو۫تُوا الْكِتَابَ مِنْ قَبْلُ فَطَالَ عَلَيْهِمُ الْاَمَدُ فَقَسَتْ قُلُوبُهُمْۜ وَكَث۪يرٌ مِنْهُمْ فَاسِقُونَ •

(

“İman edenlerin, Allah’ı anmak ve vahyedilen gerçeği düşünmekten dolayı kalplerinin heyecanla ürperme zamanı gelmedi mi? Onlar daha önce kendilerine kitap verilmiş ve üzerlerinden uzun zaman geçip kalpleri katılaşmış kimseler gibi olmasınlar. Onlardan birçoğu yoldan çıkmışlardır.”
(Hadîd, 57/16)

KALPLER KATILAŞMASIN!

Bilgi:

Önceki peygamberlerin ümmetleri olan Ehl-i kitap, peygamberleriyle kendi aralarındaki süre arttıkça imanlarının neşesini ve heyecanını kaybettiler. Dünyaya düşkünlük gösterip Allah’ın buyruklarından yüz çevirdiler. Böylece kendilerine gönderilen peygamberlerden asırlarca sonra dalâlet çukuruna düşüp ahlaken çöktüler. Hatta Allah’ın kitabını dahi tahrif ettiler.

Mesaj:

226. Allah’tan korkmak, emirlerine ve hükümlerine boyun eğmek, iman sahibi insanların sıfatlarındandır.

227. Müslümanlar, ehl-i kitabın yaptığı hatalardan ibret almalı, onların düştüğü yanlışlara düşmemelidir.

228. Mümin, manevî hayatını her zaman güçlendirmeye çalışmalıdır.

Kelime Dağarcığı:

Huşû’: Mütevâzi, sakin, saygılı, ihlaslı ve itaatkâr olmak, boyun eğmek ve söz dinlemek, Allah’a yönelmek ve ibadet etmek.

Mushaf sayfa no: 539
Hafızlık sayfa no: 27. cüz / 2. sayfa

سَابِقُٓوا اِلٰى مَغْفِرَةٍ مِنْ رَبِّكُمْ وَجَنَّةٍ عَرْضُهَا كَعَرْضِ السَّمَٓاءِ وَالْاَرْضِۙ اُعِدَّتْ لِلَّذ۪ينَ اٰمَنُوا بِاللّٰهِ وَرُسُلِه۪ۜ ذٰلِكَ فَضْلُ اللّٰهِ يُؤْت۪يهِ مَنْ يَشَٓاءُۜ وَاللّٰهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظ۪يمِ •

(

“Genişliği gökle yerin genişliği gibi olup Allah’a ve peygamberlerine iman edenler için hazırlanmış bulunan cennete ve rabbinizin bağışlamasına erişebilmek için yarışın. Bu, Allah’ın lütfudur ki onu dilediğine verir. Allah, büyük lütuf sahibidir.”
(Hadîd, 57/21)

CENNET’E VE ALLAH’IN MAĞFİRETİNE KOŞUN!

Bilgi:

Dünya hayatının faydası az, süresi kısadır. Dünyevî amaç ve gayeler de geçicidir. Ancak, ahiret hayatı ebedî ve nimetleri sonsuzdur. Ahiret hayatı dünya hayatı ile kıyaslandığında çok değerlidir. Şüphesiz daha devamlı ve kalıcı olan, geçici olana tercih edilir. Cennet, Allah’ın varlığını, birliğini ve peygamberlerini tasdik edenler için yaratılmış ve hazırlanmıştır.

Mesaj:

229. İnsanın en önemli gayesi ahiret hayatını kazanmak olmalıdır.

230. Dünya hayatının geçici menfaatleri için var gücüyle çalışan insan, ebedî hayatı kazanmak için çok daha fazla gayret sarf etmelidir.

Kelime Dağarcığı:

Mağfiret: Günahların Allah tarafından bağışlanması.

Rusül: Resûller, peygamberler.

Fazl: Allah’ın lütfu, ihsanı ve keremi.

Mushaf sayfa no: 540
Hafızlık sayfa no: 27. cüz / 1. sayfa

يَٓا اَيُّهَا الَّذ۪ينَ اٰمَنُوا اتَّقُوا اللّٰهَ وَاٰمِنُوا بِرَسُولِه۪ يُؤْتِكُمْ كِفْلَيْنِ مِنْ رَحْمَتِه۪ وَيَجْعَلْ لَكُمْ نُورًا تَمْشُونَ بِه۪ وَيَغْفِرْ لَكُمْۜ وَاللّٰهُ غَفُورٌ رَح۪يمٌۙ •

(

“Ey iman edenler! Allah’a saygısızlıktan sakının ve resulüne iman edin ki size rahmetinden iki kat versin, aydınlığında yürüyeceğiniz bir nur lütfetsin ve sizi bağışlasın. Allah çok bağışlayıcıdır, çok merhametlidir.”
(Hadîd, 57/28)

İKİ KAT RAHMET ALANLAR

Bilgi:

Yahudiler ve Hristiyanlar, Allah’ın lütuf ve rahmetinin sırf kendilerine geleceğini iddia ediyorlardı. Yüce Allah ise bu ayette, hem önceki peygamberlere hem de Hz. Muhammed’e (s.a.s) iman eden kimselere iki kat ecir vereceğini bildirmektedir. Zira onlar hem önceki ilahî çağrıya hem de daha sonraki ilahî çağrıya iman etmişlerdir. Yahudi ve Hristiyanların söz konusu iddiası ise asılsızdır. Esasında peygamberlerden bir kısmına inanıp bir kısmına inanmayanlara ve Hz. Muhammed’i inkâr edenlere azap vardır (bk. Nisa, 4/150-152).

Mesaj:

231. Allah’ın emirlerine karşı gelmemek gerekir.

232. Allah, tövbe edenlerin günahlarını bağışlar.

233. Allah, rahmetini dilediğine kat kat verir.

234. İnsan yeter ki iyiliğe yönelik bir adım atsın, Allah bunun mükafatını kat kat vereceğini vaat etmiştir.

Kelime Dağarcığı:

Takva: Allah’ın emirlerine uymak ve yasaklarına karşı gelmekten sakınmak.

Mağfiret: Günahların Allah tarafından bağışlanması.

Mushaf sayfa no: 541
Hafızlık sayfa no: 28. cüz / 20. sayfa

اِنَّ الَّذ۪ينَ يُحَٓادُّونَ اللّٰهَ وَرَسُولَهُ كُبِتُوا كَمَا كُبِتَ الَّذ۪ينَ مِنْ قَبْلِهِمْ وَقَدْ اَنْزَلْنَٓا اٰيَاتٍ بَيِّنَاتٍۜ وَلِلْكَافِر۪ينَ عَذَابٌ مُه۪ينٌۚ •

(

“Allah’a ve resulüne karşı gelenler, daha öncekilerin aşağılandığı gibi aşağılanacaklardır. Hâlbuki biz apaçık âyetler indirmiştik. Ve kâfirler için küçük düşürücü bir azap vardır.”
(Mücâdele, 58/5)

ALLAH VE RESÛLÜNE KARŞI GELİNMEZ.

Bilgi:

Âyette söz ve davranışlarıyla Allah’a ve resûlüne karşı gelme ve sınır tanımama eğiliminde bulunan insanlara, daha önce bu davranışları sergileyenlere uygulanan cezanın tekrarlanacağı anlatılmaktadır. Ayet Hz. Peygamber’in doğruluğuna işaret ettiği gibi onun muhataplarına iletmek istediği mesajı engellemeye çalışan münafıklara ve Yahudilere de uyarı niteliği taşımaktadır. Azap gelmeden önce Allah’ın mesajları açık bir şekilde insanlara iletilmiştir.

Mesaj:

235. Allah’a ve Resûlüne başkaldırılmaz. İnsanın görevi Allah ve Resûlüne itaat etmek için önüne çıkan tüm engellerle mücadele etmektir.

236. Allah’a ve elçisine karşı gelenlerin akıbeti hüsrandır.

237. Önceki milletlere yapılan muameleler, sonrakiler için ders ve ibret vesikasıdır.

Kelime Dağarcığı:

Mühîn: Hor ve hakir yapan, alçaltıcı.

Mushaf sayfa no: 542
Hafızlık sayfa no: 28. cüz / 19. sayfa

يَٓا اَيُّهَا الَّذ۪ينَ اٰمَنُٓوا اِذَا تَنَاجَيْتُمْ فَلَا تَتَنَاجَوْا بِالْاِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَمَعْصِيَتِ الرَّسُولِ وَتَنَاجَوْا بِالْبِرِّ وَالتَّقْوٰىۜ وَاتَّقُوا اللّٰهَ الَّذ۪ٓي اِلَيْهِ تُحْشَرُونَ •

(

“Ey iman edenler! Aranızda gizli konuştuğunuz zaman, günah işleme, haksızlık etme ve peygambere karşı gelme hususunda fısıldaşmayın; iyilik ve takvâ hakkında konuşun ve huzurunda toplanacağınız Allah’a saygısızlık etmekten sakının.”
(Mücâdele, 58/9)

KÖTÜ FISILTI ŞEYTANIN OKUDUR.

Bilgi:

Münafıklar, Müslümanların kalbinde kuşkuya neden olmak için Hz. Peygamber’in ve Müslümanların yanında kötü niyetli olarak gizlice ya da işaret dili ile konuşurlardı. Âyette bu tür davranışların yanlış olduğu konusunda uyarıda bulunulmuştur. Kötü şeyleri fısıldaşmak doğru olmadığı gibi, başkalarının bulunduğu bir ortamda fısıldaşarak konuşmak, çevredeki insanlarda endişeye de neden olur. Hz. Peygamber, “Üç kişi bir arada bulundukları zaman, bunlardan ikisi, üçüncüyü bırakıp da gizli konuşmasınlar.” (Buhari, “İsti’zân”, 45) buyurmuştur.

Mesaj:

238. Müminler ancak iyilik ve takva üzere gizlice konuşabilir.

239. İslam, güzel ahlaktır.

Kelime Dağarcığı:

Necvâ: En az iki kişinin fısıldaşarak konuşması.

Lâ tetenâcev: Fısıldaşmayın

Mushaf sayfa no: 543
Hafızlık sayfa no: 28. cüz / 18. sayfa

كَتَبَ اللّٰهُ لَاَغْلِبَنَّ اَنَا۬ وَرُسُل۪يۜ اِنَّ اللّٰهَ قَوِيٌّ عَز۪يزٌ •

(

“Allah, “Şüphesiz, ben ve peygamberlerim galip geleceğiz” diye yazmıştır. Şüphe yok ki Allah çok kuvvetlidir, mutlak güç sahibidir.”
(Mücâdele, 58/21)

ALLAH VE RESÛLÜ GALİPTİR!

Bilgi:

Allah’a ve peygamberine karşı düşmanlık edenlerin gücü kuvveti ne olursa olsun netice itibari ile kaybedecekleri kesindir. Allah Teâla, ezelde bu hükmü verip değiştirilmesi mümkün olmayan bir şekilde kâinat programı niteliğindeki Levh-i Mahfuz’a yazmıştır. Bu galibiyet ve üstünlük hem Allah’ın hem de peygamberlerin galibiyetidir.

Mesaj:

240. Allah Teâla, kuvveti sonsuz olan tek varlıktır. O her istediğini yapabilir.

241. Allah Teâla elçilerine yardım eder.

242. Müslüman, taraf olarak Allah’ın ve Resûlü’nün tarafını seçer.

243. Zafer İslam’ındır.

Kelime Dağarcığı:

Ene: Ben

Kavî: Her şeye gücü yeten, çok kuvvetli.

Azîz: Güçlü, daima galip.

Mushaf sayfa no: 544
Hafızlık sayfa no: 28. cüz / 17. sayfa

سَبَّحَ لِلّٰهِ مَا فِي السَّمٰوَاتِ وَمَا فِي الْاَرْضِۚ وَهُوَ الْعَز۪يزُ الْحَك۪يمُ •

(

“Göklerde ve yerde olan her şey Allah’ı tesbih etmektedir. Muhakkak ki O, Azîz’dir, Hakîm’dir.”
(Haşr, 59/1)

YER VE GÖK HER DAİM O’NU ANAR.

Bilgi:

Yerdeki ve göklerdeki varlıklar Allah’ı nasıl tesbih eder? Yerdekilerin ve göklerdekilerin Allah’ı tesbih etmesi ya dil ile ya da hâl ile olur. Dili olanlar Yüce Allah’ın hiçbir eksikliğinin olmadığını aksine bütün mükemmellik özelliklerine sahip olduğunu haykırır. Dili olmayanlar ise hâlleri ile tesbih eder. Yaprağın sallanması, suyun şırıl şırıl akması, kuşların, börtü-böceğin kendi tabiatlarına göre ötüşmeleri, bitkilerin ve bütün yaratılmışların kendi hâl lisanları ile ilahî yasalara boyun eğmesi hâl ile tesbih etmektir.

Mesaj:

244. “Sabah akşam rabbini hamd ile tesbih et.” (Mü’min, 40/55)

245. İnsana yakışan, her türlü noksanlıktan uzak, her türlü mükemmelliğe sahip olan Allah’ı tesbih etmek, O’na ibadet ve kullukta bulunmaktır.

Kelime Dağarcığı:

Tesbîh: Yüce Allah’ta hiçbir eksiklik bulunmadığına inanmak ve bunu söz ya da davranışlarla ifade etmek.

Mushaf sayfa no: 545
Hafızlık sayfa no: 28. cüz / 16. sayfa

وَيُؤْثِرُونَ عَلٰٓي اَنْفُسِهِمْ وَلَوْ كَانَ بِهِمْ خَصَاصَةٌۜ وَمَنْ يُوقَ شُحَّ نَفْسِه۪ فَاُو۬لٰٓئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَۚ •

(

“İhtiyaç içinde olsalar bile onları kendilerine tercih ederler. Kim nefsinin bencilliğinden korunmayı başarırsa işte kurtuluşa erecekler onlardır.”
(Haşr, 59/9)

ENSAR OLABİLMEK

Bilgi:

Var mı başka bir örneği? Ensar, mallarını geride bırakarak Mekke’den Medine’ye hicret eden Hz. Peygamber’e ve muhacirlere, kendileri muhtaç oldukları hâlde kucak açmış ve bütün imkânlarını onlarla paylaşmıştı. Hatta onlar, kardeşlerini kendilerine tercih etmişlerdi. Âyette Ensar’ın yaptığı eşsiz davranışlar övülmüştür. Bu davranışlar, İslam toplumlarında “îsâr” kavramının doğuşunu hazırlamıştır.

Mesaj:

246. İyilik yolunda fedakârlık etmek, kişinin fazilet derecesini yükseltir.

247. “Cimrilikten de sakının. Zira cimrilik sizden öncekileri, birbirini boğazlamaya ve dokunulmaz haklarını çiğnemeye götürmek suretiyle perişan etmiştir.” (Müslim, “Birr”, 56)

248. Bir kimse kendisi için sevip istediğini kardeşi için de sevip istemedikçe olgun mümin olamaz. (Buharî, “İman”, 7)

Kelime Dağarcığı:

Îsâr: Başkasını kendine tercih etme, başkası için fedakârlıkta bulunma.

Şuhh: Cimrilik, bencillik; hırslılık, açgözlülük.

Mushaf sayfa no: 546
Hafızlık sayfa no: 28. cüz / 15. sayfa

وَالَّذ۪ينَ جَٓاؤُ۫ مِنْ بَعْدِهِمْ يَقُولُونَ رَبَّنَا اغْفِرْ لَنَا وَلِاِخْوَانِنَا الَّذ۪ينَ سَبَقُونَا بِالْا۪يمَانِ وَلَا تَجْعَلْ في۪ قُلُوبِنَا غِلاًّ لِلَّذ۪ينَ اٰمَنُوا رَبَّنَٓا اِنَّكَ رَؤُ۫فٌ رَح۪يمٌ۟ •

(

“Bunların ardından gelenler de derler ki, ‘Ey rabbimiz! Bizi ve bizden önceki iman etmiş kardeşlerimizi bağışla; kalplerimizde iman edenlere karşı kötü bir düşünce ve duyguya yer bırakma. Rabbimiz! Kuşkusuz sen çok şefkatlisin, çok merhametlisin.’”
(Haşr, 59/10)

SAHABEYE DUA

Bilgi:

Önceki ayetlerde sahabenin örnek davranışları anlatıldıktan sonra, burada sonraki nesillere düşen bir görevden söz edilmektedir. Ayetteki “ardından gelenler” ifadesi genelde Hz. Peygamber’den sonra gelen tüm mümin nesiller olarak anlaşılmıştır. Allah Teâla, bu âyette dua yolu ile bizlere sahâbeye karşı kadirşinaslık öğretiyor. Bize, o kutlu nesli saygıyla anmak öğretilmiştir. Böyle olunca sövgü ve hakaret içeren sözlerden uzak durmak gerektiği anlaşılır.

Mesaj:

249. Sahabeyi saygıyla anmak ve onlara hayır duada bulunmak gerekir.

250. Ahirete göçmüş müminler için dua etmek ve onlar için mağfiret dilemek güzel bir davranıştır.

Kelime Dağarcığı:

İhvân: Kardeşler

Sahâbî [çoğul: sahâbe, ashâb]: Hz. Peygamber devrinde yaşamış ve onun sohbetine katılmış müslüman kimse, Peygamberimizin arkadaşlarından olan zât.

r.a. [radiyallahü anh]: Allah ondan razı olsun!

Mushaf sayfa no: 547
Hafızlık sayfa no: 28. cüz / 14. sayfa

يَٓا اَيُّهَا الَّذ۪ينَ اٰمَنُوا اتَّقُوا اللّٰهَ وَلْتَنْظُرْ نَفْسٌ مَا قَدَّمَتْ لِغَدٍۚ وَاتَّقُوا اللّٰهَۜ اِنَّ اللّٰهَ خَب۪يرٌ بِمَا تَعْمَلُونَ •

(

“Ey iman edenler! Allah’a itaatsizlikten sakının. Herkes yarın için ne hazırladığına baksın! (Evet) Allah’a itaatsizlikten sakının; şüphesiz Allah, yapıp ettiklerinizden tamamen haberdardır.”
(Haşr, 59/18)

AHİRET İÇİN AZIK HAZIRLADIK MI?

Bilgi:

Bugün ahiret için ne yaptık? Âyette ahiret hayatı için hazırlık yapmamız öğütlenmektedir. Hesaba çekilmek uyarısı ile anlamsız ve faydasız işlerden uzak durulması anlatılmaktadır. Dünyada insan kendisi için neyin iyi, neyin kötü olduğunu bilmekle sorumludur. Zira bunu ayırt edemeyen, ahiret azıklarından hangisinin faydalı hangisinin zararlı olacağını da kestiremez. En iyi azık, takvadır; bütün kötülüklerden sakınmak ve Allah’a karşı duyarlı olmaktır.

Mesaj:

251. Hesap günü için hazırlık yapmalıyız.

252. Hesaba çekilmeden önce kendimizi hesaba çekmeliyiz.

253. Takvada daim olmak gerekir.

254. Dünyevî geleceği için çalışıp türlü fedakârlıklarda bulunan kişinin ebedî hayatı için de çok çalışması gerekir.

Kelime Dağarcığı:

Takva: İslam’ın emirlerine uymak, yasaklarından kaçınmak hususunda gösterilen titizlik.

Ğad/Ğaden: Yarın, ahiret.

Mushaf sayfa no: 548
Hafızlık sayfa no: 28. cüz / 13. sayfa

رَبَّنَا لَاتَجْعَلْنَا فِتْنَةً لِلَّذ۪ينَ كَفَرُوا وَاغْفِرْ لَنَا رَبَّنَاۚ اِنَّكَ اَنْتَ الْعَز۪يزُ الْحَك۪يمُ •

(

“Rabbimiz! Bizi, inkâr edenler için bir sınama konusu yapma. Bizi bağışla ey rabbimiz! Çünkü kudret ve hikmet sahibi olan sensin.”
(Mümtehine, 60/5)

EY KUDRET SAHİBİ RABBİMİZ! BİZİ DE AFFET!

Bilgi:

Model insan Hz. İbrahim’in dilinden dökülen bu dua taneleri, inananları beşerî ya da ilahî cezadan koruması için Allah’a bir yalvarıştır. Zira inananların başına gelecek olan bir ceza ve musibet, inkârcıların yanlış düşüncelere sapmalarına bahane olabilir. Onlar, “Müslümanların inandıkları doğru olsaydı güvenip dayandıkları Allah onları yardımsız bırakıp da zelil duruma düşmezlerdi.” diyebilirler. Âyette kâfirlerin üstünlük taslamalarının mümini dinde tereddüde sevk etmemesi gerektiğine de işaret vardır.

Mesaj:

255. İmtihanın her çeşidine karşı tedbirli olmalıyız.

256. İnkârcılara karşı uyanık olmak gerekir.

257. Düşmanın baskısı karşısında dinî değerlerden taviz verilmez.

258. Allah, dua edeni yalnız bırakmaz.

Kelime Dağarcığı:

Fitne: İyi veya kötü şeylerle denenme; manevî çöküntü.

Mushaf sayfa no: 549
Hafızlık sayfa no: 28. cüz / 12. sayfa

لَقَدْ كَانَ لَكُمْ ف۪يهِمْ اُسْوَةٌ حَسَنَةٌ لِمَنْ كَانَ يَرْجُوا اللّٰهَ وَالْيَوْمَ الْاٰخِرَۜ وَمَنْ يَتَوَلَّ فَاِنَّ اللّٰهَ هُوَ الْغَنِيُّ الْحَم۪يدُ۟ •

(

“Andolsun, onlarda (İbrahim ve beraberindekilerde) sizin için, Allah’ı ve ahiret gününü arzu edenler için güzel bir örnek vardır. Kim yüz çevirirse bilsin ki, Allah her bakımdan sınırsız zengindir, övülmeye layıktır.”
(Mümtehine, 60/6)

ÖRNEK İNSAN:
HZ. İBRAHİM

Bilgi:

Üsve-i hasene ne demektir? Güzel bir örneklik, model bir oluşum demektir. Ahzab sûresi 21. âyette Hz. Muhammed (s.a.s.) için kullanılan bu ifade burada tevhid mücadelesinin lider isimlerinden olan Hz. İbrahim ve ona uyanlar hakkında kullanılmaktadır. Böylece Allah’a ve ahiret gününe bel bağlayanların kimlerin izlerini takip ederek şirk bataklığından uzak durabilecekleri anlatılmaktadır.

Mesaj:

259. Allah ve ahirete ümit beslemek imanımızı canlı tutar.

260. Hz. İbrahim, inkârcı kavmiyle ve onların putlarıyla ilişkilerini kesmiş ve bu gibi konularda bize örnek olmuştur.

Kelime Dağarcığı:

Üsve-i hasene: Güzel örnek, model.

Mushaf sayfa no: 550
Hafızlık sayfa no: 28. cüz / 11. sayfa

يَٓا اَيُّهَا الَّذ۪ينَ اٰمَنُوا لِمَ تَقُولُونَ
مَا لَا تَفْعَلُونَ •

(

“Ey iman edenler! Niçin yapmayacağınız şeyleri söylüyorsunuz?”
(Saf, 61/2)

ÖNCE SEN YAP, SONRA BAŞKASINDAN İSTE!

Bilgi:

Âyette söz ve davranışları arasında çelişki bulunanlara açık bir uyarı yapılmaktadır. Sonraki âyette de kişinin kendi yapmadığı bir şeyi başkasına söylemesi de çok çirkin bir durum olarak ifade edilmektedir. Ayrıca müminlere sözlerine sadık kalmalarının ve kendilerine vacip hâle getirdikleri adaklarını yerine getirmelerinin gerekliliği hatırlatılmaktadır. Ahde vefa gösterilmemesi de yalan söylemek şeklinde nitelendirilmektedir.

Mesaj:

261. Söz ve eylem uyumu, iman-amel uyumu gibidir. Müminin söz ve eylemleri arasında uyum vardır.

262. İnandığımız gibi yaşamazsak, yaşadığımız gibi inanırız ve günahlara düşeriz.

263. Yerine getiremeyeceğimiz bir şeyin sözünü vermememiz gerekir.

Kelime Dağarcığı:

Lime: Niçin, neden?

Mushaf sayfa no: 551
Hafızlık sayfa no: 28. cüz / 10. sayfa

يُر۪يدُونَ لِيُطْفِؤُ۫ا نُورَ اللّٰهِ بِاَفْوَاهِهِمْ وَاللّٰهُ مُتِمُّ نُورِه۪ وَلَوْ كَرِهَ الْكَافِرُونَ •

(

“İsterler ki Allah’ın nurunu ağızlarıyla söndürüversinler; ama inkârcılar hoşlanmasalar da Allah nurunu muhakkak tamamlayacaktır.”
(Saf, 61/8)

ALLAH, NURUNU TAMAMLAYACAKTIR!

Bilgi:

Sayıları birkaç bini aşmayan ve güç bakımından oldukça zayıf olan müminler Uhud savaşında bozguna uğramış ve güvenlerini kaybetme noktasına gelmişlerdi. Bu durumdan cesaret alan müşrik ve kâfirler İslam dinini yok etmek için bütün gayretini ortaya koymaya başlamıştı. Allah Teâla da bu ayetle İslam’ın kıyamete kadar sönmeyecek bir nur olduğunu ve tüm dünyaya yayılacağını müjdeleyerek müminlerin gönlüne su serpmiştir.

Mesaj:

264. Allah katında hak din İslam’dır.

265. Allah’ın yardımı müslümanlarla birliktedir.

266. Kâfirler Allah’ın nurunu söndüremez.

Kelime Dağarcığı:

Nûrullâh: Allah’ın nuru, Allah’ın dini.

Mushaf sayfa no: 552
Hafızlık sayfa no: 28. cüz / 9. sayfa

مَثَلُ الَّذ۪ينَ حُمِّلُوا التَّوْرٰيةَ ثُمَّ لَمْ يَحْمِلُوهَا كَمَثَلِ الْحِمَارِ يَحْمِلُ اَسْفَارًاۜ بِئْسَ مَثَلُ الْقَوْمِ الَّذ۪ينَ كَذَّبُوا بِاٰيَاتِ اللّٰهِۜ وَاللّٰهُ لَايَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِم۪ينَ •

(

“Tevrat’la yükümlü tutulup da onunla amel etmeyenlerin durumu, ciltlerce kitap taşıyan merkebin durumu gibidir. Allah’ın âyetlerini yalanlamış olan kavmin durumu ne kötüdür! Allah, zalimler topluluğunu doğru yola iletmez.”
(Cuma, 62/5)

KİTAP TAŞIYAN MERKEP

Bilgi:

Yahudiler Tevrat’ın emir ve yasaklarına uymakla sorumlu tutulmuştu. Fakat bu sorumluluğu yerine getirmediler ve Tevrat’ın yükü sırtlarında kaldı. Böylece, sırtında ciltler dolusu kitap taşıyan ancak bu kitapların faydasından haberi dahi olmayan eşeğe benzetilmişlerdi. Aslında âyet, ilahî kitaplara karşı sorumluluklarını göz ardı eden bütün insanlara bir uyarı niteliği taşımaktadır.

Mesaj:

267. Bildiklerimizi uygulamazsak sorumlu oluruz.

268. Allah, bize Kitâb’ını sadece sırtımızda taşıyalım ve raflarda koruyalım diye değil okuyup hayatımıza yansıtalım diye göndermiştir.

269. Allah’ım, faydasız ilimden sana sığınırım. (Nesâî, “İsti’aze”, 17)

Kelime Dağarcığı:

Merkep: Binek, eşek.

Esfâr: Çok sayıda ciltten oluşan büyük ilim kitabı.

Mushaf sayfa no: 553
Hafızlık sayfa no: 28. cüz / 8. sayfa

اِذَا جَٓاءَكَ الْمُنَافِقُونَ قَالُوا نَشْهَدُ اِنَّكَ لَرَسُولُ اللّٰهِ ۢ وَاللّٰهُ يَعْلَمُ اِنَّكَ لَرَسُولُهُۜ وَاللّٰهُ يَشْهَدُ اِنَّ الْمُنَافِق۪ينَ لَكَاذِبُونَۚ •

(

“Münafıklar sana geldiklerinde: Şahitlik ederiz ki sen Allah’ın Peygamberisin, derler. Allah da bilir ki sen elbette, O’nun Peygamberisin. Allah, münafıkların kesinlikle yalancı olduklarını bilmektedir.”
(Münafikûn, 63/1)

MÜNAFIKLIK İKİ YÜZLÜLÜKTÜR!

Bilgi:

Başta öncüleri Abdullah b. Übey b. Selül olmak üzere, münafıklar Hz. Peygamber’e gelerek onun Allah’ın Resûlü olduğuna şahitlik etmişlerdi. Ancak herkesin bildiği bu gerçeği ifade ederken samimi olmadıklarını hatta yalancı olduklarını Allah bilmekteydi. Şahitlik ettikleri husus doğru olmakla birlikte bunu söyleyenler, kendi söylediklerine inanmıyorlardı. İşte âyet, özü sözü bir olmayan ikiyüzlü kişilerin birer yalancı olduklarını vurgulamaktadır. Ayrıca âyette münafıklar yalan söylese bile Hz. Muhammed’in Allah’ın elçisi olduğu gerçeği dile getirilmektedir.

Mesaj:

270. Münafıklar, aslında kendilerini kandırır.

271. Biz Müslümanlara ikiyüzlülük yakışmaz.

272. Münafıklara karşı her zaman dikkatli olunmalıdır.

Kelime Dağarcığı:

Münâfık: Aslında iman etmediği hâlde iman etmiş görünen, inanç ve davranışlarında ikiyüzlü olan karakter.

Mushaf sayfa no: 554
Hafızlık sayfa no: 28. cüz / 7. sayfa

يَٓا اَيُّهَا الَّذ۪ينَ اٰمَنُوا لَا تُلْهِكُمْ اَمْوَالُكُمْ وَلَٓا اَوْلَادُكُمْ عَنْ ذِكْرِ اللّٰهِۚ

(

“Ey iman edenler! Mallarınız ve çocuklarınız sizi Allah’ı anmaktan alıkoymasın.”
(Münafikûn, 63/9)

MAL DA YALAN MÜLK DE YALAN!

Bilgi:

Dünya nimetlerinin vazgeçilmezlerinden olan evlat ve servete karşı aşırı düşkünlük, insanı kulluğun sorumluluklarından uzaklaştırabilir. Bu ayete bakarak, çocuklarla ilgilenmenin ya da gelir getirici işlerle meşgul olmanın yasaklandığı söylenemez. Yasaklanan şey, insanı Allah’ı zikretmekten alıkoyan, dünyayı ahirete önceleyen düşünceler ve davranışlardır.

Mesaj:

273. Dünya sevgisi ahireti unutturmamalıdır.

274. Mal ve evlat sevgisi bizim için ahiret azığı olmalı, onlar ahireti kazanabilmek için vesile yapılmalıdır.

275. Sevdiklerimizle birlikte cennet nimetleri içinde sonsuzluğa dek birlikte olmak için çalışmalıyız.

Kelime Dağarcığı:

Emvâl: Mallar.

Evlâd: Çocuklar.

Mushaf sayfa no: 555
Hafızlık sayfa no: 28. cüz / 6. sayfa

يَوْمَ يَجْمَعُكُمْ لِيَوْمِ الْجَمْعِ ذٰلِكَ يَوْمُ التَّغَابُنِۜ وَمَنْ يُؤْمِنْ بِاللّٰهِ وَيَعْمَلْ صَالِحًا يُكَفِّرْ عَنْهُ سَيِّـَٔاتِه۪ وَيُدْخِلْهُ جَنَّاتٍ تَجْر۪ي مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهَارُ خَالِد۪ينَ ف۪يهَٓا اَبَدًاۜ ذٰلِكَ الْفَوْزُ الْعَظ۪يمُ •

(

“Toplanma günü için sizi bir araya getireceği zaman; işte o, kayıp ve kazancın (kime ait olduğunun) ortaya çıkacağı zamandır. Kim Allah’a iman eder, dünya ve ahirete yararlı işler yaparsa Allah onun kötülüklerini örter ve içinde ebedî olarak kalmak üzere altlarından ırmaklar akan cennetlere koyar. İşte büyük kurtuluş budur.”
(Tegâbün, 64/9)

BİR GÜN HESAP VERECEĞİZ!

Bilgi:

Âyette insanların yeniden yaratılacağı ve toplanacağı hesap günü anlatılmaktadır. O gün, dünyadaki davranışların sonucuna göre gerçek anlamda kâr ve zarar belli olacaktır. İman edip faydalı amellerle hayat sürenler, toplanma gününde bol bol mükâfatlara kavuşacaklar, günahları affedilecek ve cennete gireceklerdir.

Mesaj:

276. Herkesin toplanacağı hesap günü için hazırlıklar yapmalıyız.

277. İman edip sâlih ameller yapanlar, Allah’ın vereceği mükâfatlar için ümitli olmalıdır.

278. Dünyada gülüp de ahirette ağlayan kaybetmiştir. Önemli olan ebedî hayatı kazanabilmektir.

Kelime Dağarcığı:

Yevmü’l-Cem’: Toplanma günü, ahiret.

Yevmü’t-Teğâbün: Aldanma günü, kayıp ve kazancın ortaya çıkacağı gün, ahiret.

Mushaf sayfa no: 556
Hafızlık sayfa no: 28. cüz / 5. sayfa

اَللّٰهُ لَٓااِلٰهَ اِلَّا هُوَۜ وَعَلَى اللّٰهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُونَ •

(

“Allah’tan başka ilah yoktur. Müminler yalnız Allah’a tevekkül etsinler.”
(Tegâbün, 64/13)

ALLAH’TAN BAŞKA İLAH YOKTUR!

Bilgi:

İmanın en temel esası tevhiddir. Yani Allah’ın bir olduğuna inanmak ve yalnız O’na ibadet etmektir. Bu esas aslında bütün semavî dinlerin de özüdür. Kâinattaki her şey Allah’ın tasarrufundadır. O’nun izni olmadan yaprak bile sallanmaz. İyi-kötü, güzel-çirkin ne varsa O’nun izni ile oluşur. Mümin, kendini üzen bir şeyle karşılaşınca sabrederek; sevindiren bir şeyle karşılaşınca da şükrederek Allah’a yönelir.

Mesaj:

279. Allah’ın izni olmadan hiçbir şey meydana gelemez.

280. Bize düşen, her şart ve ortamda, elimizden geleni yapıp Allah’a güvenmektir.

Kelime Dağarcığı:

Hû: O, Allah.

Mushaf sayfa no: 557
Hafızlık sayfa no: 28. cüz / 4. sayfa

وَمَنْ يَتَّقِ اللّٰهَ يَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجًاۙ •

(

“Kim Allah’tan korkarsa, Allah ona bir çıkış yolu ihsan eder.”
(Talak, 65/2)

ALLAH’IM! BİZE ZORLUKLARDAN ÇIKIŞ YOLU LÜTFET!

Bilgi:

Allah’ın hiç sevmediği helal şey nedir? Aile birliğinin dağılması, yani eşlerin boşanmasıdır. Talâk sûresinin genelinde evlilik birliğinin bitmesinin sonuçları anlatılmaktadır. Aynı yuvayı paylaşma imkânı kalmayan, gönül bağları kopmuş, duyguları parçalanmış, saygı ve sevgisini kaybetmiş eşler boşanırken, tıpkı evlenirken olduğu gibi birbirlerinin haklarına riayet etmelidirler. Burada Allah’tan korkmak demek; erkeğin eşini boşarken, hukuki ve medeni haklarına riayet etmesi, ona eziyet etmemesi, sağduyulu bir şekilde muamele etmesidir. Âyette, eşine iyi davranan kişiye, Allah’ın, yeni kolaylıklar sağlayacağı anlatılmaktadır.

Mesaj:

281. Eşler boşanırken birbirlerine düşman gibi davranmaktan sakınmalıdırlar.

282. Kişi en zor durumda dahi günahı terk edip en doğru olanı yapmaya çalışırsa Allah ona mutlaka bir çıkış yolu gösterir.

Kelime Dağarcığı:

Mahrec: Çıkış yeri, yolu.

Mushaf sayfa no: 558
Hafızlık sayfa no: 28. cüz / 3. sayfa

وَكَاَيِّنْ مِنْ قَرْيَةٍ عَتَتْ عَنْ اَمْرِ رَبِّهَا وَرُسُلِه۪ فَحَاسَبْنَاهَا حِسَابًا شَد۪يدًا وَعَذَّبْنَاهَا عَذَابًا نُكْرًا •

(

“Rabbinin ve elçilerinin emrine karşı direnen nice memleket halkını şiddetli biçimde hesaba çekip görülmedik azaba çarptırmışızdır.”
(Talak, 65/8)

ALLAH VE RESÛLÜNE KARŞI DİRENMEK HÜSRAN SEBEBİDİR.

Bilgi:

Âyette, Allah’ın emirlerine karşı çıkan, gönderdiği peygambere başkaldıranların akıbetinin hüsran olduğu anlatılmaktadır. Bu ayetin, dinimizce hoş karşılanmayan boşanma konusunu anlattıktan sonra gelmesi, aile içerisinde meydana gelen olayların sadece bir çatının altı ile sınırlı kalmadığını aksine bütün boyutları ile tüm toplumu ilgilendirdiğini göstermektedir. Burada da, geçmişte ilahî yasalara uymayanların helak edilmesi örnek gösterilerek aynı durumun tekrar edilebileceği uyarısında bulunulmuştur.

Mesaj:

283. Allah ve resûlüne karşı direnmek, insana fayda değil zarar verir.

284. Aile ve toplumda huzuru yakalamak için Allah’ın emirlerine gönülden razı olmak gerekir.

Kelime Dağarcığı:

Hisâben şedîden: Şiddetli hesap, zorlu hesap.

Mushaf sayfa no: 559
Hafızlık sayfa no: 28. cüz / 2. sayfa

يَٓا اَيُّهَا الَّذ۪ينَ اٰمَنُوا قُٓوا اَنْفُسَكُمْ وَاَهْل۪يكُمْ نَارًا وَقُودُهَا النَّاسُ وَالْحِجَارَةُ عَلَيْهَا مَلٰٓئِكَةٌ غِلاَظٌ شِدَادٌ لَايَعْصُونَ اللّٰهَ مَٓا اَمَرَهُمْ وَيَفْعَلُونَ مَا يُؤْمَرُونَ •

(

“Ey inananlar! Kendinizi ve ailenizi, yakıtı insanlar ve taşlar olan ateşten koruyun. Onun başında, acımasız, güçlü, Allah’ın kendilerine buyurduğuna karşı gelmeyen ve emredildiklerini yapan melekler vardır.”
(Tahrîm, 66/6)

KENDİMİZİ VE AİLEMİZİ ATEŞTEN KORUMAK

Bilgi:

Müminlerin sorumluğu sadece kendilerini korumakla sınırlı değildir. Bireyler, sorumlu oldukları fertlerin dünya refahının yanında ahiret hayatlarını da önemserler. Aileyi oluşturan anne ve babalar, hem birbirlerinin hem çocuklarının ahirette olumsuz bir akıbetle karşılaşmamaları hususunda gerekli çabayı göstermelidirler. Aksi takdirde ceza kaçınılmaz olur ve buna da yürek dayanamaz.

Mesaj:

285. Sorumlu olduğumuz kişilerin dünya ve ahiret saadeti için gayret edelim.

286. Vakit geçmeden kendimiz ve ailemiz için cehennemin önünde set oluşturalım. Günahlardan ailecek kaçınıp sevaplara da ailecek ağırlık verelim.

287. Dünyada bir an olsun ayrılmak istemediğimiz sevdiklerimizle ahirette buluşmamızı sağlayacak ameller işlemeliyiz.

Kelime Dağarcığı:

Hicâre: Taşlar.

Zebânî: Cehennemin başında duran, insanları cehenneme götüren ve cehennemi yöneten melekler.

Mushaf sayfa no: 560
Hafızlık sayfa no: 28. cüz / 1. sayfa

يَٓا اَيُّهَا الَّذ۪ينَ اٰمَنُوا تُوبُٓوا اِلَى اللّٰهِ تَوْبَةً نَصُوحًاۜ عَسٰى رَبُّكُمْ اَنْ يُكَفِّرَ عَنْكُمْ سَيِّـَٔاتِكُمْ وَيُدْخِلَكُمْ جَنَّاتٍ تَجْر۪ي مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهَارُۙ يَوْمَ لَا يُخْزِي اللّٰهُ النَّبِيَّ وَالَّذ۪ينَ اٰمَنُوا مَعَهُۚ نُورُهُمْ يَسْعٰى بَيْنَ اَيْد۪يهِمْ وَبِاَيْمَانِهِمْ •

(

“Ey iman edenler! İçtenlikle ve kararlılık içinde Allah’a tövbe edin. Umulur ki rabbiniz kötülüklerinizi örter ve sizi altından ırmaklar akan cennetlerine koyar. O gün Allah, peygamberi ve onunla aynı imanı paylaşanları utandırmaz. Onların nuru önlerinde ve sağ yanlarında ilerleyerek yollarını aydınlatır.”
(Tahrîm, 66/8)

TEVBE-İ NASÛH

Bilgi:

Tevbe-i nasûh, samimi ve içten gelen bir tevbe demektir. Kalbi kirlerden arındıran, kötülüklerden uzaklaştıran bir tevbe. Bütün olumsuz davranışlara kaynaklık eden düşüncelerden arındıran bir tevbe. Bize yeniden dirilişi veren tevbe. İşte bu tevbe insanı, ayıplardan salim kılıp Allah Teâla karşısında temize çıkararak türlü nimetlerle dolu cennete ulaştıran bir tevbedir.

Mesaj:

288. Tevbe, günah kirlerinden temizleyen bir ibadettir. Cennetin anahtarı tevbede saklıdır.

289. Her insanın yaptığı birtakım hatalar olabilir. Önemli olan hatada ısrar etmemek pişman olup tevbe etmektir.

Kelime Dağarcığı:

Tevbe: Tövbe, günahtan dönüp Allah’a yönelmek, arınmak.

Nûr: Aydınlık, ışık.

Mushaf sayfa no: 561
Hafızlık sayfa no: 29. cüz / 20. sayfa

اِنَّ الَّذ۪ينَ يَخْشَوْنَ رَبَّهُمْ بِالْغَيْبِ لَهُمْ مَغْفِرَةٌ وَاَجْرٌ كَب۪يرٌ •

(

“Görmedikleri hâlde rablerinden korkup saygı duyanlara gelince, onları da hem bir bağışlanma hem de büyük bir ödül beklemektedir.”
(Mülk, 67/12)

GAYBA İNANMAK KAZANDIRIR.

Bilgi:

Âyette, önceki ayetlerde işaret edilen uyarıcıya yani peygambere inanıp hak yolda ilerleyen insanların ahirette kazançlı çıkacakları anlatılmaktadır. Henüz son nefese gelmeden, kıyamet günü gelip çatmadan, inancın odak noktası olan gayba inanmak af ve mağfiret için önemli bir çıkış yolu olarak takdim edilmiştir.

Mesaj:

290. Mümin, akıl ve duyular yoluyla bilgi edinilemeyen gayb âlemini kabul edendir.

291. Gözün gördüğüne herkes inanır, gönlün gördüğüne ise arifler ve müminler inanır.

292. Bir şeyin görünmemesi onun var olmadığı anlamına gelmez.

293. Mümin, içinde yaşadığı görünen âlemin de görünmeyen gayb âleminin de rabbinin Allah olduğunu kabul eder ve ona göre davranır.

Kelime Dağarcığı:

Gayb: Akıl ve duyular yoluyla hakkında bilgi edinilemeyen ancak vahiyle öğrenilen varlık alanı.

Haşyet: Korkmak, saygı duymak.

Mushaf sayfa no: 562
Hafızlık sayfa no: 29. cüz / 19. sayfa

وَاَسِرُّوا قَوْلَكُمْ اَوِ اجْهَرُوا بِه۪ۜ اِنَّهُ عَل۪يمٌ بِذَاتِ الصُّدُورِ •

(

“Sözünüzü ister gizleyin isterse açığa vurun; unutmayın ki O, kalplerin içindekini bilmektedir.”
(Mülk, 67/13)

O’NA GİZLİ YOKTUR!

Bilgi:

Allah’ın bilmediği bir şey var mıdır? Elbette ki hayır! O kara bir gecede, kara bir karıncayı görür ve ayak seslerini işitir. Gizli açık, büyük küçük her şeyi bilir ve görür. Hatta kalplerde olup dış dünyaya kapalı niyet ve düşüncelerden de haberdar olur. Allah, bize şah damarımızdan bile yakındır.

Mesaj:

294. Allah’ın bizleri her an görüp gözettiği bilincinde olup hayatımızı buna göre düzenlememiz gerekir.

295. Gaflete dalıp sorumluluklarımızı unutmamalıyız.

Kelime Dağarcığı:

Cehrî: Aleni, açığa vurulan, sesli söylenen.

Sudûr: Sadırlar, kalpler, gönüller; göğüsler.

Mushaf sayfa no: 563
Hafızlık sayfa no: 29. cüz / 18. sayfa

اِنَّ رَبَّكَ هُوَ اَعْلَمُ بِمَنْ ضَلَّ عَنْ سَب۪يلِه۪ۖ وَهُوَ اَعْلَمُ بِالْمُهْتَد۪ينَ •

(

“Doğrusu, yolundan sapan kimseyi en iyi bilen rabbindir; hidayete erenleri de en iyi bilen O’dur.”
(Kalem, 68/7)

ALLAH, KİMİN DOĞRU YOLDAN ÇIKTIĞINI EN İYİ BİLENDİR.

Bilgi:

Önceki ayetlerde inkârcıların Hz. Peygamber’e mecnun dediği ifade edilmektedir. Bu âyette de tehdit niteliği taşıyan bir üslupla asıl kendilerinin sapık bir yolda olduğu vurgulanmaktadır. Ayrıca bu âyette Yüce Allah, bir yandan Hz. Peygamber’e ve onun yüce şahsında ümmetine, doğru yolda olduklarının güvencesini vermekte, diğer yandan da Peygamber’e düşmanlık edenlerin geleceğinin karanlık olduğuna işaret etmektedir.

Mesaj:

296. Allah, kimin doğru yolda kimin de yanlış yolda olduğunu bildiğine göre insan kendini aldatmamalı, sözde değil özde Müslüman olmalıdır.

297. Peygamber’in mecnun veya şair olduğunu iddia edenler, doğru yoldan çıkmışlardır; bu iftiralarının hesabı ahirette onlara sorulacaktır.

298. Yolların en güzeli Hz. Muhammed (s.a.s)’in yoludur.

Kelime Dağarcığı:

Allahü a’lem: Allah en iyi bilendir.

Mushaf sayfa no: 564
Hafızlık sayfa no: 29. cüz / 17. sayfa

اِنَّ لِلْمُتَّق۪ينَ عِنْدَ رَبِّهِمْ جَنَّاتِ النَّع۪يمِ • اَفَنَجْعَلُ الْمُسْلِم۪ينَ كَالْمُجْرِم۪ينَۜ •

(

“Şüphesiz, Allah’a itaatsizlikten sakınanlar için rableri katında nimetlerle dolu cennetler vardır. Öyle ya, emrimize boyun eğenleri o günahkârlarla bir mi tutacağız?”
(Kalem, 68/34-35)

HİÇ MÜMİNLE MÜCRİM BİR OLUR MU?

Bilgi:

Müşrikler her fırsatta, dünyada olduğu gibi ahirette de en büyük nimetlere erişeceklerini iddia etmişlerdi. Ancak âyet onların bu düşüncelerinin aksine büyük mükâfatların ve yüce makamların, isyandan sakınıp gönülden kulluk edenlerin hakkı olacağını ifade ediyor. İstikameti hak olanla yolu batıl olan, Allah katında hiçbir zaman eşit olamaz.

Mesaj:

299. Ahiretteki mükâfatlar inananlar için hazırlanmıştır.

300. Bilenle bilmeyen, inananla inanmayan hiçbir zaman eşit değildir.

301. Ahiret yurdu için hazırlık yapalım.

302. Allah, sonsuz adalet sahibidir. İyilerle kötüler birbirinden ayrılacaktır.

Kelime Dağarcığı:

Mücrim: Günahkâr, günah işleyen kul, suçlu.

Mushaf sayfa no: 565
Hafızlık sayfa no: 29. cüz / 16. sayfa

فَهَلْ تَرٰى لَهُمْ مِنْ بَاقِيَةٍ •

(

“Şimdi onlardan geriye kalan bir şey görüyor musun?”
(Hâkka, 69/8)

NE HAZİN BİR SON!

Bilgi:

Âd ve Semûd inkârcı iki kavimdi. Semûd kavmi “tâğiye” olarak nitelendirilen azgın bir sarsıntı ile helak edilmişti. Âd kavmi de yedi gece sekiz gün süren kasıp kavurucu bir fırtınaya tutulmuş, bu fırtına insanları, köklerinden koparılmış hurma kütükleri gibi yerlere serivermişti.

Önceki ayetlerde, geçmişte helak edilen bu iki kavmin akıbetleri birer ibret vesikası olarak takdim edilmiştir. Onlardan geriye ne muhteşem saraylar ve köşkler ne de insanlar kalabilmiştir. Bütün bunlar, gücü elinde bulunduran Allah’ın, kıyametin kopmasına da hükmedeceğinin kanıtıdır.

Mesaj:

303. Eski kavimlerin yaptıklarını yapmak, onlarla aynı kötü sonucu paylaşmaya götürebilir.

304. Dünyayı ve içindekileri ilkten var eden, dünyanın idaresini de elinde bulunduran Allah’tır.

305. Tarihe ibret mesajıyla bakıp dersler çıkarmalıyız.

Kelime Dağarcığı:

Bâkiye: Geriye kalan, devamlı olan.

Mushaf sayfa no: 566
Hafızlık sayfa no: 29. cüz / 15. sayfa

فَاَمَّا مَنْ اُو۫تِيَ كِتَابَهُ بِيَم۪ينِه۪ فَيَقُولُ هَٓاؤُ۬مُ اقْرَؤُ۫ا كِتَابِيَهْۚ • اِنّي۪ ظَنَنْتُ اَنّي۪ مُلاَقٍ حِسَابِيَهْۚ •

(

“İşte o vakit, kitabı kendisine sağından verilen kimse der ki: ‘Gelin, kitabımı okuyun! Çünkü ben, hesabımla karşılaşacağımı zaten biliyordum.’”
(Hâkka, 69/19-20)

NE MUTLU KİTABINI SAĞ TARAFTAN ALANLARA!

Bilgi:

Ayetteki “Kitap” kelimesi ile amel defteri kastedilmiştir. Hesap gününde amel defterini sağ taraftan almak, insanın dünya hayatında temiz olduğuna ve Allah’ın mahkemesinde bir suçlu olarak değil, sâlih bir kul olarak bulunduğuna işarettir. Bu şekilde muamele gören insanlar da bu sevinci paylaşmak için etrafındakilere ve yakınlarına haber verecek ve bu güzel akıbet için “Biz dünyada bir gün mutlaka Allah’ın huzurunda hesap vereceğimiz bilinci ile yaşadık.” diyeceklerdir.

Mesaj:

306. Amel defterimizin sağ taraftan verilmesi için dünyada hazırlık yapmalıyız.

307. İnsan ahirette de sevincini dostları ile paylaşmak ister.

308. Allah için iyilik adına ne yapılmışsa karşılığı eksiksiz olarak verilecektir.

Kelime Dağarcığı:

İkraû: Okuyun!

Mülâkî: Karşılaşan, buluşan.

Hisâb: Hesap; insanların ahirette sorguya çekilmeleri.

Mushaf sayfa no: 567
Hafızlık sayfa no: 29. cüz / 14. sayfa

سَاَلَ سَٓائِلٌ بِعَذَابٍ وَاقِعٍۙ • لِلْكَافِر۪ينَ لَيْسَ لَهُ دَافِعٌۙ •

(

“Birisi, Allah katından inkârcılar için gelecek olan ve hiç kimsenin savamayacağı azabın gelmesini istedi.”
(Me’âric, 70/1-2)

ALLAH’IN VAADİ HAKTIR.

Bilgi:

Müşriklerden bir grup Nadr b. Hâris’in sözcülüğünde Hz. Peygamber’e gelerek alaylı bir tavırla, kendilerini uyardığı azabın ne zaman geleceğini, gelecekse kimler için geleceğini soruyorlardı. Hatta onlar Peygamberimizden, getirdiği Kur’an hak bir kitap ise kanıt olarak başlarına taşlar yağdırmasını istemişlerdi. Müşriklerin alay ve inkâr yollu ortaya koydukları bu tür sorularına ve isteklerine cevap olmak üzere bu ayetler geldi. Allah Teâla, müşrikler inkâr etse de, vakti geldiğinde Hz. Peygamber’in haber verdiği azabın mutlaka gerçekleşeceğini, bunu hiç kimsenin önleyemeyeceğini bildirdi.

Mesaj:

309. Kıyamet haktır, inkârcıların iddiaları asılsızdır.

310. Din ile alay eden kişiler bir gün gerçekle yüzleşeceklerdir.

Kelime Dağarcığı:

Sâil: İsteyen, soran.

Vâki: Olan, vuku bulan; gerçekleşecek olan.

Mushaf sayfa no: 568
Hafızlık sayfa no: 29. cüz / 13. sayfa

اِنَّ الْاِنْسَانَ خُلِقَ هَلُوعًاۙ • اِذَا مَسَّهُ الشَّرُّ جَزُوعًاۙ • وَاِذَا مَسَّهُ الْخَيْرُ مَنُوعًاۙ • اِلَّا الْمُصَلّ۪ينَۙ •

(

“Gerçekten insan pek tahammülsüz bir tabiatta yaratılmıştır. Başına bir fenalık geldi mi sızlanır durur. Ama ona bir nimet nasip olursa kendisinden başkasını yararlandırmaz. Ancak namaz kılanlar başka.”
(Me’âric, 70/19-22)

LÜTFUN DA HOŞ, KAHRIN DA HOŞ!

Bilgi:

Âyette geçen helû’ sözcüğü insan tabiatını en iyi tarif eden kelimelerden biridir. Aceleci, sabırsız, tahammülsüz gibi birçok olumsuz sıfatı ihtiva eder. İnsan genellikle, kendine bir zarar dokunursa hemen sızlanır, ümidini yitirir ve şikâyet eder. Ancak bir hayra ulaşırsa onu da kendi el emeği sayar, gözü gibi sakınır, cimrileşir. Allah yolunda harcamaz ve insanlara yardımcı olmaz. Oysa namaz kılanlar böyle değildir. Namaz kılarak olgunlaşan kimse, imanın gereğine göre amel ederek bütün bu olumsuz huylardan uzaklaşır.

Mesaj:

311. Şerre sabır, hayra şükretmek gerekir.

312. İnsan kendini olgunlaştırarak sıkıntılara sabretmeyi, sevimsiz huyları bırakmayı ve malını başkalarıyla paylaşmayı öğrenmelidir.

313. Namaz kötülüğe engeldir.

314. İslam, ibadetlerle birlikte insana değer katar, onu sıradan biri olmaktan kurtarır.

Kelime Dağarcığı:

Hulika: Yaratıldı.

Mushaf sayfa no: 569
Hafızlık sayfa no: 29. cüz / 12. sayfa

فَلآَ اُقْسِمُ بِرَبِّ الْمَشَارِقِ وَالْمَغَارِبِ اِنَّا لَقَادِرُونَۙ • عَلٰٓي اَنْ نُبَدِّلَ خَيْرًا مِنْهُمْۙ وَمَا نَحْنُ بِمَسْبُوق۪ينَ •

(

“Doğuların ve batıların rabbine yemin ederim ki, onların yerine daha iyilerini getirmeye bizim gücümüz yeter, kimse bizim önümüze geçemez.”
(Me’âric, 70/40-41)

ALLAH’IN GÜCÜ HER ŞEYE YETER!

Bilgi:

Yüce Allah, birçok âyette sözlerine yeminle başlamaktadır. Aslında mesele yemini gerektirmeyecek kadar açıktır. Buradaki yemin Allah’ın ne kadar büyük güç ve izzet sahibi olduğunu vurgulamaktadır. Ayetteki doğular ve batılar ifadesi ile uçsuz bucaksız evrendeki sayısız yıldızların doğuş ve batış yerleri kastedilmiş olabileceği gibi dünyanın değişik bölgelerinde birbirini izleyen doğular ve batılar da kastedilmiş olabilir. Hepsinin üzerinde Allah’ın kudreti vardır. O, bir kavmi helak edip yerine başkasını getirebilir. Veya bir insanı öldürüp daha sağlam yaratabilir.

Mesaj:

315. Allah mutlak güç sahibidir. Her şey O’nun hükümranlığı altındadır.

316. Allah’ın yaratmasında mutlaka hayır ve hikmet vardır.

Kelime Dağarcığı:

Şark: Doğu; Meşârık: Doğuş yerleri.

Garb: Batı; Meğârib: Batış yerleri.

Mushaf sayfa no: 570
Hafızlık sayfa no: 29. cüz / 11. sayfa

مَا لَكُمْ لَا تَرْجُونَ لِلّٰهِ وَقَارًاۚ • وَقَدْ خَلَقَكُمْ اَطْوَارًا •

(

“Size ne oluyor ki, Allah’a büyüklüğü yakıştıramıyorsunuz? Oysa sizi türlü merhalelerden geçirerek O yaratmıştır.”
(Nûh, 71/13-14)

YARATAN ALLAH, YÖNETİR DE!

Bilgi:

Bu ayetler Hz. Nuh’un inkârcılara söylediklerini aktarmaktadır. Hz. Nûh, inkârcıların, Allah’ın yücelik ve ululuğunu hesaba katmamalarını, bu özellikleri Allah’a layık görmemelerini eleştirmiştir. Sonra insanın yaratılış evrelerinden bahsetmiştir. Hz. Âdem topraktan yaratılmıştı. Âdem’in nesli olan insanlar ise, anne karnında değişik evrelerden geçerek yaratılmaktadırlar.

Mesaj:

317. Bizi birçok merhaleden geçirerek yaratan Allah’ın büyüklüğünü ikrar ederiz.

318. İlk insanın ham maddesinin toprak olması, insanın tevazu göstermesi için önemli bir nedendir.

319. İnsanın mucizevî şekilde yaratılışını görüp de Allah’ın büyüklüğünü kabul etmemesi, O’nu sevmemesi, O’na teslim olmaması ne büyük bir zarardır.

Kelime Dağarcığı:

Vakâr: Büyüklük, ciddilik, ağırbaşlılık.

Mushaf sayfa no: 571
Hafızlık sayfa no: 29. cüz / 10. sayfa

وَاَنَّا ظَنَنَّٓا اَنْ لَنْ تَقُولَ الْاِنْسُ وَالْجِنُّ عَلَى اللّٰهِ كَذِبًاۙ •

(

“Oysa biz, insanların ve cinlerin Allah hakkında asla yalan söylemeyeceklerini sanırdık.”
(Cin, 72/5)

ALLAH’A KARŞI İFTİRADA BULUNMAK, BÜYÜK GÜNAHTIR.

Bilgi:

İblis, Allah hakkında asılsız şeyler söyler, O’na eş koşar, çocuk isnadında bulunurdu. Cinler de ona inanıp doğru yoldan sapmışlardı. Cinlerin bir kısmı Peygamberimizin okuduğu Kur’an’ı dinleyince iman ettiler. Şeytanın sözlerinin büyük bir iftira olduğunu anlayıp ona “beyinsiz” dediler. Onlar, bir insanın ya da kendilerinden olan birilerinin, Allah’a karşı bu iftiraları uydurabileceklerini düşünemediklerini söylediler ve hatalarından vazgeçtiler. Ayet cinlerin bir sözünü aktarmaktadır.

Mesaj:

320. Bizi doğru yoldan saptırmaya çalışanlar daima vardır. Onların tuzağına düşmemek gerekir.

321. Doğruyu anlayıp hatadan dönmek büyük bir erdemdir.

Kelime Dağarcığı:

Cin: Duyularla idrak edilemeyen, görülemeyen ve kulluk sınavına tabi tutulan ruhanî varlık türü.

Mushaf sayfa no: 572
Hafızlık sayfa no: 29. cüz / 9. sayfa

قُلْ اِنّي۪ لَنْ يُج۪يرَني۪ مِنَ اللّٰهِ اَحَدٌ وَلَنْ اَجِدَ مِنْ دُونِه۪ مُلْتَحَدًاۙ •

(

“De ki: ‘Gerçekten beni Allah’a karşı hiç kimse asla koruyamaz ve yine asla O’ndan başka sığınacak kimse de bulamam.’”
(Cin, 72/22)

TEK ÇARE, ALLAH’A SIĞINMAKTIR.

Bilgi:

Mekke müşrikleri, Hz. Peygamber’e, İslam’dan vazgeçmesi durumunda onu düşmanlarından koruyacaklarını ve türlü nimetleri önüne sereceklerini ifade etmişlerdi. Yüce Allah, Peygamberimizin bu gibi sözlere iltifat etmemesini emretmiş ve Allah’tan başkasına kulluk etmemesi gerektiğini bildirmiştir. Rabbimiz, âyette geçen cümleyi Peygamberimizin müşriklere karşı söylemesini emretmiştir.

Mesaj:

322. Allah, inananların sığınağıdır.

323. Hiç kimse Allah’ın zarar verdiğine hayır, hayır verdiğine zarar veremez.

324. İnkârcıların kışkırtmalarına karşı Allah’a sığınırız.

Kelime Dağarcığı:

Ehad: Bir; biri; bir kimse.

Mushaf sayfa no: 573
Hafızlık sayfa no: 29. cüz / 8. sayfa

فَكَيْفَ تَتَّقُونَ اِنْ كَفَرْتُمْ يَوْمًا يَجْعَلُ الْوِلْدَانَ ش۪يبًاۗ •

(

“Siz de inkârda direnirseniz çocukları ihtiyarlatan o günden kendinizi nasıl koruyacaksınız?”
(Müzzemmil, 73/17)

KIYAMET, DEHŞETLİ BİR GÜNDÜR.

Bilgi:

Birçok âyette olduğu gibi bu âyette de kıyametin dehşet dolu sahneleri dikkatlere sunulmaktadır. Dehşetiyle çocukların bile saçlarına aklar düşürecek kıyamet gününün azabından inkârcılar, nasıl korunacaktır? İşte inkâr, insana böylesine hazin bir sonuç hazırlar. Nitekim Allah’a isyan eden Firavun daha bu dünyada iken cezalandırılmıştır. Allah’ın cezasını durdurabilecek hiçbir güç yoktur.

Mesaj:

325. Kıyamet günü, dehşetleri içeren bir gündür. Ona hazırlıklı olmak gerekir.

326. İnkâr etmek, yaratılış gayesine terstir.

Kelime Dağarcığı:

Yevm: Gün.

Vildân: Çocuklar.

Şîben: İhtiyar kimseler.

Mushaf sayfa no: 574
Hafızlık sayfa no: 29. cüz / 7. sayfa

يَٓا اَيُّهَا الْمُدَّثِّرُۙ • قُمْ فَاَنْذِرْۙ • وَرَبَّكَ فَكَبِّرْۙ • وَثِيَابَكَ فَطَهِّرْۙ • وَالرُّجْزَ فَاهْجُرْۙ • وَلَاتَمْنُنْ تَسْتَكْثِرُۙ • وَلِرَبِّكَ فَاصْبِرْۜ •

(

“Ey örtüsüne bürünen! Kalk ve uyar! Sadece rabbinin büyüklüğünü dile getir. Elbiseni tertemiz tut. Her türlü pislikten uzak dur. Yaptığın iyiliği çok görerek başa kakma. Rabbinin rızasına ermek için sabret.”
(Müddessir, 74/1-7)

ŞİMDİ TEBLİĞ ZAMANI

Bilgi:

Hz. Peygamber, Hira’da ilahî nura, vahye muhatap olmuştu. Cebrail’i görünce titremeye başladı, hemen ailesine gelerek “Beni örtün, beni örtün!” dedi. Onlar da örttüler. Peşinden bu ayetler inmiş, kendisine son derece ağır bir sorumluluk verilmişti. Peygamberlik vazifesi gereği, insanları uyarması, doğru yola sevk edip kötülüklerden sakındırması, onlara kendilerini bekleyen akıbeti haber vermesi gerekiyordu. Ayrıca vahyin sarsıcı tesirinden bir an evvel kurtulup Allah’ın yüceliğini haykırması; maddî ve manevî temizliğe riayet etmesi; iyilikleri başa kakmaması ve her şeyi ilahî rıza için yapması emredilmiştir.

Mesaj:

327. Hakkı tebliğ etmek nebevî bir görevdir.

328. Ayetlerdeki emirler, müminler için de geçerlidir.

329. İslam, güzel ahlaktır.

Kelime Dağarcığı:

Müddessir: Örtüye bürünen.

Mushaf sayfa no: 575
Hafızlık sayfa no: 29. cüz / 6. sayfa

كُلُّ نَفْسٍ بِمَا كَسَبَتْ رَه۪ينَةٌۙ •

(

“Her nefis, yaptıklarına karşılık tutulan bir rehindir.”
(Müddessir, 74/38)

TUTSAKLIKTAN KURTULMAK İÇİN NE YAPILMALI?

Bilgi:

Allah Teâla insana sayısızca nimetler bahşetmiştir. Mal, mülk, evlat, kabiliyet, irade ve kuvvet bunlardan bazılarıdır. Âyette bunların aslında insana verilen birer borç gibi olduğu, bunların Allah’ın rızası doğrultusunda hareket edilip edilmediği hesabının bir gün mutlaka sorulacağı anlatılmaktadır. Kişi ancak bunların hesabını verebileceği ölçüde tutsaklıktan ve rehin olmaktan kurtulur.

Mesaj:

330. Hepimiz ezelde verdiğimiz sözle rehin durumundayız.

331. Bize verilen imkânlarla sâlih ameller işleyebilirsek hesabımızın kolay olmasını sağlayabiliriz.

332. İnsan bir amaçla yaratılmıştır.

Kelime Dağarcığı:

Rehin: Bir malın, bir alacağa karşılık aynî teminat olmasını sağlayan anlaşma, geçici bir süre için alıkonulan şey.

Mushaf sayfa no: 576
Hafızlık sayfa no: 29. cüz / 5. sayfa

بَلِ الْاِنْسَانُ عَلٰى نَفْسِه۪ بَص۪يرَةٌۙ • وَلَوْ اَلْقٰى مَعَاذ۪يرَهُۜ •

(

“Hatta mazeretlerini ortaya
koysa da, o gün insan kendi aleyhine şahittir.”
(Kıyâme, 75/14-15)

SAHTE MAZERET, SIĞINILACAK BİR LİMAN DEĞİLDİR.

Bilgi:

Kıyamet, insanlık yürüyüşünün son durağıdır. İnsana yapıp ettiği iyi kötü her şey o gün bir bir bildirilecektir. İnsanoğlu cezadan kurtulmak için türlü mazeretler ileri sürse de akıbetini değiştirmeye güç yetiremeyecektir. İnsanın çeşitli organları dünya hayatında yaptıklarına şahitlik edecek, görünüşte ileri sürdüğü mazeretleri teker teker çürüteceklerdir.

Mesaj:

333. Gerçekliği bulunmayan görünüşteki mazeretler kıyamet günü kabul edilmeyecektir.

334. Kıyamet günü kişinin dostu, sâlih amelleridir.

Kelime Dağarcığı:

Basîret: Görme, idrak etme, bir şeyin iç yüzüne vâkıf olma, gerçeğe şahitlik.

Me’âzîr: Mazeretler, bahaneler.

Mushaf sayfa no: 577
Hafızlık sayfa no: 29. cüz / 4. sayfa

اَيَحْسَبُ الْاِنْسَانُ اَنْ يُتْرَكَ سُدًىۜ •

(

“İnsan, kendisinin başıboş bırakılacağını mı sanır!”
(Kıyâme, 75/36)

İNSAN, SORUMLU BİR VARLIKTIR.

Bilgi:

İnsan, sorumlu bir varlıktır. En güzel biçimde ve şartlarda yaratılmıştır. Âyette de, bunca nimetlerle donatılan insanın sahipsiz ve başıboş bırakılmayacağı ifade edilmektedir. Bu nimetler için bu dünyada şükretmek gerektiği, nimetlerden dolayı ahirette hesap sorulacağı anlatılmaktadır.

Mesaj:

335. İnsan fıtratını korumalı ve nimetlerin şükrünü yerine getirmelidir.

336. Nimeti veren Allah, bir gün hesabını da soracaktır.

337. Dünya hayatının bir imtihan dönemi olduğunu bilmek ve bu imtihanı kazanmaya çalışmak gerekir.

Kelime Dağarcığı:

Sudâ: Başıboş, serbest.

Mushaf sayfa no: 578
Hafızlık sayfa no: 29. cüz / 3. sayfa

فَاصْبِرْ لِحُكْمِ رَبِّكَ وَلَا تُطِعْ مِنْهُمْ اٰثِمًا اَوْ كَفُورًاۚ • وَاذْكُرِ اسْمَ رَبِّكَ بُكْرَةً
وَاَص۪يلاًۚ •

(

“Öyleyse rabbinin hükmüne sabret; onlardan hiçbir günahkâra yahut nanköre boyun eğme. Sabah akşam rabbinin adını an.”
(İnsân, 76/24-25)

SABRIN SONU SELAMETTİR.

Bilgi:

Risalet görevi omuzlarına yüklenen Hz. Peygamber, bütün zorluk ve meşakkatlere karşı dirençli ve sabırlı olmaya davet edilmektedir. Bunun yanında hak davadan vazgeçirmeye yeltenerek kendisine makam, mevki ve itibar gibi cazip imkânlar sunan inkârcılara karşı boyun eğmemesi, Allah’a yönelmesi ve sabah akşam zikir ve tesbih ile O’na kulluk etmesi öğütlenmektedir.

Mesaj:

338. Darlığa sabır, varlığa şükür mümin karakteridir.

339. Hak’tan başkasına boyun eğmek zillettir.

340. Zikir daimî olmalıdır.

Kelime Dağarcığı:

Âsim: Günahkâr.

Bükra: Sabah, yarın.

Mushaf sayfa no: 579
Hafızlık sayfa no: 29. cüz / 2. sayfa

وَيْلٌ يَوْمَئِذٍ لِلْمُكَذِّب۪ينَ •

(

“Hakkı yalanlayanların o gün vay hâline!”
(Mürselât, 77/15)

İŞTE EN BÜYÜK KAYIP!

Bilgi:

Bu sûrede inkârcıların yalanladıkları on hakikatin ardından hep aynı ifade kalıbı gelmektedir: “Hakkı yalanlayanların o gün vay hâline!” Böylece inkârcıların her bir yalanları sebebiyle ayrı ayrı cezalandırılacaklarına işaret edilmektedir. Bu ifadenin ilk geçtiği 15. âyette, kıyameti ve âhireti inkâr edenlerin, yani dünyada yaptıklarının cezasız bırakılıp hesap vermeyeceklerini düşünenlerin karşılaşacakları felaketin büyüklüğüne dikkat çekilmektedir.

Mesaj:

341. Ahireti inkâr etmek, kötü bir akıbete neden olur.

342. Ahireti yalanlamak, onun yok olduğu anlamına gelmez.

Kelime Dağarcığı:

Kizb: Yalan.

Mükezzib: Yalan sayan, yalanlayan.

Mushaf sayfa no: 580
Hafızlık sayfa no: 29. cüz / 1. sayfa

اِنَّ الْمُتَّق۪ينَ في۪ ظِلاَلٍ وَعُيُونٍۙ • وَفَوَاكِهَ مِمَّا يَشْتَهُونَۜ • كُلُوا وَاشْرَبُوا هَن۪ٓيـًٔا بِمَا كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ • اِنَّا كَذٰلِكَ نَجْزِي الْمُحْسِن۪ينَ •

(

“Şüphe yok ki takvâ sahipleri gölgeliklerde ve pınar başlarında canlarının istediği çeşit çeşit meyveler arasında olacaklardır. ‘Yaptıklarınızın karşılığı olarak şimdi afiyetle yiyin, için. İşte biz iyilik yapanları böyle ödüllendiririz.’”
(Mürselât, 77/41-44)

İNSAN, CENNETİNİ DÜNYADA HAZIRLAR.

Bilgi:

Sûrenin muhtevası bu ayetlerde özetleniyor. Allah’a karşı gelmekten ve O’na ortak koşmaktan sakınan kullar için işte cennet ve işte nimetler! Ama bir şartla ki, bütün bunlar dünyada iken yapılanlara bedel olarak verilecektir. Pınarlar, meyveler ve daha niceleri, dünya hayatında düzgün ve erdemli bir hayat yaşayanlara lütfedilecektir. Bunlar iyilik yapanların mükâfatıdır.

Mesaj:

343. Allah’ın iyilik yapanlara mükâfatlarıyla muamele edeceğinden şüphe etmeyiz.

344. Cennet, bütün nimetleriyle beraber müminlerin hizmetine sunulacaktır.

Kelime Dağarcığı:

Zılâl: Gölgeler, gölgelikler.

Henîen: Afiyetle; afiyet olsun!

Mushaf sayfa no: 581
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / 20. sayfa

وَكُلَّ شَئٍْ اَحْصَيْنَاهُ كِتَابًا •

(

“Oysa biz her şeyi kayıt altına almıştık.”
(Nebe’, 78/29)

HER ŞEYİ KAYDEDEN DEFTERLER!

Bilgi:

Allah, insanı yaratmış, bütün kâinatı onun hizmetine sunmuştur. Gece ve gündüz; dağlar, gökyüzü ve yeryüzü hep insan için yaratılmıştır. İnsandan beklenen ise, bütün bunları yaratan Allah’a iman edip O’nun buyrukları doğrultusunda yaşamaktır. Nitekim bir gün gelecek, kıyamet kopacak ve bütün bu güzellikler son bulacaktır. Herkes yaptığının karşılığını almak için Allah’ın huzuruna çıkacaktır. Allah, herkesin dünyada iken yapıp ettiklerini yazıp kaydetmektedir ve buna göre ahirette insanları sorgulayacaktır. Kaldı ki, Allah (c.c.) bütün bunları ezelî ilmiyle önceden bilip Levh-i Mahfuz’da da kaydetmiştir.

Mesaj:

345. Kirâmen Kâtibîn melekleri bütün yaptıklarımızı kaydetmektedir.

346. Allah, her şeyi önceden bilmektedir ve Levh-i Mahfuz’da kaydetmiştir.

Kelime Dağarcığı:

Külle şey’in: Her şey.

Mushaf sayfa no: 582
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / 19. sayfa

اِنَّٓا اَنْذَرْنَاكُمْ عَذَابًا قَر۪يبًاۚ يَوْمَ يَنْظُرُ الْمَرْءُ مَا قَدَّمَتْ يَدَاهُ وَيَقُولُ الْكَافِرُ
يَا لَيْتَن۪ي كُنْتُ تُرَابًا •

(

“Biz, yakın bir azap ile sizi uyardık. O gün kişi önceden yaptıklarına bakacak ve inkârcı kişi, “Keşke toprak olsaydım!” diyecektir.”
(Nebe’, 78/40)

HESAP GÜNÜ

Bilgi:

Kur’an’ın en çok vurguladığı gerçeklerden birisi ahiret hayatıdır. Dünya hayatının geçici oluşu, kıyametin varlığı, yeniden dirilme, Allah’ın huzuruna varıp hesap verme ve nihayetinde sonsuz bir ahiret hayatı, iman esası olarak sürekli vurgulanmaktadır. Bunları inkâr edenler gelmesi yakın olan cehennem azabıyla ikaz edilmektedirler. Uyarıları dikkate alarak Müslümanca yaşayanlar kendilerine vaat edilen cennet nimetleriyle sefa sürerken, bu uyarıları yalanlayan kâfirler gerçekle yüzleştiklerinde pişmanlık duyacaklar ve hayvanlar gibi toprak olup gitmeyi isteyeceklerdir. Ama artık onlar için vakit çok geçtir.

Mesaj:

347. Rabbimizin uyarılarına kulak verip cehennem azabından kurtulmak için çalışmalıyız.

348. O günü unutanlar, dünyayı ahirete tercih edenler kaybedecekler.

Kelime Dağarcığı:

Kâfir: İnkâr eden, nankör.

Mushaf sayfa no: 583
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / 18. sayfa

فَاَمَّا مَنْ طَغٰىۙ • وَاٰثَرَ الْحَيٰوةَ الدُّنْيَاۙ • فَاِنَّ الْجَح۪يمَ هِيَ الْمَاْوٰىۜ • وَاَمَّا مَنْ خَافَ مَقَامَ رَبِّه۪ وَنَهَى النَّفْسَ عَنِ الْهَوٰىۙ • فَاِنَّ الْجَنَّةَ هِيَ الْمَاْوٰىۜ •

(

“Kim azgınlık eder ve dünya hayatını tercih ederse, şüphesiz, cehennem onun sığınağıdır. Kim de, Rabbinin huzurunda duracağından korkar ve nefsini arzularından alıkoyarsa, şüphesiz, cennet onun sığınağıdır.”
(Nâziât, 79/37-41)

CENNET MÜMİNLERİN, CEHENNEM AZGINLARIN BARINAĞIDIR.

Bilgi:

Mümin, kâfir, iyi, kötü, dünya, ahiret, cennet, cehennem... Bütün bunlar iki farklı tavrı, iki farklı yaşamı ve iki farklı karşılığı temsil etmektedir. Aklını ve nefsini kontrol edip iman ve ahiret merkezli bir hayat sürenlerin varacağı yer cennet iken; nefsine yenik düşen, isyankâr olan ve dünya merkezli bir hayatı tercih edenlerin varacağı yer ise ateşle dolu cehennem olacaktır. Bu gerçek, dünya hayatının bir imtihan oluşunun gereğidir; Allah’ın adaletinin gereğidir.

Mesaj:

349. Yaptığımız iyi ve kötü şeylerin karşılığını alacağımızı bilip buna göre davranmalıyız.

350. Hiç şüphesiz nefsine hâkim olan kurtulacak, nefsine yenik düşen ise mahvolacaktır.

Kelime Dağarcığı:

Hevâ: Nefsin kötü arzulara karşı olan eğilimi.

Mushaf sayfa no: 584
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / 17. sayfa

فَلْيَنْظُرِ الْاِنْسَانُ اِلٰى طَعَامِه۪ۙ • اَنَّا صَبَبْنَا الْمَٓاءَ صَبًّاۙ • ثُمَّ شَقَقْنَا الْاَرْضَ شَقًّاۙ • فَاَنْبَتْنَا ف۪يهَا حَبًّاۙ •

(

“İnsan, yediğine bir bakıp düşünsün. Biz bolca su indirdik. Sonra toprağı uygun şekilde yardık. Oradan ekinler bitirdik.”
(Abese, 80/24-27)

TABİAT, ALLAH’IN VARLIĞINA DELİLDİR.

Bilgi:

Allah’ın ayetleri iki türlüdür. Birincisi, Kur’an’da yer alan ve Allah’a, ahiret gününe vb. hususlara imanın yanında, iyi ve kötü şeyleri öğreten ayetlerdir. İkincisi ise, insanın hem kendi bünyesinde hem de çevresinde her gün görüp gözlemlediği ve Allah’ın varlığına işaret eden ayetlerdir, delillerdir. En basitinden insanların yiyip içtikleri şeyler birer ayettir. Öyle ki, tabiat kuru ve ölü bir hâlde iken yağmurla yeşermekte ve her çeşit meyve sebze yetişmektedir, bizler için. Bütün bunları gözlemleyen insan nankörlükten ve inkârdan kaçınarak, bunları yaratan Allah’ı tanıyıp O’na iman edebilmelidir.

Mesaj:

351. Kâinattaki düzen Allah’ın varlığına işaret etmektedir.

352. Nimetlerin soframıza gelinceye kadar geçirdiği merhaleleri düşünüp Allah’a şükretmeliyiz.

Kelime Dağarcığı:

Taâm: Yiyecek, yemek, buğday.

Mushaf sayfa no: 585
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / 16. sayfa

وَاِذَا الْجَح۪يمُ سُعِّرَتْۙۖ • وَاِذَا الْجَنَّةُ اُزْلِفَتْۙۖ • عَلِمَتْ نَفْسٌ مَٓا اَحْضَرَتْۜ •

(

“Cehennem tutuşturulduğunda ve cennet yaklaştırıldığında, herkes önceden hazırlayıp getirdiği şeyleri bilecektir.”
(Tekvîr, 81/12-14)

GERÇEKLERLE YÜZLEŞMEK

Bilgi:

Doğum, yaşam, ölüm, dirilme, Allah’ın huzuruna çıkma, hesap verme, cennet ya da cehennem… İnsanın doğumla başlayıp ebedî âleme uzanan yolculuk süreci. Bu yolculukta azığını yoldan toplayacaktır insan. Yolculuğun sonuna geldiğinde çantası açılacak ve topladığı bütün şeyler ortaya dökülecektir. İyi, güzel ve faydalı olanlar bir tarafa; kötü, çirkin ve zararlı olanlar diğer tarafa ayrılacaktır. İki durak vardır bu yolculuğun sonunda: Cennet ve Cehennem. Yolculuğun son durağını yolda toplanan şeyler belirleyecektir. Nitekim küçük olsun büyük olsun, yapılan her şey amel defterlerinde kayıtlıdır. Bunlarla yüzleşmek ise kaçınılmaz gerçektir.

Mesaj:

353. Dünya bir imtihan yeridir.

354. Dünyada yapılan her şey ahirette ortaya dökülecektir.

355. İnsan için dünya yolculuğunun sonunda varılacak iki yer vardır. Cennet ya da cehennem.

Kelime Dağarcığı:

Cahîm: Şiddetli ateş, Cehennem.

Mushaf sayfa no: 586
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / 15. sayfa

يَٓا اَيُّهَا الْاِنْسَانُ مَا غَرَّكَ بِرَبِّكَ الْكَر۪يمِۙ • اَلَّذ۪ي خَلَقَكَ فَسَوّٰيكَ فَعَدَلَكَۙ •

(

“Ey İnsan! Yüce rabbin hakkında seni yanıltıp aldatan ne oldu? O rabbin ki seni yarattı, seni insan olarak şekillendirdi ve seni dengeledi.”
(İnfitâr, 82/6-7)

İNSAN ALDANMIŞTIR!

Bilgi:

Allah, insanı en güzel şekilde mükemmel bir varlık olarak yaratmıştır. Canlılar arasında en üstün özellikleri insana vermiş ve akıl nimetiyle şereflendirmiştir. Dünyadaki bütün nimetleri cömertçe insanın hizmetine sunmuştur. Buna karşılık Yüce Allah, kendini tanımasını ve iman etmesini, emir ve yasaklarına uygun olarak yaşamasını istemiştir insandan. Ne dünya hayatı, ne mal mülk ne de çoluk çocuk insanı Allah’ın isteklerini yerine getirme konusunda aldatmamalıdır. İdeal olan bu olmasına rağmen, gerek şeytan gerek insan nefsi, gerekse dünyevî arzu ve istekler Allah’ı tanıyıp iman etme ve O’nun istekleri doğrultusunda yaşama hususunda insanı aldatmaktadır.

Mesaj:

356. İnsan mükemmel yaratılmıştır.

357. İnsan yaratıcısını unutmamalıdır.

358. İnsanı yaratıcısına karşı ibadet ve dua etmekten hiçbir şey alıkoymamalıdır.

Kelime Dağarcığı:

Kerîm: Cömert, yüce, şerefli.

Mushaf sayfa no: 587
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / 14. sayfa

اِنَّ الْاَبْرَارَ لَفي۪ نَع۪يمٍۙ • عَلَى الْاَرَٓائِكِ يَنْظُرُونَۙ • تَعْرِفُ في۪ وُجُوهِهِمْ نَضْرَةَ النَّع۪يمِۚ • يُسْقَوْنَ مِنْ رَح۪يقٍ مَخْتُومٍۙ • خِتَامُهُ مِسْكٌۜ وَفي۪ ذٰلِكَ فَلْيَتَنَافَسِ الْمُتَنَافِسُونَۜ •

(

“İyiler elbette nimet içindedirler. Koltuklar üzerinde oturup seyrederler. İlâhî lütufların sevincini yüzlerinden okursun. Onlara mühürlenmiş, mührü de misk olan nefis bir içecek sunulur. Yarışanlar, işte bunlar için yarışsınlar.”
(Mutaffifîn, 83/22-26)

İYİLERİN MÜKÂFATI

Bilgi:

İnsanlar, iyiler ve kötüler olmak üzere iki sınıftır. Allah’ı ve ahiret gününü inkâr edip Allah’ın emir ve yasaklarına riayet etmeyenler kötüler sınıfını oluşturur. Allah’a iman edip O’nun isteklerine uygun olarak yaşayanlar ise “ebrâr” yani iyiler sınıfındadırlar. İşte bunlar, Allah’a karşı olan sadakatlerinin karşılığını ahirette eksiksiz olarak alacaklardır. Bu öyle bir karşılıktır ki, dünya nimetleriyle kıyaslanamaz. Bu, uğrunda mücadele etmeye değer bir karşılıktır.

Mesaj:

359. İyi bir mümin olmak için gayret etmeliyiz.

360. İyiler, kazanacaktır.

361. Allah, kendi yolunda olanlara en güzel karşılığı verir.

Kelime Dağarcığı:

Ebrâr: İyiler, itaatkârlar, sadık müminler.

Mushaf sayfa no: 588
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / 13. sayfa

يَٓااَيُّهَا الْاِنْسَانُ اِنَّكَ كَادِحٌ اِلٰى رَبِّكَ كَدْحًا
فَمُلاَق۪يهِۚ

(

“Ey insan, gerçekten sen Rabbine doğru bir çaba harcayıp durmaktasın. Sonunda O’na kavuşacaksın.”
(İnşikâk, 84/6)

ALLAH’IN HUZURUNA ÇIKMAK

Bilgi:

Doğum, hayat, ölüm ve Allah’ın huzuruna çıkış… Doğumla başlayan hayat mücadelesinde iki farklı yol vardır. Birincisi, müminlerin takip ettiği, Allah’ın isteğine uygun olan ve kurtuluşa götürecek olan yol. İkincisi ise, inkârcıların takip ettiği ve sonu felaket olan yol. Her iki yolun sonunda da Allah’a ulaşmak var. Ancak, iyilerin yolunu takip edenlerin görecekleri karşılık güzel olurken, inkârcıların yolunu tercih edenlerin varacağı yer cehennem olacaktır. O hâlde, kurtuluş için tercih edilecek yol bellidir. Bu yolda verilen mücadelenin karşılığı ise son derece güzel olacaktır.

Mesaj:

362. Herkes mutlaka Allah’ın huzuruna çıkacaktır.

363. Dünyada tercih edeceğimiz doğru yol bizi ahirette kurtuluşa götürecektir.

364. Büyük mükafatlar büyük çabalar ister.

Kelime Dağarcığı:

Mülâkî: Kavuşan, buluşan.

Mushaf sayfa no: 589
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / 12. sayfa

اِنَّ الَّذ۪ينَ اٰمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ لَهُمْ جَنَّاتٌ تَجْر۪ي مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهَارُۜ ذٰلِكَ الْفَوْزُ الْكَب۪يرُۜ •

(

“İman edip dünya ve ahiret için yararlı işler yapanlara gelince onlar için altından ırmaklar akan cennetler vardır. İşte büyük kurtuluş budur.”
(Bürûc, 85/11)

MÜMİNLERİN MÜKÂFATI:
ALTINDAN IRMAKLAR AKAN CENNET!

Bilgi:

İnkârcı kâfirler, tarih boyunca peygamberlerin getirdiği ilahî mesajı reddetmekle yetinmediler. Daha da ileri giderek iman eden müminlere, onları dinlerinden döndürmek için çeşitli işkenceler uyguladılar, ateş çukurlarında yaktılar. Allah, iman ettiklerinden dolayı işkence gören sâlih müminlere mükâfatını verecek, işkenceci kâfirleri de mutlaka cezalandıracaktır. Bu ilahî cezalandırma, ahirette olacağı gibi dünyada da meydana gelebilir.

Mesaj:

365. Dinlerinden dönmeleri için yapılan bütün baskı ve zulümlere direnmiş ve sâlih amellerde bulunmuş mümin kimseleri Allah cennetine koyacaktır.

366. Ebedî kurtuluş müminlerindir.

Kelime Dağarcığı:

Amel-i sâlih: İmanın gereği olarak ihlas ve iyi niyetle yapılan, Kur’an ve sünnete uygun olan her türlü söz, fiil ve davranış.

Mushaf sayfa no: 590
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / 11. sayfa

يَوْمَ تُبْلَى السَّرَٓائِرُۙ • فَمَا لَهُ مِنْ قُوَّةٍ وَلَا نَاصِرٍۜ •

(

“Bütün sırların ortaya dökülüp de insanın ne bir gücü ne de yardımcısının bulunacağı günü hatırla.”
(Târık, 86/9-10)

SIRLARIN İFŞA EDİLECEĞİ HESAP GÜNÜ!

Bilgi:

İnsanlar mahşerde toplandıktan sonra, kendilerine dünyada iken yaptıklarının yazılı bulunduğu amel defterleri dağıtılacaktır. Bu defterlerde küçük büyük her şey sayılıp dökülmüş olacaktır. İşte insanlar amel defterlerini ellerine aldıktan ve yaptıklarının en ince detayına kadar yazıldığını gördükten sonra Allah Teâla tarafından hesaba çekileceklerdir. Hesap sırasında amel defterlerinden başka, insanın kendi organları ve yeryüzündeki diğer varlıklar da insanın yaptıklarına şahitlik edecektir. Zerre ölçüsü hayır işleyen mükâfatını, kötülük işleyen de cezasını görecektir.

Mesaj:

367. Kıyamet gününde, insanların yapıp ettikleri bütünüyle ortaya çıkacak ve bunlardan Allah’ın huzurunda sorgulanacaklardır.

368. Dünya hayatını ahireti hesaba katarak yaşamalıyız.

Kelime Dağarcığı:

Belâ: Denemek, sınamak, musibet, darlık ve sıkıntı.

Mushaf sayfa no: 591
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / 10. sayfa

قَدْ اَفْلَحَ مَنْ تَزَكّٰىۙ • وَذَكَرَ اسْمَ رَبِّه۪ فَصَلّٰىۜ • بَلْ تُؤْثِرُونَ الْحَيٰوةَ الدُّنْيَاۘ • وَالْاٰخِرَةُ خَيْرٌ وَاَبْقٰىۜ •

(

“Doğrusu arınan ve rabbinin adını anıp namaz kılan kurtuluşa ermiştir. Fakat siz dünya hayatını tercih ediyorsunuz. Oysa ahiret daha hayırlı ve süreklidir.”
(A’lâ, 87/14-17)

NEFSİ ARINDIRMAK VE AHİRET İÇİN ÇALIŞMAK

Bilgi:

Dünya, ahireti kazanmak için bir imtihan alanıdır. Müslüman, kalbini şirkten, günahtan kötülükten temizlemeli, Allah’ın birliğine iman edip dinin emir ve yasaklarını yerine getirmelidir. Bunun yanı sıra dünyada kazandığı malı haramlardan ve kul haklarından arındırmalıdır. Ayrıca ahireti de dünyaya tercih etmemelidir. Zira doğru olan, ahiretin dünyaya tercih edilmesidir. Ancak ne yazık ki, insanların çoğu dünyayı tercih edip ahirete hazırlığı terk ederler.

Mesaj:

Bu dünya hayatı, eğlence ve oyundan başka bir şey değildir. Asıl ve gerçek hayat, ahiret hayatıdır.

Kelime Dağarcığı:

Tezkiye: Temizlemek, arıtmak.

Felah: Kişinin dinî ve ahlakî yükümlülüklerini yerine getirmesinin sonucunda dünyada elde edeceği başarı; ahirette ulaşacağı ebedî kurtuluş.

Mushaf sayfa no: 592
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / 9. sayfa

اِنَّ رَبَّكَ لَبِالْمِرْصَادِۜ •

(

“Çünkü Rabbin (her an) gözetlemededir.”
(Fecr, 89/14)

ALLAH, HER ŞEYİ GÖRENDİR.

Bilgi:

Âd veya İrem diye isimlendirilen kavim, yaşadıkları dönemin en iri yapılı ve güçlü insanlarıydılar. Yüksek yüksek binalar inşa ederlerdi. Hz. Sâlih’in kavmi Semûd, kayaları yarıp oymak suretiyle büyük evler yaparlardı. Mısır hâkimi Firavun’un kalabalık askerleri vardı ve insanları kazığa vurarak cezalandırıyordu. Bu üç grup yani Âd, Semud ve Firavun, zulüm ve düşmanlıkta haddi aştılar. Allah da onların bu azgınlıklarını görmekte ve gözetlemekteydi. Onlara mühlet verdi ama onları cezalandırmayı da ihmal etmedi. Öyle ki, onları şiddetli cezalarla cezalandırdı.

Mesaj:

369. Biz Allah’ı göremesek de Allah bizi ve yaptığımız her şeyi görmektedir.

370. Dünyada zulüm yapanlar, mutlaka cezalarını göreceklerdir.

Kelime Dağarcığı:

Mirsâd: Gözetleyicilerin gözetledikleri, etrafı kolaçan ettikleri yer.

Mushaf sayfa no: 593
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / 8. sayfa

لَقَدْ خَلَقْنَا الْاِنْسَانَ في۪ كَبَدٍۜ • اَيَحْسَبُ اَنْ لَنْ يَقْدِرَ عَلَيْهِ اَحَدٌۢ •

(

“Hiç kuşkusuz biz insanı zorluklarla mücadele etme gücüyle yarattık. O, hiçbir kimsenin kendisine güç yetiremeyeceğini mi sanıyor?”
(Beled, 90/4-5)

İNSANIN, GÜCÜNE VE MALINA ALDANMASI

Bilgi:

İnsan, doğduğu günden öleceği güne kadar az veya çok sıkıntı, ihtiyaç ve acılarla karşılaşır. Allah ona bunların birçoğunu aşma gücü vermiştir. Hz. Peygamber (s.a.s) de hayatı boyunca pek çok sıkıntılarla karşılaşmıştır. Dünya hayatında insanın sıkıntı ve acı çekmesine sebep olan şeylerden biri de zalimlerdir. Bunlar, dünyevî başarılarına, mallarına, güç ve kuvvetlerine güvenerek azgınlığa düşerler. Örneğin Mekke’nin ileri gelen azgın müşrikleri Hz. Peygamber’e (s.a.s) akla gelmeyecek eziyetler yaptılar. Ancak, sonunda kaybedenler kendileri oldu.

Mesaj:

371. Dünya hayatında nimetlere şükretmek, sıkıntı ve külfetlere sabretmek, müminlerin özelliğidir.

372. Müslüman, her daim Allah’ı yüceltir ve O’nun büyüklüğünü itiraf eder.

Kelime Dağarcığı:

Kebed: Güçlük, sıkıntı.

Mushaf sayfa no: 594
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / 7. sayfa

قَدْ اَفْلَحَ مَنْ زَكّٰيهَاۙۖ • وَقَدْ خَابَ مَنْ دَسّٰيهَاۜ •

(

“Nefsini arındıran elbette kurtuluşa ermiştir. Onu arzularıyla baş başa bırakan da ziyan etmiştir.”
(Şems, 91/9-10)

NEFSİN ISLAHI

Bilgi:

İnsan, ahlakî bakımdan çift kutuplu bir varlıktır. İyilik veya kötülük yollarından dilediğini seçebilecek bir tabiatta yaratılmıştır. Onun kurtuluş veya mahvoluşu kendi seçimine bağlıdır. Zira, Allah Teâla insanın fıtratına doğru ve yanlışı, iyilik ve kötülüğü, günah ve sevabı bilme, tanıma, ayırt etme, birini veya diğerini seçip yapma gücü ve özgürlüğü koymuştur. İnsanın bu iki yönlü özelliğine işaret ederek Hz. Peygamber de şöyle dua etmiştir: “Allah’ım, nefsime takvasını ver. Onu temizle. Onu temizleyenlerin en hayırlısı sensin. Onun velisi (sahibi) ve mevlası (efendisi) sensin.” (Müslim, “Zikir”, 73)

Mesaj:

Müslüman, nefsini küfür, cehalet gibi yanlış inançlardan ve kötü huylardan temizler.

Kelime Dağarcığı:

Felah: Kurtuluş.

Mushaf sayfa no: 595
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / 6. sayfa

اِنَّ سَعْيَكُمْ لَشَتّٰىۜ • فَاَمَّا مَنْ اَعْطٰى وَاتَّقٰىۙ • وَصَدَّقَ بِالْحُسْنٰىۙ • فَسَنُيَسِّرُهُ لِلْيُسْرٰىۜ •

(

“Elbette çabalarınız farklıdır. Artık kim cömert davranır, günah işlemekten sakınırsa; bunların güzel karşılığına da inanırsa; biz onu işin kolayına yönlendiririz.”
(Leyl, 92/4-7)

CÖMERTLER VE CİMRİLER

Bilgi:

Putperestler, “Allah’ın doyurmadıklarını biz mi doyuracağız!” diyecek kadar küstahlaşıyor (Yasin, 36/47), birbirlerine cimriliği öğütleyecek kadar ileri gidiyorlardı (Nisâ, 4/37). Ancak, İslam yoksul ve himayesiz olan kişilere karşı bencillik, sevgisizlik ve cimriliği değil; paylaşmayı ve yardımlaşmayı emrediyordu. Dünya hayatında insanlar, İslam’ın bu emri karşısında cimriler ve cömertler olmak üzere iki grup olagelmişlerdir.

Mesaj:

“Her sabah iki melek iner. Biri, ‘Ya Rabb! İyilik edene malının karşılığını (halef) ver’, der. Diğeri de, ‘Ya Rabb! Cimrilik edenin malını telef et’ diye dua eder.” (Buhârî, “Zekât”, 27; Müslim, “Zekât”, 57)

Kelime Dağarcığı:

Takva: Allah’ın emirlerine uymak ve yasaklarına karşı gelmekten sakınmak.

Hüsün: Güzellik, rağbet edilen ve sevilen şey.

Mushaf sayfa no: 596
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / Duhâ Sûresi

مَا وَدَّعَكَ رَبُّكَ وَمَا قَلٰىۜ • وَلَلْاَخِرَةُ خَيْرٌ لَكَ مِنَ الْاُو۫لٰىۜ • وَلَسَوْفَ يُعْط۪يكَ رَبُّكَ فَتَرْضٰىۜ •

(

“Rabbin seni bırakmadı ve sana darılmadı. Elbette işin sonu senin için öncesinden daha hayırlı olacaktır. Rabbin sana mutlaka lütuflarda bulunacak, sen de memnun olacaksın.”
(Duhâ, 93/3-5)

RABBİN SENİ UNUTMADI!

Bilgi:

Peygamberimize ilk vahiy gelmesinden sonra bir süre vahiy gelmedi. Daha ilk vahyin ağırlığı ve zorluğu devam ederken vahyin kesilmesi Hz. Peygamber’i endişelendirdi. Öyle ki Rabbinin kendisini terk ettiği zannına kapılarak endişeli günler geçirdi. Ayrıca vahyin gelişi gecikince Mekkeli müşrikler, “Muhammed’e vahiy gelmiyor; Allah onu unuttu” gibi sözler söylediler ve peygamberliğinin sonunun geldiğini, davasının başarısızlıkla sonuçlanacağını iddia ettiler. Ancak Yüce Allah, Resûlü’nün gelecekteki durumunu geçmişinden hayırlı kılacağını, özellikle peygamberlik görevinin sonunu başlangıcından daha verimli kılacağını bildirmiştir.

Mesaj:

373. Yüce Allah, peygamberine bu dünyada pek çok nimet verdiği gibi ahirette de pek çok mükâfat verecektir.

374. Allah’a inanan kimse asla yalnız değildir.

Kelime Dağarcığı:

Ûlâ: İlk olan; dünya.

Mushaf sayfa no: 596
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / İnşirah Sûresi

فَاِنَّ مَعَ الْعُسْرِ يُسْرًاۙ • اِنَّ مَعَ الْعُسْرِ يُسْرًاۜ • فَاِذَا فَرَغْتَ فَانْصَبْۙ • وَاِلٰى رَبِّكَ فَارْغَبْ •

(

“Demek ki zorlukla beraber bir kolaylık vardır. Evet, doğrusu her güçlüğün yanında bir kolaylık var. O hâlde önemli bir işi bitirince hemen diğerine koyul. Ve yalnız rabbine yönel.”
(İnşirâh, 94/5-8)

ZORLUKLA BERABER KOLAYLIK VAR.

Bilgi:

Hz. Peygamber (s.a.s) ve arkadaşları, Mekke döneminde müşriklerin giderek artan işkencelerine ve baskılarına maruz kalıyor, acı çekiyorlardı. Bu durum hem Hz. Peygamber’i hem de müminleri çok üzüyordu. Yüce Allah, Resulünü ve müminleri teselli edip gönüllerini rahatlatmak için bu âyetleri indirerek sıkıntılardan sonra ferahlığın ve başarının geleceğini onlara müjdeledi. Hz. Peygamber de aynı cümlenin iki defa zikredilmesini göz önüne alarak, müminlere, “Müjdeler olsun! Size kolaylık geldi; artık bir güçlük iki kolaylığa asla galip gelemez!” (Muvatta’, “Cihâd”, 6) buyurdu.

Mesaj:

375. Mümin, vaktini boşa harcamamalıdır.

376. Müslüman, yalnız Allah’a tevekkül etmeli ve O’na yalvarmalıdır.

377. Müslüman, zorluklar karşısında asla pes etmez.

Kelime Dağarcığı:

‘Usr: Zorluk.

Yüsr: Kolaylık.

Mushaf sayfa no: 596
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / Tin Sûresi

لَقَدْ خَلَقْنَا الْاِنْسَانَ فٓي۪ اَحْسَنِ تَقْو۪يمٍۘ •

(

“Biz, gerçekten insanı en güzel bir biçimde yarattık.”
(Tîn, 95/4)

ALLAH’IM! YARATILIŞIMIZI GÜZEL KILDIĞIN GİBİ AHLAKIMIZI DA GÜZELLEŞTİR!

Bilgi:

İnsan; işiten, konuşan, irade sahibi, düşünüp karar verebilen, hikmetle davranabilen, akıl sahibi bir canlıdır. O, hem bedenen hem de sahip olduğu özellikler bakımından en güzeldir. Bu güzelliği devam ettirmek Allah’ın insana bahşetmiş olduğu bu vasıfları O’nun rızasına uygun kullanmakla mümkündür. Kulağı olup da hakkı duymayan, dili olup da hakkı söylemeyen, aklı olup da düşünerek hak yolda yürümeyen kimseler yaratılıştaki güzelliklerini bozanlardır.

Mesaj:

378. Yaratılışımızı Rabbimiz güzel kılmıştır. Ahlakımızı güzelleştirmek de bizim görevimizdir.

379. Yaratılıştaki güzelliği devam ettirmek, yaratılış gayesine uygun yaşamakla mümkündür.

Kelime Dağarcığı:

Ahsen-i takvîm: İnsana Allah tarafından verilen en güzel ve en mükemmel biçim.

Mushaf sayfa no: 597
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / ‘Alak Sûresi

اِقْرَاْ بِاسْمِ رَبِّكَ الَّذ۪ي خَلَقَۚ •

(

“Yaratan rabbinin adıyla oku!”
(‘Alak, 96/1)

HER İŞİN BAŞI:
BİSMİLLAH!

Bilgi:

İnsanın yaratılış gayesi Yüce Allah’a kulluktur. Kur’an’ın ilk emri “oku” ile başlayan bu sûrede bizlere yaratılışımız hatırlatılarak nankörlük etmemek ve her şeyi Allah adıyla yapmak emrediliyor. Allah’ın adıyla yapmak, O’nun hükmüne uygun davranmaktır. Besmele çekmekse bir işe Allah’ın adıyla başlamanın göstergesi. Ümmî bir peygambere gelen “oku” emri, okumanın yalnızca yazılı metinlere yönelik olmadığına işarettir.

Mesaj:

Peygamberimize gelen ilk vahiy “oku” emriyle başlamıştır. Allah adıyla olmak şartıyla yazılı olan veya olmayan her şey okunur ve öğrenilen yüce gerçekler üzerinde tefekkür edilir.

Kelime Dağarcığı:

İkra’: Oku!

Ümmî: Okuma yazma bilmeyen.

Mushaf sayfa no: 598
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / Kadr Sûresi

لَيْلَةُ الْقَدْرِ خَيْرٌ مِنْ اَلْفِ شَهْرٍۜ •

(

“Kadir gecesi bin aydan hayırlıdır.”
(Kadr, 97/3)

ÖMRE BEDEL BİR GECE!

Bilgi:

Kadir gecesi, Yüce Kur’an’ın indirilmeye başlandığı gecedir. Kur’an’ın şerefinden dolayı Kadir diye anılmıştır bu gece. Bin aylık bir zamandan hayırlı olması da bundandır. Bu gecede yapılan ibadet ve hayır, ortalama bir insan ömrüne denk gelen bin ayda yapılanlardan daha çok sevaptır. Bir yıl boyunca yapacağı hayırlı işler konusunda Allah’a söz verenler, bu geceyi en güzel şekilde ihya etmiş olurlar.

Mesaj:

380. Bulunduğu zamanı ve mekânı değerli kılan şahıslar ve olaylar vardır. Kadir gecesini değerli kılan da Kur’an’dır.

381. Kadir gecesini ihya etmek bu gece yeni bir kararla işe başlamakla olur. Kulluğun gereği, bütün ömrü Allah’ın rızasına uygun yaşamaktır.

Kelime Dağarcığı:

Kadr: Güç, hüküm, değer, şeref.

Mushaf sayfa no: 598
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / Beyyine Sûresi

اِنَّ الَّذ۪ينَ كَفَرُوا مِنْ اَهْلِ الْكِتَابِ وَالْمُشْرِك۪ينَ في۪ نَارِ جَهَنَّمَ خَالِد۪ينَ ف۪يهَاۜ اُو۬لٰٓئِكَ هُمْ شَرُّ الْبَرِيَّةِۜ • اِنَّ الَّذ۪ينَ اٰمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِۙ اُو۬لٰٓئِكَ هُمْ خَيْرُ الْبَرِيَّةِۜ •

(

“Ehl-i kitap ve müşriklerden olan inkârcılar, içinde ebedî olarak kalacakları cehennem ateşindedirler. İşte halkın en şerlileri onlardır. İman edip sâlih ameller işleyenlere gelince, halkın en hayırlısı da onlardır.”
(Beyyine, 98/6-7)

İMAN HAYRI, KÜFÜR ŞERRİ TEMSİL EDER!

Bilgi:

İnsan gayesiz yaratılmamıştır. Yaratılış gayesine uygun davrananlar iman edip Allah’ın razı olacağı amelleri yapanlardır. Bu gayeye aykırı davrananlar ise yaratılmışların en şerlileridir. Çünkü onlar dünyada kendilerine verilen onca nimete karşı şükür görevini yerine getirmemişler, nankörlük etmişlerdir. Allah, şükredenin nimetini artıracak; nankörlük yapansa mahrumiyet içinde kalacaktır.

Mesaj:

İnsan, aklını ve iradesini Allah’ın rızasına tabi kılarsa meleklerden daha üstün, nefsine tabi kılarsa hayvanlardan daha aşağı olur.

Kelime Dağarcığı:

İman-Küfür-Şirk: Din adına tebliğ ettiği konularda Peygamber’i doğrulamak iman; doğrulamamak, tasdik etmemek ise küfürdür. Şirk ise; Allah’a ortak tanımaktır.

Mushaf sayfa no: 599
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / Zilzâl Sûresi

فَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ خَيْرًا يَرَهُۜ • وَمَنْ يَعْمَلْ مِثْقَالَ ذَرَّةٍ شَرًّا يَرَهُ •‬

(

“Kim zerre miktarı hayır yapmışsa onu görür. Kim de zerre miktarı şer işlemişse onu görür.”
(Zilzâl, 99/7-8)

AHİRETTE GÖRECEKLERİMİZ, DÜNYADA YAPTIKLARIMIZDIR.

Bilgi:

İyilik yapan mükâfatını, kötülük yapan da cezasını görecektir. Genel ilke bu olmakla beraber, Müslüman bir kimsenin yaptığı bir hata, tövbe ve istiğfarla affedilebilecektir. Ancak inkârcıların yaptığı bir iyilik fiilinin ahiret hayatında bir ödülü olmayacaktır. Çünkü Allah’ın rızasına uygun olmayan hiçbir amelde hayır yoktur. O fiil hayır gibi görünse de, niyet onun hayır olma vasfını ortadan kaldırır.

Mesaj:

382. Yapılan hiçbir amel kaybolmaz.

383. İyiliğe karşılık mükâfat ve kötülüğe karşılık ceza, Allah’ın adaletinin bir gereğidir. Ancak Allah, lütfuyla da muamele edebilir.

Kelime Dağarcığı:

Hayr: İyilik, meşru iş, faydalı ve sevabı gerektiren amel.

Şer: Allah’ın emriyle ve insanın selim fıtratıyla bağdaşmayan kötü ve zararlı şey.

Mushaf sayfa no: 599
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / Âdiyât Sûresi

اِنَّ الْاِنْسَانَ لِرَبِّه۪ لَكَنُودٌۚ • وَاِنَّهُ عَلٰى ذٰلِكَ لَشَه۪يدٌۚ •

(

“İnsan, rabbine karşı pek nankördür.Şüphesiz buna kendisi de şahittir.”
(Âdiyât, 100/6-7)

NANKÖRLÜK EDEN, MAHRUM OLUR.

Bilgi:

Şükür, nimeti artırır. Sahip olunan nimetlerin asıl sahibi olan Allah’ı tanımamaksa nankörlük ve mahrumiyet sebebidir. Yapılan her şeyden Allah Teâla haberdar olduğu gibi, kişi buna kendisi de şahittir. Çünkü hiç kimse kendisini kandıramaz. Kötülüklere bulanmış olanlar ve yaptıkları işlerin hayır mı şer mi olduğuna aldırmayanlar, amel defterleri açıldığında hem amellerine hem de bunların karşılığında çekecekleri cezaya şahit olacaklardır.

Mesaj:

384. Rabbimize karşı nankörlük etmekten kaçınmak gerekir.

385. En güzel şükür, Allah’a kulluktur.

386. Allah’a ne kadar şükretsek yine azdır.

Kelime Dağarcığı:

Nankör: Nimeti inkâr eden kişi; yediği ekmeğin, gördüğü iyiliğin kıymetini bilmeyen.

Mushaf sayfa no: 600
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / Kâri’a Sûresi

فَاَمَّا مَنْ ثَقُلَتْ مَوَاز۪ينُهُۙ • فَهُوَ في۪ ع۪يشَةٍ رَاضِيَةٍۜ •

(

“O gün kimin tartılan ameli ağır gelirse işte o, hoşnut edici bir yaşayış içinde olur.”
(Kâri’a, 101/6-7)

ADALET TERAZİSİ KURULDUĞUNDA…

Bilgi:

Allah dışında her şeyin bir başlangıcı bir de sonu vardır. Dünyanın sonu geldiğinde ahiret hayatı başlayacak ve her kul Rabbinin huzuruna dünyadaki ameliyle gelecektir. Rahmeti sonsuz olan Rabbimiz, iyilikleri kötülüklerinden fazla olanlara lütfuyla muamele edecek ve onları razı olacakları şekilde ağırlayacaktır. Onlar nimetlerle donatılmış cennetlerde ebedî olarak mutlu ve müreffeh bir hayat süreceklerdir.

Mesaj:

387. Dünya hayatı geçici ahiret hayatı ise ebedîdir. Kim geçici dünya hayatını ahirete değişirse ticaretinde zarar etmiştir.

388. Ahirette iyilikleri ağır basanlar, mutlu bir hayat içinde olurlar.

Kelime Dağarcığı:

Mîzân [çoğul: mevâzin]: Tartı, ölçü, terazi, iman ve amellerin kıyamet gününde değerlendirilmesini sağlayan ve mahiyeti bizce bilinmeyen tartı aleti.

Mushaf sayfa no: 600
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / Tekâsür Sûresi

ثُمَّ لَتُسْـَٔلُنَّ يَوْمَئِذٍ عَنِ النَّع۪يمِ •

(

“Nihayet o gün nimetlerden elbette sorguya çekileceksiniz.”
(Tekâsür, 102/8)

HELALİN HESABI, HARAMIN AZABI VARDIR.

Bilgi:

Her nimetin hesabı vardır. Nimete şükreden, nimetin gerçek sahibini bilenler için hesap kolaydır. Kazanma hırsına kapılmak, harcayıp tükettiği ile övünmek, malı üstünlük sebebi saymak, malın gerçek sahibini tanımamak, malın hakkını vermemekse hesapla beraber azabı da gerektirir. Üstünlük Allah’ın bize emanet olarak verdikleriyle değil bizim onlara karşı davranışımızla ortaya çıkacaktır.

Mesaj:

389. Dünya nimetleri imtihan sebebidir. Hesabı verilemeyecek nimet kişiye dert olur.

390. Şükür, nimeti yerli yerinde kullanmak ve nimetin asıl sahibini tanımakla yerine gelir.

Kelime Dağarcığı:

Nâîm: Nimet bolluk; yüksek seviyede refah, huzur ve mutlu hayat anlamında cennetin isimlerinden biri.

Mushaf sayfa no: 601
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / Asr Sûresi

وَالْعَصْرِۙ • اِنَّ الْاِنْسَانَ لَفي۪ خُسْرٍۙ • اِلَّا الَّذ۪ينَ اٰمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ وَتَوَاصَوْا بِالْحَقِّ وَتَوَاصَوْا بِالصَّبْرِ •

(

“Asra yemin ederim ki insan gerçekten ziyan içindedir. Bundan ancak iman edip iyi ameller işleyenler, birbirlerine hakkı tavsiye edenler ve sabrı tavsiye edenler müstesnadır.”
(Asr, 103/1-3)

ALLAH’A İNANAN, SÂLİH AMEL YAPAR.

Bilgi:

İyiliklerin ve kötülüklerin hesabının görüleceği ahirette zararlı çıkmamak, hesabı düzgün yapmakla mümkündür. Ebedî olan ahiret yurdunu vererek peşin ancak geçici olan dünya malına talip olan, zarar etmeye mahkumdur. O gün, imansız yapılan hiçbir amel hesaba dâhil edilmez. Sahih bir imandan da ancak sâlih ameller ortaya çıkar. İbadetleri yapmak, yasaklardan kaçınmak sâlih amel olduğu gibi, Allah rızası için yapılan her türlü iyilik de sâlih amel kapsamındadır.

Mesaj:

391. İman ve sâlih amel, sahibinin kurtuluşuna sebeptir.

392. Sâlih amel önce sahih bir imanı gerektirir. Allah için olmayan hiçbir fiil sâlih amel değildir.

Kelime Dağarcığı:

Hak: Doğru, doğruluk, adalet; gerçekten var olan, varlığında şüphe bulunmayan Allah.

Mushaf sayfa no: 601
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / Hümeze Sûresi

وَيْلٌ لِكُلِّ هُمَزَةٍ لُمَزَةٍۙ •

(

“Arkadan çekiştiren, ayıp kusur arayan herkesin vay hâline!”
(Hümeze, 104/1)

BAŞKASIYLA ALAY EDEN, KENDİNİ DEĞERSİZLEŞTİRMİŞ OLUR.

Bilgi:

Yaratılışı itibariyle her insan değerlidir. Fakat el ve yüz hareketleriyle veya diliyle başka bir insanın değerini düşürmeye çalışan, kendini değersizleştirmiş olur. Bu gibi davranışların, geçici dünya malını kriter alarak küçük görme sebebiyle yapılması ise daha vahimdir. Böyle insanlar hakkında “vay hâline!” buyrulmak suretiyle yaptıkları fiilin çirkinliğine ve bunun karşılığında ahirette karşılaşacakları cezanın şiddetine işaret edilmiştir.

Mesaj:

393. İnsanın değerini belirleyen, geçici dünya malı değildir.

394. Arkadan çekiştirme ve kusur arama gibi kötü huyları terk etmek gerekir.

395. İslam, güzel ahlaktır.

Kelime Dağarcığı:

Hümeze: Bir kimseyi gıyabında ayıplamak, çekiştirmek.

Lümeze: Yüzüne karşı ayıplamak, kaşla, gözle vs. ayıplayıp alaya almak.

Mushaf sayfa no: 601
Hafızlık sayfa no: 30. cüz / Fil Sûresi

اَلَمْ تَرَ كَيْفَ فَعَلَ رَبُّكَ بِاَصْحَابِ الْف۪يلِۜ • اَلَمْ يَجْعَلْ كَيْدَهُمْ في۪ تَضْل۪يلٍۙ • وَاَرْسَلَ عَلَيْهِمْ طَيْرًا اَبَاب۪يلَۙ • تَرْم۪يهِمْ بِحِجَارَةٍ مِنْ سِجّ۪يلٍۖۙ • فَجَعَلَهُمْ كَعَصْفٍ مَاْكُولٍ •

(

“Rabbinin, fil sahiplerine ne yaptığını görmedin mi? Onların planlarını boşa çıkarmadı mı? Onların üzerine pişkin tuğladan yapılmış taşlar yağdıran sürü sürü kuşlar salmadı mı? Sonuçta, Allah onları yenilip ezilmiş ekine çevirdi.”
(Fîl, 105/1-5)

FÎL SÛRESİ

Bilgi:

Bu sûrede, Yemen valisi Ebrehe’nin fillerle desteklediği ordusuyla Kabe’ye saldırması ve helak olmasından bahsedilir. Kabe’ye alternatif olarak yaptığı mekânı bile korumaktan âciz olan Ebrehe, en güçlü hayvanlarla Allah’ın evine saldırmış, Allah Teâla onu ve ordusunu en zayıf hayvanlardan biriyle helak etmiştir. Hz. Peygamber’in doğumundan önce gerçekleşen bu olay, Mekke yıllarında çekilen sıkıntılar esnasında anlatılarak müminlere güven telkin edilmiştir.

Mesaj:

396. Din ve dinde kutsal sayılan şeyler Allah’ın koruması altındadır.

397. Allah, Kabe’yi koruyanları desteklemiştir. Sığınılacak ve yardımı istenecek tek kapı Allah’ın kapısıdır.

Kelime Dağarcığı:

Ashâbü’l-fîl: Fil ashabı, fil sahipleri.

Ebâbîl: Küme küme, bölük bölük, farklı yönlerden gelip toplanan kuşlar.

Mushaf sayfa no: 602
Hafızlık sayfa no: 30. Cüz / Kureyş Sûresi

لِا۪يلَافِ قُرَيْشٍۙ • ا۪يلَافِهِمْ رِحْلَةَ الشِّتَٓاءِ وَالصَّيْفِۚ • فَلْيَعْبُدُوا رَبَّ هٰذَا الْبَيْتِۙ • اَلَّذ۪ٓي اَطْعَمَهُمْ مِنْ جُوعٍ وَاٰمَنَهُمْ مِنْ خَوْفٍ •

(

“Kureyş’in güvenliğini, onların kış ve yaz yolculuklarında güvenliğini sağlamak için (Allah lütuflarda bulundu). Onlar da kendilerini besleyip açlıklarını gideren ve her çeşit korkudan emin kılan şu evin rabbine kulluk etsinler.”
(Kureyş, 106/1-4)

KUREYŞ SÛRESİ

Bilgi:

Sûrede, Kureyş kabilesine verilen nimetlerden bahsedilmektedir. Bitki bitmeyen bir yerde her türlü nimeti yemeleri ve ticarî yolculuklarda güvende olmaları bu nimetlerdendir. Bu nimetlere karşılık olarak beytin (Kabe) rabbi olan Allah’a kulluk etmelerinin istenmesi, bu nimetlerin sebebinin Kabe olduğuna işarettir. Hz. İbrahîm’in Mekke’yi saygınlığı çiğnenmeyen (harem) bölge ilan etmesi de, Mekke’nin ticaret merkezi olması da Kabe’nin orada bulunmasındandır.

Mesaj:

398. Rızık ve güven, en büyük nimetlerdendir.

399. Allah için ibadet, Allah’ın nimetlerine şükürdür.

Kelime Dağarcığı:

Îlâf: Anlaşma, güvenlik, Kureyş kabilesinin bazı kabile ve ülkelerle yaptığı ticaret antlaşmaları, bu maksatla verilen serbest dolaşım izni.

Mushaf sayfa no: 602
Hafızlık sayfa no: 30. Cüz / Mâûn Sûresi

اَرَاَيْتَ الَّذ۪ي يُكَذِّبُ بِالدّ۪ينِۜ • فَذٰلِكَ الَّذ۪ي يَدُعُّ الْيَت۪يمَۙ • وَلَا يَحُضُّ عَلٰى طَعَامِ الْمِسْك۪ينِۜ • فَوَيْلٌ لِلْمُصَلّ۪ينَۙ • اَلَّذ۪ينَ هُمْ عَنْ صَلَاتِهِمْ سَاهُونَۙ • اَلَّذ۪ينَ هُمْ يُرَٓاؤُ۫نَۙ • وَيَمْنَعُونَ الْمَاعُونَ •

(

“Gördün mü dini yalan sayanı? İşte odur yetimi itip kakan; Ve yoksula yedirmeyi özendirmeyen! Vay hâline o namaz kılanların ki, Onlar namazlarının özünden uzaktırlar. Onlar halka gösteriş yaparlar. Hayra da engel olurlar.”
(Mâûn, 107/1-7)

MÂÛN SÛRESİ

Bilgi:

Sûre, adını son âyetinde geçen “Mâûn” kelimesinden almıştır. Sûrede “ahiret gününü yalanlamak” olarak kabul edilen bazı davranışları sergileyenlerden bahsedilir. Bu kişilerin ahireti yalan saymaları, iyiliklerin ve kötülüklerin karşılığının hesap edileceği o günü düşünerek davranmamaları sebebiyledir. O gün herkes küçük veya büyük, yaptığı her şeyin karşılığını görecektir. Bu sûrede anlatılan ilk iki davranışın kâfirlere, sonrakilerin de münafıklara ait özellikler olduğu yorumu da yapılmıştır.

Mesaj:

400. Ahirete iman, her fiili düşünerek işlemeyi gerektirir.

401. Allah rızası dışında başka gayelerle yapılan iyiliklerin ve ibadetlerin Allah Teâla katında bir değeri yoktur.

402. Mümin hem Allah’a hem de insanlara karşı görev ve sorumluluklarını yerine getirmelidir.

Kelime Dağarcığı:

Mâûn: İyilik, hayır, zekât, komşular arasında sıkça ödünç alınıp verilen çeşitli ev eşyası.

Mushaf sayfa no: 602
Hafızlık sayfa no: 30. Cüz / Kevser Sûresi

اِنَّٓا اَعْطَيْنَاكَ الْكَوْثَرَۜ • فَصَلِّ لِرَبِّكَ وَانْحَرْۜ • اِنَّ شَانِئَكَ هُوَ الْاَبْتَرُ •

(

“Şüphesiz, biz sana Kevseri verdik.
O hâlde, Rabbin için namaz kıl, kurban kes. Doğrusu sana buğzeden, soyu kesik olanın ta kendisidir.”
(Kevser, 108/1-3)

KEVSER SÛRESİ

Bilgi:

Sûre, adını ilk ayetinde geçen “Kevser” kelimesinden almıştır. Müşrikler, erkek çocukları yaşamadığı için Peygamberimize “nesli kesik” anlamında “ebter” diyorlardı. Bu durum Peygamberimizi üzmekteydi. Yüce Allah, Peygamberimize (s.a.s.) nice nimetler verdiğini hatırlatarak onu teselli etmiş, her durumda Rabbine yönelmesini emretmiş ve gerçek güç ve kuvvetin inkârcıların zannettiği gibi kalabalık bir aileye sahip olmakla alakalı olmadığını vurgulamıştır.

Mesaj:

403. Kıldığımız namazları, kestiğimiz kurbanları ve bütün ibadetlerimizi sadece Allah’ın rızasını kazanmak için yerine getirmeliyiz.

404. Gerçek güç ve kuvvet Allah’a itaat eden ve O’nun yardım ettiği müminlerdedir.

Kelime Dağarcığı:

Kevser: Bol nimet, bitip tükenmez nimetler; ahirette Hz. Muhammed’in ümmetiyle yanında buluşacağı havuz ve nehir.

Mushaf sayfa no: 603
Hafızlık sayfa no: 30. Cüz / Kâfîrûn Sûresi

قُلْ يَٓا اَيُّهَا الْكَافِرُونَۙ • لَٓااَعْبُدُ مَا تَعْبُدُونَۙ • وَلَٓا اَنْتُمْ عَابِدُونَ مَٓا اَعْبُدُۚ • وَلَٓا اَنَا۬ عَابِدٌ مَا عَبَدْتُمْۙ • وَلَٓا اَنْتُمْ عَابِدُونَ مَٓا اَعْبُدُۜ • لَكُمْ د۪ينُكُمْ وَلِيَ د۪ينِ •

(

“De ki: ‘Ey kâfirler! İbadet ettiklerinize ibadet etmem. Siz de ibadet ettiğime ibadet etmezsiniz. Ve ben ibadet ettiklerinize ibadet edecek değilim. Siz de ibadet ettiğime ibadet edecek değilsiniz. Sizin dininiz size, benim dinim bana!’”
(Kâfirûn, 109/1-6)

KÂFİRÛN SÛRESİ

Bilgi:

İslamiyet’in ilk yıllarında Mekke’de inen bu sûre, müşriklerin Hz. Peygamberle din konusunda pazarlık yapmaları üzerine inmiştir. Müşrikler, Peygamberimizin İslam davasında ısrarcı olduğunu anladıklarında ona “Bir sene biz senin Rabbine, bir sene de sen bizim ilahlarımıza kulluk et” tarzında birtakım teklifler götürmüşlerdir. Hz. Peygamber, bu gibi teklifleri sert bir dille reddetmiş ve ona destek mahiyetinde bu sûre nazil olmuştur. Bu sûre, yaşanan bu olay vesilesiyle din konusunda sınırların net olduğunu, bazı maslahatlar için din konusunda kâfirlerle pazarlık yapılamayacağını bize öğretmektedir.

Mesaj:

Başkalarını razı etmek için dinî konularda asla taviz verilemez.

Kelime Dağarcığı:

Âbid: Kulluk eden, boyun eğen, ibadet eden.

Din: İnanış, boyun eğme; ilahî bir nizam.

Mushaf sayfa no: 603
Hafızlık sayfa no: 30. Cüz / Nasr Sûresi

اِذَا جَٓاءَ نَصْرُ اللّٰهِ وَالْفَتْحُۙ • وَرَاَيْتَ النَّاسَ يَدْخُلُونَ في۪ د۪ينِ اللّٰهِ اَفْوَاجًاۙ • فَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ وَاسْتَغْفِرْهُۜ اِنَّهُ كَانَ تَوَّابًا •

(

“Allah’ın yardımı ve fetih geldiğinde ve insanların, Allah’ın dinine dalga dalga girdiklerini gördüğünde, hemen Rabbini hamd ile tesbih et ve O’ndan mağfiret dile. Çünkü O, tevbeleri çok kabul edendir.”
(Nasr, 110/1-3)

NASR SÛRESİ

Bilgi:

Allah Resulü’ne ilk vahiy indiğinde çok ağır bir yük verilmişti omuzlarına. Tek başınaydı… Türlü sıkıntılara, ezalara göğüs gerdi bu yolda. Doğduğu şehirden kovuldu. Ama sabretti, yılmadı, kötülerin kötülüklerine aldırmadı, safına kattığı iyilerle yoluna devam etti ve en sonunda Allah, ayrılmak zorunda kaldığı Mekke’ye bir fatih olarak geri dönmeyi ona müyesser kıldı. Tek başına çıktığı bu kutlu davayı artık yüzbinler bayraklaştırıyordu. İşte tam bu noktada Yüce Allah, bu sûreyle Resûlü’ne görevini yüz akıyla bitirdiğini bildiriyor ve artık Allah’ı çokça anarak ve istiğfar ederek ebedî yolculuğa hazırlık yapmasını öğütlüyordu.

Mesaj:

Hedefe giden yolda olumsuzluklar azmimizi kırmamalıdır.

Kelime Dağarcığı:

Fetih: Açmak, zafer; Müslümanların başka ülke veya şehirleri idarelerine almaları.

Mushaf sayfa no: 603
Hafızlık sayfa no: 30. Cüz / Tebbet Sûresi

تَبَّتْ يَدَٓا اَبي۪ لَهَبٍ وَتَبَّۜ ١ مَٓا اَغْنٰى عَنْهُ مَالُهُ وَمَا كَسَبَۜ ٢ سَيَصْلٰى نَارًا ذَاتَ لَهَبٍۚ ٣ وَامْرَاَتُهُۜ حَمَّالَةَ الْحَطَبِۚ ٤ في۪ ج۪يدِهَا حَبْلٌ مِنْ مَسَدٍ

(

“Ebû Leheb’in elleri kurusun ve kurudu da... Malı ve kazandıkları kendisine bir yarar sağlamadı. O alev alev yanan ateşe atılacak. Dedikodu yapıp söz taşıyan karısı da. Boynunda da hurma lifinden bükülmüş bir halat bulunacak.”
(Tebbet, 111/1-5)

TEBBET SÛRESİ

Bilgi:

Allah Resulü, peygamberliğinin ilk yıllarında önce yakın akrabalarını İslam’a davet etmişti. Bu davetlerin birinde Hz. Peygamber’in amcası olan Ebû Leheb, “Helak olasın (Tebben leke) ey Muhammed! Bizi buraya bunun için mi çağırdın?” diyerek ellerine aldığı taşları Resûlullah’ın üzerine atmaya teşebbüs etmişti. İşte bu olay üzerine nazil olan bu sûre, Ebû Leheb’in aslında kendisinin helak olduğunu ve Efendimize düşmanlık konusunda kocasını kışkırtan karısının da aynı akıbete düçar olduğunu kesinleştirmiştir.

Mesaj:

405. Hakikati görmek istemeyen için, hakikatin ne kadar yakın olduğunun bir anlamı yoktur.

406. Mal ve çevre, bu dünya için fayda sağlasa da hayır için kullanılmadığı müddetçe bunlar ahirette kişiyi kurtaramayacaktır.

Kelime Dağarcığı:

Nâr: Ateş, Cehennem.

Mushaf sayfa no: 604
Hafızlık sayfa no: 30. Cüz / İhlas Sûresi

قُلْ هُوَ اللّٰهُ اَحَدٌۚ • اَللّٰهُ الصَّمَدُۚ • لَمْ يَلِدْ وَلَمْ يُولَدْۙ • وَلَمْ يَكُنْ لَهُ كُفُوًا اَحَدٌ

(

“De ki: ‘O, Allah’tır, tektir. Allah sameddir. Doğurmamış ve doğmamıştır. O’nun hiçbir dengi yoktur.’”
(İhlâs, 112/1-4)

İHLÂS SÛRESİ

Bilgi:

Mekkeli müşrikler Allah’tan başka varlıklara tapıyor, melekleri Allah’ın kızları olarak kabul ediyorlardı. Hz. Peygamber, bunların yanlış olduğunu söyleyerek onları sadece bir olan Yüce Allah’a inanmaya çağırdı. Onlar ise Hz. Peygamberden Allah’ı kendilerine tanıtmasını istediler. Yüce Allah, bu sûre ile onlara cevap vererek, kendisinin tek ilah olduğunu, her şeyin kendisine muhtaç olduğunu, kendisinin ise hiçbir şeye muhtaç olmadığını, doğmadığı gibi doğurmadığını, hiçbir eşi ve benzeri olmadığını haber verdi.

Mesaj:

407. Şirk koşmayı bırakmak ve Allah’a iman edip O’na kul olmak gerekir.

408. “İhlas sûresi Kur’an’ın üçte birine denktir.” (Buhârî, “Tevhîd”, 1)

Kelime Dağarcığı:

Samed: Her türlü ihtiyaç için kendisine başvurulan, hiçbir şeye muhtaç olmayan.

Küfüv: Eş, denk, benzer.

Mushaf sayfa no: 604
Hafızlık sayfa no: 30. Cüz / Felak Sûresi

قُلْ اَعُوذُ بِرَبِّ الْفَلَقِۙ • مِنْ شَرِّ مَاخَلَقَۙ • وَمِنْ شَرِّ غَاسِقٍ اِذَا وَقَبَۙ • وَمِنْ شَرِّ النَّفَّاثَاتِ فِي الْعُقَدِۙ • وَمِنْ شَرِّ حَاسِدٍ اِذَا حَسَدَ •

(

“De ki: ‘Yarattığı şeylerin şerrinden, karanlığı çöktüğü zaman gecenin şerrinden, düğümlere üfürüp büyü yapan üfürükçülerin şerrinden ve kıskandığı vakit kıskanç kişinin şerrinden sabahın Rabbine sığınırım!’”
(Felak, 113/1-5)

FELAK SÛRESİ

Bilgi:

İnsanlar arasında iyiler bulunduğu gibi kötüler de vardır. Kötü insanlar her türlü tuzak ve yanlış yollarla başkalarına zarar vermeye çalışırlar. İnsanların sahip olduğu imkân ve güzellikleri kıskanan ve bunların yok olup gitmesini isteyen hasetçiler ve büyücüler de bu kötü insanlar grubunda yer alırlar. Bu sûrede gecenin şerrinden de söz edilmektedir. Çünkü hırsızlık, gasp ve cinayet gibi kötülükler özellikle gece saatlerinde meydana gelmektedir. Hz. Peygamber’in, yatacağı zaman İhlâs, Felak ve Nâs sûrelerini okuduğu rivayet edilmektedir (Buhârî, “Fedâilü’l-Kur’an”, 14).

Mesaj:

Bütün kötülere ve kötülüklere karşı bir Müslüman’a yakışan hareket tarzı, gerekli tedbirleri aldıktan sonra Allah’a güvenip O’na sığınmaktır.

Kelime Dağarcığı:

Şer: Zararlı ve kötü şey, kötülük.

Haset: Başkalarının sahip olduğu imkânları kıskanmak; çekememezlik.

قُلْ اَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِۙ • مَلِكِ النَّاسِۙ • اِلٰهِ النَّاسِۙ • مِنْ شَرِّ الْوَسْوَاسِ الْخَنَّاسِۙ • اَلَّذ۪ي يُوَسْوِسُ في۪ صُدُورِ النَّاسِۙ • مِنَ الْجِنَّةِ وَالنَّاسِ •

(

“De ki: ‘Cinlerden olsun insanlardan olsun, insanların kalplerine vesvese sokan sinsi şeytanın şerrinden insanların rabbine, insanların mâlik ve hâkimine, insanların mâbuduna sığınırım!’”
(Nâs, 114/1-6)

NÂS SÛRESİ

Bilgi:

Yüce Allah, İblis’i cennetten kovunca buna karşılık İblis insanları Allah’ın yolundan uzaklaştırmaya and içmişti. İşte İblis, bu yeminini yerine getirmek için var gücüyle çalışmaktadır. İnsanlara vesvese vererek, kötü duyguları telkin ederek onları Allah’ın yolundan uzaklaştırmak için uğraşmaktadır. İnsan ve cinlerden âdeta şeytanlaşmış olanlar da bu konuda İblis’e yardım etmektedirler. Biz müminlere düşen ise, kötü insanlardan, kötü duygu ve düşüncelerden uzak kalmaya çalışarak bunların kötülüğünden Allah’a sığınmak, O’nun yardımını dilemektir.

Mesaj:

Düşmanımız olan şeytandan gelebilecek her türlü kötülüğe ve vesveseye karşı Allah’a güvenip O’na sığınırız.

Kelime Dağarcığı:

Melik: Her şeyin sahibi ve yöneticisi olan Allah.

Vesvâs: İnsanlara vesvese veren, kötülükleri telkin eden.